દિવાળીના પવિત્ર તહેવાર પર દેશભરમાં ભક્તો પોતાના પરિવારની સુખ, સમૃદ્ધિ અને સંપત્તિ માટે ધનની દેવી મહાલક્ષ્મીની ખાસ પૂજા-અર્ચના કરતા હોય છે. પરંતુ મધ્યપ્રદેશના મંદસૌર જિલ્લાના સીતામૌ ખાતે આવેલા પ્રાચીન મહાલક્ષ્મી મંદિરમાં દેવી લક્ષ્મીને વસ્ત્રો ચઢાવવાની એક અત્યંત અનોખી અને શ્રદ્ધાથી ભરેલી પરંપરા જોવા મળે છે. આ મંદિરમાં માતાજીને વસ્ત્ર અર્પણ કરવા માટે ભક્તોએ વર્ષો સુધી રાહ જોવી પડે છે. આશ્ચર્યની વાત એ છે કે આ મંદિરમાં દેવી લક્ષ્મીને વસ્ત્ર ચઢાવવા માટેનું એડવાન્સ બુકિંગ વર્ષ ૨૦૫૮ સુધી સંપૂર્ણપણે ભરાઈ ચૂક્યું છે. એટલે કે, જો કોઈ ભક્ત આજે પોતાના નામે બુકિંગ કરાવે, તો તેણે પોતાનો વારો આવવા માટે આગામી ૩૨ થી ૩૮ વર્ષ સુધી રાહ જોવી પડશે.

દિવાળીની સાંજે વસ્ત્ર અર્પણ કરવાનું વિશેષ ધાર્મિક મહત્વ

સીતામૌના આ ઐતિહાસિક મહાલક્ષ્મી મંદિરમાં દિવાળીનો પર્વ માત્ર દીવા પ્રગટાવવા કે સામાન્ય પૂજા-પાઠ કરવા સુધી સીમિત નથી, પરંતુ સદીઓ જૂની ધાર્મિક પરંપરાને પૂર્ણ કરવાનો એક ખાસ પ્રસંગ છે. અહીં એવી દ્રઢ માન્યતા છે કે દિવાળીના શુભ દિવસે સાંજના સમયે દેવી મહાલક્ષ્મીને વસ્ત્ર ચઢાવવાથી ભક્તોની મનોકામનાઓ પૂર્ણ થાય છે. આ માન્યતાને કારણે દેશના ખૂણે-ખૂણેથી ભક્તો અહીં આવે છે. મંદિરની અનોખી વ્યવસ્થા મુજબ, દિવાળીની એ જ ખાસ સાંજે જ્યારે વર્તમાન વર્ષના ભક્ત દ્વારા વસ્ત્ર અર્પણ કરવામાં આવે છે, ત્યારે જ આગામી વર્ષો માટે નવા ભક્તોના નામ નોંધવામાં આવે છે.

મુંબઈના ઉદ્યોગપતિની ૧૨ વર્ષની લાંબી પ્રતીક્ષા પૂરી થઈ

શ્રદ્ધા અને પ્રતીક્ષાના આ સંગમમાં આ વર્ષની દિવાળી મુંબઈના ઝવેરાત ઉદ્યોગપતિ હરિનારાયણ ઉપાધ્યાય માટે અત્યંત ખાસ બની રહી હતી. તેઓને આ વર્ષે દિવાળી પર દેવી મહાલક્ષ્મીને શણગાર અને વસ્ત્ર અર્પણ કરવાનો લહાવો મળ્યો હતો. આ ક્ષણ માટે તેમણે ૧૨ વર્ષ સુધી ધીરજપૂર્વક રાહ જોઈ હતી. દિવાળીના દિવસે જ્યારે દેવીનો વિશેષ શણગાર કરી વસ્ત્ર અર્પણ કરવાની વિધિ કરવામાં આવે છે, ત્યારે માત્ર જે-તે વર્ષના નિયુક્ત ભક્ત અને તેમના પરિવારને જ આ વિધિ કરવાનો અને જોવાનો લહાવો મળે છે.

ધીરજ અને શ્રદ્ધાનો અદ્ભુત સમન્વય

સામાન્ય રીતે દેશના વિવિધ મંદિરોમાં ભક્તો તાત્કાલિક પૂજા કે શણગાર સેવાઓ શોધતા હોય છે, પરંતુ સીતામૌનું આ મહાલક્ષ્મી મંદિર ભક્તિ સાથે ધીરજનો અદ્ભુત દાખલો પૂરો પાડે છે. અહીં ભક્તો દાયકાઓ સુધી પોતાના વારાની શાંતિથી રાહ જુએ છે. નિયુક્ત સમયે જ વસ્ત્ર અર્પણ કરવું એ અહીંના ધાર્મિક નિયમો અને પરંપરાનો મુખ્ય ભાગ છે, જેને સૌ ભક્તો શ્રદ્ધાપૂર્વક સ્વીકારે છે.

આકાશમાંથી લાવેલા ત્રણ મંદિરોની પૌરાણિક કથા

મહાલક્ષ્મી મંદિરની ખ્યાતિ માત્ર વસ્ત્ર અર્પણ કરવાની પરંપરા પુરતી સીમિત નથી, પરંતુ તેની સાથે એક રસપ્રદ પૌરાણિક દંતકથા પણ જોડાયેલી છે. મંદિરના પૂજારી પ્રમોદ મોડના જણાવ્યા અનુસાર, પ્રાચીન સમયમાં એક ઋષિ આકાશ માર્ગેથી ત્રણ મંદિરો લઈ જઈ રહ્યા હતા. તે સમયે આ વિસ્તારમાં તપસ્યા કરી રહેલા અન્ય એક ઋષિએ પોતાની તપોબળથી તેમને નીચે ઉતાર્યા હતા. માન્યતા મુજબ, તે સ્થાપિત ત્રણ મંદિરોમાં સીતામૌનું આ મહાલક્ષ્મી મંદિર, રાધા બાવડી અને નાદિયા બાવડી ખાતે આવેલું હનુમાન મંદિર શામેલ છે. આ ત્રણેય મંદિરોનું કદ, કલાત્મક રચના અને સ્થાપત્ય શૈલી બિલકુલ એકસરખી છે, જે તેમને અન્ય ધાર્મિક સ્થળોથી સાચે જ અલગ અને આકર્ષક બનાવે છે.