કેબ અને બાઇક ટેક્સી બુક કરાવતા મુસાફરો માટે એક મહત્વપૂર્ણ સમાચાર છે. રોડ ટ્રાન્સપોર્ટ અને હાઇવે મંત્રાલયે તમામ મોટર વ્હીકલ એગ્રીગેટર્સને એડવાન્સ ટિપ્સ અંગે કડક એડવાઈઝરી જારી કરી છે. મંત્રાલયે સ્પષ્ટપણે જણાવ્યું છે કે રાઇડ પૂર્ણ થાય તે પહેલાં મુસાફરોને ટિપ આપવા માટે કોઈ વિકલ્પ, બટન, મેસેજ અથવા પ્રોમ્પ્ટ બતાવી શકાશે નહીં, જે સૂચવે છે કે વધુ ટિપ ડ્રાઇવર દ્વારા રાઇડ સ્વીકારવાની અથવા વહેલા પહોંચવાની સંભાવના વધારશે. મંત્રાલયે તમામ મોટર વ્હીકલ એગ્રીગેટર્સને એક પત્ર મોકલ્યો છે, જેમાં તેમને તેમની એપ્લિકેશનો અને ડિજિટલ પ્લેટફોર્મની સમીક્ષા કરવા જણાવ્યું છે.

મંત્રાલયના જણાવ્યા અનુસાર, એવું ધ્યાનમાં આવ્યું છે કે કેટલીક રાઇડ એગ્રીગેટર એપ્લિકેશનો રાઇડ સ્વીકારવામાં આવે અથવા પૂર્ણ થાય તે પહેલાં મુસાફરોને એડવાન્સ ટિપ વિકલ્પો બતાવી રહી છે.

આમાં એવા મેસેજો અથવા પ્રોમ્પ્ટ શામેલ છે જે સૂચવે છે કે ટિપ ઉમેરવાથી રાઇડ કન્ફર્મ થવાની અથવા ડ્રાઇવર દ્વારા ટ્રિપ સ્વીકારવાની સંભાવના વધી શકે છે. સરકારે આને મોટર વ્હીકલ એગ્રીગેટર માર્ગદર્શિકા 2025ના કલમ 14.15 ની વિરુદ્ધ ધ્યાનમાં લીધું છે.

નિયમો અનુસાર, મુસાફરો સ્વેચ્છાએ ડ્રાઇવરને ટિપ આપી શકે છે, પરંતુ ટિપનો વિકલ્પ ટ્રિપ પૂર્ણ થયા પછી જ પ્રદર્શિત કરી શકાય છે. આનો અર્થ એ છે કે એપ્લિકેશન બુકિંગ સમયે, રાઇડ શરૂ થાય તે પહેલાં અથવા રાઇડ દરમિયાન ટિપનો વિકલ્પ પ્રદાન કરી શકતી નથી. વધુમાં, ડ્રાઇવરને ટિપની સંપૂર્ણ રકમ પ્રાપ્ત થવી જોઈએ, અને એગ્રીગેટર કોઈપણ કપાત કરી શકશે નહીં.

એડવાઈઝરીમાં એમ પણ કહેવામાં આવ્યું છે કે એવી કોઈ ટિપિંગ સુવિધા હોવી જોઈએ નહીં જે ગેરમાર્ગે દોરનારી હોય, ચાલાકી કરતી હોય અથવા ગ્રાહક સુરક્ષા અધિનિયમ, 2019 અને તેના હેઠળ બનાવેલા નિયમોનું ઉલ્લંઘન કરતી હોય.

મંત્રાલયે તેના પત્રમાં આ મુદ્દાને વધુ સ્પષ્ટ કર્યો છે. રાઈડ પૂર્ણ થાય તે પહેલાં કોઈ પણ સુવિધા, પ્રોમ્પ્ટ, મેસેજ, એડ-ઓન, ચુકવણી વિકલ્પ અથવા યુઝર ઇન્ટરફેસ તત્વ પ્રદર્શિત ન કરવું જોઈએ જે સીધા કે આડકતરી રીતે સૂચવે છે કે વધુ પૈસા ચૂકવવાથી

ડ્રાઈવરને તેમના ફાળવણીમાં ફાયદો થશે. જેમાં પ્રતીક્ષા સમય ઘટાડશે અને સેવાની ગુણવત્તામાં સુધારો કરશેનો સમાવેશ થશે. ફક્ત ટિપ શબ્દ દૂર કરવો પૂરતો નથી. જો એપ્લિકેશનની ડિઝાઇન પોતે જ મુસાફરને વધુ ચૂકવણી કરવા માટે પ્રોત્સાહિત કરે છે અને બદલામાં વધુ સારી સેવા સૂચવે છે, તો તે પણ નિયમોના દાયરામાં આવી શકે છે.

મંત્રાલયે તમામ એગ્રીગેટર્સને તેમની મોબાઇલ એપ્લિકેશન્સ અને ડિજિટલ પ્લેટફોર્મની સમીક્ષા કરવા અને કલમ 14.15નું સંપૂર્ણ પાલન સુનિશ્ચિત કરવાનો નિર્દેશ આપ્યો છે. જો કોઈ એપ્લિકેશનમાં કોઈ ઇન્ટરફેસ અથવા સુવિધા હોય જે આ જોગવાઈઓનું ઉલ્લંઘન કરે છે, તો તેને વિલંબ કર્યા વિના બદલવાનો નિર્દેશ આપવામાં આવ્યો છે.

એડવાન્સ ટિપ્સનો મુદ્દો નવો નથી. મે 2025માં, સેન્ટ્રલ કન્ઝ્યુમર પ્રોટેક્શન ઓથોરિટીએ ઉબેરને તેની એડવાન્સ ટિપ સુવિધા અંગે નોટિસ જારી કરી હતી.

તત્કાલીન ગ્રાહક બાબતોના મંત્રી પ્રહલાદ જોશીએ, એડવાન્સ ટિપ્સને અનૈતિક અને શોષણકારક ગણાવી હતી અને કહ્યું હતું કે ટિપ્સ સેવા પછી કૃતજ્ઞતાના પ્રતીક તરીકે આપવી જોઈએ, સેવા પ્રાપ્ત કરવાની શરત તરીકે નહીં. તેમણે ત્યારબાદ જણાવ્યું હતું કે સીસીપીએ ઓલા અને રેપિડો જેવી અન્ય રાઇડ-હેલિંગ એપ્લિકેશન્સની સુવિધાઓની પણ તપાસ કરી રહ્યું છે અને જો જરૂરી હોય તો તેમને નોટિસ જારી કરી શકે છે.

મંત્રાલયના તાજેતરના પત્રમાં કોઈ કંપનીનું નામ આપવામાં આવ્યું નથી. પાલન માટે કોઈ સ્પષ્ટ સમયમર્યાદા અથવા પાલન ન કરવા માટે સ્પષ્ટ કાર્યવાહી પણ નથી. પત્રની ભાષા સલાહકારી છે, પરંતુ તે મોટર વાહન એગ્રીગેટર માર્ગદર્શિકાની જોગવાઈના પાલનને સંબોધિત કરે છે.

બીજો મહત્વપૂર્ણ મુદ્દો એ છે કે મોટર વાહન એગ્રીગેટર એડવાઈઝરી રાજ્યો દ્વારા લાગુ કરવામાં આવે છે. આથી, રાજ્ય પરિવહન વિભાગોની ભૂમિકા આગળ જતાં મહત્વપૂર્ણ બની શકે છે.