અમેરિકાએ તાજેતરમાં એક કાર્યવાહી હાથ ધરીને વેનેઝુએલાના રાષ્ટ્રપતિ નિકોલસ માદુરોની ધરપકડ કરી હતી. વોશિંગ્ટનના આ પગલાથી દુનિયા હચમચી ગઈ છે. ભારત સુરક્ષા દ્રષ્ટિકોણથી ખૂબ જ સંવેદનશીલ દેશ છે. ભારતે તેની ડિફેન્સ સિસ્ટમને મજબૂત બનાવવાનું શરૂ કરી દીધું છે અને હવે પાંચમી પેઢીના ફાઇટર જેટ વિકસાવવા તરફ મહત્વપૂર્ણ પગલાં લીધાં છે. આ માટે, એડવાન્સ્ડ મીડિયમ કોમ્બેટ એરક્રાફ્ટ (એએમસીએ) પ્રોજેક્ટ શરૂ કરવામાં આવ્યો છે, જે હેઠળ પાંચમી પેઢીના સ્ટીલ્થ જેટ વિકસાવવામાં આવશે.

ભારતના સૌથી મહત્વાકાંક્ષી લશ્કરી ઉડ્ડયન કાર્યક્રમ, એએમસીએ અંગે મહત્વપૂર્ણ માહિતી બહાર આવી છે. સંરક્ષણ સંશોધન અને વિકાસ સંગઠન (ડીઆરડીઓ)ના વડા ડૉ. સમીર વી. કામતે પુષ્ટિ આપી છે કે એએમસીએ પ્રોજેક્ટ, દેશનો સ્વદેશી પાંચમી પેઢીનો સ્ટીલ્થ ફાઇટર જેટ, સમયપત્રક કરતાં આગળ વધી રહ્યો છે. તેમણે જણાવ્યું હતું કે આ અત્યાધુનિક ફાઇટર એરક્રાફ્ટનો પ્રથમ પ્રોટોટાઇપ 2028ના અંત સુધીમાં શરૂ કરવામાં આવશે અને તેની પ્રથમ ઉડાન 2029ની શરૂઆતમાં શરૂ થવાની યોજના છે.

બેંગલુરુમાં આયોજિત તેજસ-૨૫ રાષ્ટ્રીય સેમિનાર દરમિયાન, ડૉ. કામતે જણાવ્યું હતું કે એરોનોટિકલ ડેવલપમેન્ટ એજન્સી (એડીએ) દ્વારા આયોજિત આ કાર્યક્રમ સ્વદેશી લાઇટ કોમ્બેટ એરક્રાફ્ટ (એલસીએ) તેજસની પ્રથમ ઉડાનની ૨૫મી વર્ષગાંઠની ઉજવણી કરે છે. એકવાર ફાઇટર જેટ વિકસિત થઈ જાય, પછી ભારત અમેરિકા, રશિયા અને ચીનની હરોળમાં જોડાઈ જશે. હાલમાં, અમેરિકન એફ-35 અને એસયુ-57 ટોચના પાંચ પેઢીના જેટ છે.

ડીઆરડીઓ વડાના મતે, એએમસીએ કાર્યક્રમ હવે ડિઝાઇન અને ખ્યાલ પૂરતો મર્યાદિત નથી, પરંતુ વાસ્તવિક વિકાસ તબક્કામાં પ્રવેશી ગયો છે. તેમણે સમજાવ્યું કે આ પ્રોજેક્ટ ભારતીય વાયુસેના (આઈએએફ)ની જરૂરિયાતોને અનુરૂપ કડક અને સમય-બાઉન્ડ યોજના હેઠળ આગળ વધી રહ્યો છે. ૨૦૨૮માં પ્રોટોટાઇપ અને ૨૦૨૯માં પ્રથમ ઉડાન વચ્ચેનો નાનો તફાવત દર્શાવે છે કે પ્રોજેક્ટ પર અનેક મોરચે કામ થઈ રહ્યું છે.

ડીઆરડીઓનો એએમસીએ પરનો વિશ્વાસ મોટાભાગે તેજસ પ્રોગ્રામમાંથી મેળવેલા અનુભવ પર આધારિત છે. તેજસ પ્રોજેક્ટે તેના શરૂઆતના વર્ષોમાં અનેક તકનીકી અને વહીવટી પડકારોનો સામનો કર્યો હતો, પરંતુ તેણે ભારતને એક મજબૂત સ્થાનિક સંરક્ષણ ઔદ્યોગિક માળખાગત સુવિધા બનાવવામાં પણ મદદ કરી હતી. તેજસે આધુનિક ફ્લાઇટ ટેસ્ટ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર, કુશળ ઇજનેરો અને ટેકનિશિયનોની ટીમ અને એક મજબૂત સપ્લાય ચેઇન વિકસાવી હતી.

આગળ જોતાં, તેજસ-25 સેમિનારમાં 2047 સુધીમાં ભારતના મજબૂત અને આત્મનિર્ભર લશ્કરી શક્તિમાં રૂપાંતર માટેના રોડમેપની પણ ચર્ચા કરવામાં આવી હતી. એએમસીએને આ વિઝનનો એક મહત્વપૂર્ણ ભાગ માનવામાં આવે છે. ડૉ. સમીર કામતનું નિવેદન સ્પષ્ટપણે દર્શાવે છે કે ભારત હવે અદ્યતન લશ્કરી ઉડ્ડયન ટેકનોલોજીના ક્ષેત્રમાં ઝડપથી આગળ વધી રહ્યું છે, અને એએમસીએ આ દિશામાં એક ઐતિહાસિક સીમાચિહ્નરૂપ સાબિત થઈ શકે છે.