અમેરિકા-ઈરાનના નવા હુમલાઓ વચ્ચે, વૈશ્વિક સ્તરે ક્રૂડ ઓઈલના ભાવ આસમાને પહોંચી ગયા છે. બ્રેન્ટ ક્રૂડના ભાવ પ્રતિ બેરલ 96.28 ડોલર પર પહોંચી ગયા છે, અને યુએસ વેસ્ટ ટેક્સાસ ઈન્ટરમીડિયેટ (WTI)ના ભાવ 91.48 ડોલર પર પહોંચી ગયા છે, જે 100 ડોલર પ્રતિ બેરલના મનોવૈજ્ઞાનિક સ્તરની ખૂબ નજીક છે.
શુક્રવારે, અઠવાડિયાના છેલ્લા ટ્રેડિંગ દિવસે, બ્રેન્ટ ફ્યુચર્સ 76 સેન્ટ અથવા 0.8% વધ્યા હતા, જ્યારે WTI 18 સેન્ટ અથવા 0.2% વધ્યા હતા. અઠવાડિયા માટે, બ્રેન્ટ 7.6% અને WTI લગભગ 10% વધ્યા છે, જે જુલાઈના મધ્ય પછીનો સૌથી મોટો સાપ્તાહિક વધારો દર્શાવે છે.
અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચે ફરી લશ્કરી અથડામણો થયા પછી ક્રૂડ ઓઈલના ભાવમાં આ વધારો થયો છે. યુએસ સેન્ટ્રલ કમાન્ડના જણાવ્યા અનુસાર, તેણે યુએસ નેવી યુદ્ધ જહાજો (એરક્રાફ્ટ કેરિયર્સ અને ડિસ્ટ્રોયર્સ) પર બેલિસ્ટિક મિસાઈલ હુમલાના મોટા પ્રતિભાવમાં ત્રણ ઈરાની ક્રૂડ ઓઈલ ટેન્કર પર હુમલો કર્યો હતો.
શિપિંગ રૂટ પર કટોકટી
આ તાજેતરનો સંઘર્ષ હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ નજીક સીધો થયો હતો, જે ઉર્જા પુરવઠા માટે એક મહત્વપૂર્ણ ચેકપોઈન્ટ છે. વિશ્વના ક્રૂડ ઓઈલ પુરવઠાનો આશરે 20 થી 25 ટકા ભાગ તેમાંથી પસાર થાય છે. આ ક્ષેત્રમાં ઓઈલ ટેન્કર પરના હુમલાઓએ વેપારી અને વાણિજ્યિક જહાજોની સલામતી અંગે નોંધપાત્ર અનિશ્ચિતતા ઊભી કરી છે.
પરિણામે, હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાંથી પસાર થતા કોમોડિટી જહાજોની સંખ્યા ઝડપથી ઘટી રહી છે, જે વૈશ્વિક તેલ વિતરણ શૃંખલાને વિક્ષેપિત કરી રહી છે. વધુમાં, યુદ્ધ-જોખમ વીમા પ્રીમિયમ અને પસાર થતા જહાજો માટે નૂર દર અનેકગણો વધી ગયા છે, જેના કારણે ક્રૂડ ઓઈલનો લેન્ડિંગ ખર્ચ નોંધપાત્ર રીતે વધુ મોંઘો બન્યો છે.
કિંમતો વધી રહી છે
આ અઠવાડિયાની શરૂઆતમાં, તેલના ભાવ છ અઠવાડિયાના ઉચ્ચ સ્તરે પહોંચ્યા હતા. ૩ સપ્ટેમ્બરના રોજ, બ્રેન્ટ ક્રૂડના ભાવ પ્રતિ બેરલ આશરે $૯૭.૨૯ સુધી પહોંચી ગયા હતા, જ્યારે WTIના ભાવ વધીને આશરે $૯૩.૦૪ થયા હતા. ઈરાન પર ફરી એકવાર અમેરિકાના હુમલાઓ અને મધ્ય પૂર્વમાં વધતા જોખમોને કારણે પુરવઠા અંગેની ચિંતાઓ પણ ભાવમાં વધારો કરી રહી હતી.
શું પેટ્રોલ અને ડીઝલ વધુ મોંઘા થશે?
આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે ક્રૂડ ઓઇલના ભાવમાં વધારાથી ભારતમાં પેટ્રોલ અને ડીઝલના ભાવ પર સીધી અસર થવાની ધારણા છે. સરકારી માલિકીની તેલ કંપનીઓ (OMCs) એ હાલમાં ૬ સપ્ટેમ્બર, ૨૦૨૬ ના રોજ દેશભરમાં રિટેલ સ્તરે પેટ્રોલ અને ડીઝલના ભાવ યથાવત રાખીને જનતાને થોડી રાહત આપી છે. જોકે, જો યુએસ-ઈરાન લશ્કરી સંઘર્ષ લંબાય અને બ્રેન્ટ ક્રૂડ ઓઇલ પ્રતિ બેરલ ૧૦૦ ડોલરને વટાવી જાય, તો આગામી દિવસોમાં ઇંધણના ભાવ વધી શકે છે, કારણ કે ભારત તેની ક્રૂડ ઓઇલની જરૂરિયાતના લગભગ ૮૫% વિદેશથી આયાત કરે છે. વૈશ્વિક સ્તરે તેલના ભાવમાં વધારો ભારતને આયાત પર વધુ ખર્ચ કરવા માટે પણ મજબૂર કરશે.