જો તમે સિગારેટ કે તમાકુના શોખીન હોવ, તો આગામી મહિનો તમારા બજેટ પર ભારે પડી શકે છે. કેન્દ્ર સરકારે ટેક્સ સ્ટ્રક્ચરમાં ફેરફાર કરીને સિગારેટ અને અન્ય તમાકુ ઉત્પાદનો પર વધારાની એક્સાઈઝ ડ્યુટી લાદવાનો નિર્ણય કર્યો છે. 1 ફેબ્રુઆરી, 2026 થી લાગુ થનારા આ નવા નિયમોને કારણે એક સિગારેટની કિંમતમાં ₹2.05 થી લઈને ₹8.50 સુધીનો વધારો થઈ શકે છે.
લંબાઈના આધારે લાગશે ટેક્સ
નાણા મંત્રાલયે સેન્ટ્રલ એક્સાઈઝ ડ્યુટી એક્ટમાં સુધારો જાહેર કર્યો છે. નવા નિયમો મુજબ, સિગારેટની લંબાઈ જેટલી વધારે હશે, તેના પર ટેક્સ પણ તેટલો જ વધુ લાગશે. મંત્રાલયે પ્રતિ 1000 સિગારેટ પર ₹2,050 થી ₹8,500 સુધીની એક્સાઈઝ ડ્યુટી નક્કી કરી છે. નોંધનીય છે કે આ ટેક્સ 40% GST ઉપરાંતનો રહેશે.
કઈ સિગારેટ કેટલી મોંઘી થશે? (અંદાજિત વધારો)
સિગારેટની લંબાઈ અને પ્રકાર મુજબ ભાવમાં થનારો વધારો નીચે મુજબ છે:
| સિગારેટનો પ્રકાર અને લંબાઈ | પ્રતિ સ્ટિક વધારાનો ટેક્સ (અંદાજે) |
| 65 mm સુધી (નોન-ફિલ્ટર) | ₹2.05 |
| 65 mm સુધી (ફિલ્ટર) | ₹2.10 |
| 65 mm થી 70 mm સુધી | ₹3.60 થી ₹4.00 |
| 70 mm થી 75 mm (પ્રીમિયમ) | ₹5.40 |
| અન્ય (અસામાન્ય ડિઝાઇન) | ₹8.50 |
પાન મસાલા પર પણ 'સેસ' નો માર
સરકારે માત્ર સિગારેટ જ નહીં, પરંતુ પાન મસાલાના વ્યવસાય પર પણ ગાળિયો કસ્યો છે. મંત્રાલયે 'સ્વાસ્થ્ય અને રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા ઉપકર (Cess) અધિનિયમ' સૂચિત કર્યો છે. હવે પાન મસાલા બનાવતી ફેક્ટરીઓની ઉત્પાદન ક્ષમતાના આધારે સેસ વસૂલવામાં આવશે. પાન મસાલા પર 40% GST સાથે કુલ ટેક્સનો બોજ 88% પર જળવાઈ રહેશે.
શા માટે લેવાયો આ નિર્ણય?
સરકારનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય તમાકુના વપરાશને ઘટાડવાનો અને તેમાંથી થતી આવકનો ઉપયોગ સ્વાસ્થ્ય સેવાઓ માટે કરવાનો છે. નવી ટેક્સ સિસ્ટમ હવે જૂના 28% GST અને કોમ્પન્સેશન સેસનું સ્થાન લેશે. પ્રીમિયમ અને લાંબી સિગારેટ પીનારાઓએ હવે દર મહિને તેમના ખિસ્સામાંથી નોંધપાત્ર રકમ વધુ ખર્ચવી પડશે.