2025માં વિદેશી રોકાણકારોએ ભારતીય શેરબજારમાં તેમનો હિસ્સો નોંધપાત્ર રીતે ઘટાડ્યો છે. છ મુખ્ય ક્ષેત્રોમાંથી લગભગ ₹2 લાખ કરોડ પાછા ખેંચી લેવામાં આવ્યા છે. તાજેતરના વર્ષોમાં જોવા મળેલી આ સૌથી મોટી વેચવાલી છે. પરિણામે, શેરબજાર દબાણ હેઠળ આવી ગયું છે. જેના પગલે સેન્સેક્સ 352.28 પોઈન્ટ ઘટીને 85,056.43 પર બંધ થયો. નિફ્ટી પણ 26,042.30 પર બંધ થયો. પરિણામે, બીએસઈ-લિસ્ટેડ કંપનીઓનું માર્કેટ કેપ માત્ર એક ટ્રેડિંગ સત્રમાં ₹475 કરોડથી ઘટીને ₹474 કરોડ થયું. આનો અર્થ એ થાય કે માત્ર એક ટ્રેડિંગ સત્રમાં ₹1 લાખ કરોડનું નુકસાન થયું.

ડેટા અનુસાર, વિદેશી રોકાણકારોએ આઈટી ક્ષેત્રમાંથી સૌથી વધુ ₹79,155 કરોડના શેર વેચ્યા. ત્યારબાદ એફએમસીજી (₹32,361 કરોડ), પાવર (₹25,887 કરોડ), હેલ્થકેર (₹24,324 કરોડ), કન્ઝ્યુમર ડ્યુરેબલ્સ (₹21,567 કરોડ) અને કન્ઝ્યુમર સર્વિસીસ (₹19,914 કરોડ)નો ક્રમ આવ્યો. એકંદરે, એફઆઈઆઈએ 2025 માં અત્યાર સુધીમાં ભારતીય ઇક્વિટીમાંથી ₹1.6 લાખ કરોડ પાછા ખેંચી લીધા છે. આ વિદેશી રોકાણકારોના ભાવનામાં નોંધપાત્ર ફેરફાર દર્શાવે છે.

રોકાણકારોએ ચીન, જાપાન, યુરોપ અને યુએસમાં ટ્રેડીંગ વધાર્યું

2025માં વિદેશી સંસ્થાકીય રોકાણકારો ભારતીય ઇક્વિટીના ચોખ્ખા વેચાણકર્તા હતા, તેમણે 17.8 બિલિયન ડોલરના શેર વેચ્યા અને ચીન, જાપાન, યુરોપ અને યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ જેવા અન્ય વૈશ્વિક ઇક્વિટી બજારોમાં તેમના હોલ્ડિંગમાં વધારો કર્યો. આ વર્ષે, ભારતીય શેરબજારે સરેરાશ વળતર આપ્યું, જ્યારે વૈશ્વિક બજારોએ 12-61 ટકાનો વધારો કર્યો, અને ઉભરતા બજારોએ લગભગ 23 ટકા વળતર આપ્યું.

આ વર્ષે વિદેશી રોકાણકારોએ વેચાણ પાછળ આઈપીઓ નો ક્રેઝ પણ એક મુખ્ય કારણ હતો. વિદેશી રોકાણકારોએ સેકન્ડરી માર્કેટમાંથી ભંડોળ પાછું ખેંચી લીધું અને પ્રાથમિક બજારમાં રોકાણ કર્યું.દરમિયાન, સ્થાનિક મ્યુચ્યુઅલ ફંડ્સમાં એસઆઈપી દ્વારા મજબૂત રોકાણ જોવા મળ્યું, જે ₹3.2 લાખ કરોડ જેટલું હતું. આનો અર્થ એ થયો કે શેરબજારને ટેકો આપવા માટે અપેક્ષિત ભંડોળ આઈપીઓ દ્વારા શોષાઈ ગયું. જ્યારે સ્થાનિક મ્યુચ્યુઅલ ફંડમાં એસઆઈપી ભંડોળ લાવતા હતા, તે કંપનીઓ સુધી મર્યાદિત રહ્યા, જેના કારણે બજારના નોંધપાત્ર લાભો થતા નહોતા.એફઆઈઆઈએ રિયલ્ટીમાંથી ₹12,364 કરોડ, નાણાકીય સેવાઓમાંથી ₹10,894 કરોડ અને ઓટોમાંથી ₹9,242 કરોડ પાછા ખેંચી લીધા. જોકે, આ વર્ષે કેટલાક ક્ષેત્રોમાં રોકાણ વધ્યું છે, જેમાં ટેલિકોમમાં સૌથી વધુ ₹47,109 કરોડ, તેલ અને ગેસમાં ₹9,076 કરોડ અને સેવાઓમાં ₹8,112 કરોડનું રોકાણ થયું છે.

2026માં પરિસ્થિતિ ધીમે ધીમે સુધારવાની શક્યતા

નિષ્ણાતો માને છે કે પરિસ્થિતિ ધીમે ધીમે સુધરશે. બેંક ઓફ અમેરિકાના ઈન્ડિયા રિસર્ચ હેડ અમીશ શાહ પણ ભારતીય શેરબજારમાં વિદેશી રોકાણકારોના પાછા ફરવા અંગે સકારાત્મક દેખાયા. તેમણે જણાવ્યું હતું કે, "મને લાગે છે કે આઉટફ્લો ન્યૂનતમ રહેશે, પરંતુ તેનાથી ઇનફ્લો વધશે કે નહીં તે ચર્ચાનો વિષય છે." જોકે, તેમણે 18 બિલિયન ડોલરના આઉટફ્લો શૂન્ય તરફ જવાની શક્યતા માટે ત્રણ મુખ્ય કારણો ટાંક્યા - એસ&પી 500 માંથી માત્ર 4 ટકાની સરખામણીમાં નિફ્ટીમાંથી લગભગ 12 ટકાનું અપેક્ષિત વળતર, યુએસ ફેડરલ રિઝર્વ દ્વારા 75 બેસિસ પોઈન્ટ વ્યાજ દરમાં ઘટાડાની અપેક્ષા - જેણે ઐતિહાસિક રીતે ઉભરતા બજારોમાં ઇનફ્લોને વેગ આપ્યો છે - અને યુએસ ડોલરમાં સંભવિત ઘટાડો.