મહારાષ્ટ્ર અને કર્ણાટક જેવા મુખ્ય ખાંડ ઉત્પાદક રાજ્યોમાં ઓછા વરસાદને કારણે ખાંડના ઉત્પાદનમાં ઘટાડો થવાનું જોખમ ઊભું થયું છે, જેનાથી ખાંડની કિંમતો વધવાની ચિંતાઓ વધી ગઈ છે. આ સ્થિતિને પહોંચી વળવા માટે સરકારે ઇથેનોલ નીતિમાં મોટો ફેરફાર કર્યો છે. ઘરેલુ સ્તરે ખાંડની ઉપલબ્ધતા જાળવી રાખવા અને પેટ્રોલ સાથે ઇથેનોલ મિશ્રણનો રાષ્ટ્રવ્યાપી કાર્યક્રમ ચાલુ રાખવા માટે સરકારે આ પગલું ભર્યું છે.
સરકારી પેટ્રોલિયમ કંપનીઓ વતી ભારત પેટ્રોલિયમ કૉર્પોરેશન લિમિટેડ દ્વારા આગામી સપ્લાય યર માટે અંદાજે 1100 કરોડ લીટર ઇથેનોલ ખરીદવા માટે તાજી ટેન્ડર પ્રક્રિયા શરૂ કરવામાં આવી છે. આ નવા ટેન્ડરમાં ગન્નાના રસ, ખાંડની ચાસણી અને બી-હેવી મોલાસીસમાંથી બનતા ઇથેનોલનો સમાવેશ કરવામાં આવ્યો નથી. સરકારનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય વર્ષ 2026-27 માટે ઇથેનોલ ઉત્પાદનમાં ખાંડનો ઉપયોગ સંપૂર્ણપણે શૂન્ય કરવાનો છે, જેથી બજારમાં ખાંડની પૂરતી અછત ન સર્જાય અને કિંમતો નિયંત્રણમાં રહે.
આ નવા ફેરફાર મુજબ હવે મકાઈ, તૂટેલા ચોખા, ભારતીય ખાદ્ય નિગમ દ્વારા ખરીદવામાં આવેલા વધારાના ચોખા અને સી-હેવી મોલાસીસમાંથી બનતા ઇથેનોલની પૂર્તિ માટે જ બોલીઓ મંગાવવામાં આવી છે. આ સાથે જ મકાઈથી બનતા ઇથેનોલ પર મળતું પ્રોત્સાહન પણ પ્રતિ લીટર ઘટાડી દેવામાં આવ્યું છે, જેના કારણે સંબંધિત કંપનીઓના નફા પર અસર પડવાની સંભાવના છે. અગાઉ પેટ્રોલ અને ડીઝલ પરની વિદેશી નિર્ભરતા ઘટાડવા અને પ્રદૂષણ ઓછું કરવા માટે અનાજ અને શેરડી બંનેમાંથી ઇથેનોલ બનાવવામાં આવતું હતું.
પરંતુ હવે ઉત્પાદન ઘટવાના જોખમને જોતાં ખાંડ આધારિત કાચા માલને ટેન્ડરથી બહાર રાખવામાં આવ્યો છે. ભારત વિશ્વમાં ખાંડનો સૌથી મોટો ઉપભોક્તા દેશ છે, અને બળતણની જરૂરિયાતોને કારણે ખાદ્ય વપરાશ પ્રભાવિત ન થાય તે માટે સરકારે આ વ્યુાત્મક પગલું ભર્યું છે. આ નીતિગત પરિવર્તનથી સ્થાનિક બજારમાં ખાંડના ભાવ સ્થિર રહેવાની અને ગ્રાહકોને મોંઘવારીથી રાહત મળવાની આશા વ્યક્ત કરવામાં આવી રહી છે.