દર મહિનાની શરૂઆતની જેમ ઓક્ટોબર પણ દેશમાં ઘણા મોટા ફેરફારો લાવવાનો છે (નિયમ ફેરફાર 1 ઓક્ટોબરથી). આ ફેરફારો બેંકોમાં ફિક્સ ડિપોઝિટ સાથે સંબંધિત છે. હકીકતમાં, ભારતીય રિઝર્વ બેંક એફડી નિયમો (એફડી નિયમ ફેરફાર) માં ફેરફાર કરવા જઈ રહી છે, જે નવા ફિક્સ ડિપોઝિટ નિયમો દ્વારા બદલવામાં આવશે. આમાં એફડી વ્યાજ દર સહિત અન્ય ઘણા અપડેટ્સ શામેલ છે. નવા ફિક્સ ડિપોઝિટ નિયમો 1 ઓક્ટોબર, 2026 થી અમલમાં આવશે.
3 કરોડથી વધુની FD પર વ્યાજ
નવા FD નિયમો, જે 1 ઓક્ટોબર, 2026થી અમલમાં આવશે તે મુખ્યત્વે બલ્ક ડિપોઝિટ સાથે સંબંધિત છે. એ નોંધવું યોગ્ય છે કે બલ્ક ડિપોઝિટ 3 કરોડ કે તેથી વધુની FDનો સંદર્ભ આપે છે. RBI દ્વારા અંતિમ સ્વરૂપ આપવામાં આવેલા ફેરફારો મુજબ, બેંકો LCR ફ્રેમવર્ક અથવા અસુરક્ષિત બલ્ક ડિપોઝિટ હેઠળની ડિપોઝિટ પર લાગુ થતા ડિફરન્શિયલ રન-ઓફ દરોને ધ્યાનમાં લેતા, બલ્ક ડિપોઝિટ પર ડિફરન્શિયલ વ્યાજ દર ઓફર કરવા માટે સ્વતંત્ર રહેશે.
દૈનિક વ્યાજ અપડેટ્સ
ભારતીય રિઝર્વ બેંક બેંકોને વ્યાજ દર નક્કી કરવામાં વધુ સુગમતા આપવાના હેતુથી બેંક ફિક્સ્ડ ડિપોઝિટ વ્યાજ નિયમોમાં ફેરફાર લાગુ કરી રહી છે. 1 ઓક્ટોબરથી, બેંકોએ તેમની વેબસાઇટ પર બલ્ક ડિપોઝિટ સહિત થાપણો પરના વ્યાજ દર દર્શાવવા પડશે. બલ્ક ડિપોઝિટ પરના વ્યાજ દરો બેંક વેબસાઇટ્સ પર દર કાર્યકારી દિવસે સવારે 10:00 વાગ્યે અપડેટ કરવામાં આવશે, જેમાં 10 મિનિટનો સમય વધારાનો રહેશે, અને આ જાહેરાત મહત્તમ સવારે 10:10 વાગ્યા સુધીમાં કરવી આવશ્યક છે.
બધી શાખાઓમાં સમાન દરો
RBI એ બેંકોને એ જ તારીખે સ્વીકારવામાં આવતી ફિક્સ્ડ ડિપોઝિટ પર સમાન વ્યાજ દરો ઓફર કરવાનો પણ નિર્દેશ આપ્યો છે. કેન્દ્રીય બેંક અનુસાર, કોઈપણ શાખામાં તે જ તારીખે સ્વીકારવામાં આવતી સમાન રકમની થાપણો પર આપવામાં આવતા વ્યાજ દરોમાં કોઈ ભેદભાવ ન હોવો જોઈએ.
આ ફેરફારોની રોકાણકારો પર શું અસર થશે?
હવે સૌથી મોટો પ્રશ્ન એ છે કે 1 ઓક્ટોબર, 2026 થી ભારતીય રિઝર્વ બેંક દ્વારા લાગુ કરવામાં આવનારા આ FD રોકાણ ફેરફારો સામાન્ય રોકાણકારોને કેવી રીતે અને કેટલી હદ સુધી અસર કરશે? આ સુધારેલા નિયમો મોટી થાપણો (3 કરોડ અને તેથી વધુ) ને લગતા છે, તેથી ફિક્સ્ડ ડિપોઝિટ રોકાણકારો પર તેમની અસર મર્યાદિત રહેવાની શક્યતા છે. જો કે, આ માર્ગદર્શિકા બેંકોમાં વધુ પારદર્શિતા અને એકરૂપતા લાવશે.
'ઝીરો જોખમ', મજબૂત વળતર
એ નોંધનીય છે કે જ્યારે સલામત રોકાણો અને મજબૂત વળતરની વાત આવે છે, ત્યારે તાજેતરના સમયમાં FD યોજનાઓ ખૂબ જ લોકપ્રિય બની છે. ખાસ કરીને વરિષ્ઠ નાગરિકો માટે, કારણ કે બેંકો નિયમિત ગ્રાહકોની તુલનામાં FD રોકાણો પર વધુ વ્યાજ દર આપે છે, જે 8 થી 9 ટકા સુધી પહોંચે છે. વધુમાં, ઘણી બેંકો વિવિધ મુદત માટે ખાસ FD યોજનાઓ દ્વારા વધારાનું વ્યાજ અને અન્ય લાભો આપી રહી છે.