અંતે, સેન્ટ્રલ બોર્ડ ઓફ ડાયરેક્ટ ટેક્સીસ (સીબીડીટી) એ ઇન્કમટેક્સ રિટર્ન (આઈટીઆર)ના ફોર્મ 1 અને ફોર્મ 4ને નોટીફાઈ કર્યા છે. આ ફોર્મ નાણાકીય વર્ષ 2024-25 એટલે કે આકારણી વર્ષ 2025-26 માટે જારી કરવામાં આવ્યા છે. આઈટીઆર-1 અને આઈટીઆર-4 ની સૂચના પછી, હવે એવી અપેક્ષા રાખવામાં આવે છે કે બાકીના ફોર્મ પણ ટૂંક સમયમાં નોટિફાઈ કરવામાં આવશે.

ફોર્મ-1માં ફેરફાર કરાયો

નવા આઈટીઆર ફોર્મમાં મોટા ફેરફારો કરવામાં આવ્યા છે. પહેલા આઈટીઆર-1 માં મૂડી લાભ કર દર્શાવવાની કોઈ જોગવાઈ નહોતી, પરંતુ હવે નવા ફેરફાર પછી, આ વિકલ્પ પણ આપવામાં આવ્યો છે. જો તમે લિસ્ટેડ ઇક્વિટી શેર અને ઇક્વિટી મ્યુચ્યુઅલ ફંડના વેચાણથી લાંબા ગાળાના મૂડી લાભ મેળવ્યા હોય, તો તમે તમારું ટેક્સ રિટર્ન ફાઇલ કરવા માટે આઈટીઆર-1નો ઉપયોગ કરી શકો છો.

અગાઉ, મૂડી લાભ ધરાવતા લોકોએ આઈટીઆર-2 ફોર્મ ફાઇલ કરવું પડતું હતું. આઈટીઆર-1 ફોર્મમાં ઇક્વિટીમાંથી લાંબા ગાળાના મૂડી લાભનો સમાવેશ કરવા સિવાય કોઈ નોંધપાત્ર ફેરફાર નથી.

ફોર્મ-1નો ઉપયોગ કોણ કરી શકે

આવકવેરા વિભાગના જણાવ્યા અનુસાર, આઈટીઆર-1 ફોર્મનો ઉપયોગ એવા નિવાસી વ્યક્તિઓ દ્વારા કરી શકાય છે જેમની આવક 50 લાખ રૂપિયા સુધીની હોય, પગાર, એક મકાન મિલકત, વ્યાજ જેવા અન્ય સ્ત્રોતોમાંથી આવક, લિસ્ટેડ ઇક્વિટી અને મ્યુચ્યુઅલ ફંડના વેચાણથી 1.25 લાખ રૂપિયા સુધીનો લાંબા ગાળાનો મૂડી લાભ અને 5,000 રૂપિયા સુધીની કૃષિ આવક હોય.

તો તમે આઈટીઆર-1 ફોર્મ ભરી શકશો નહીં

ઘરની મિલકતના વેચાણ અથવા લિસ્ટેડ ઇક્વિટી અને ઇક્વિટી મ્યુચ્યુઅલ ફંડના વેચાણથી ઉદ્ભવતા ટૂંકા ગાળાના મૂડી લાભ અથવા લાંબા ગાળાના મૂડી લાભની સ્થિતિ દર્શાવવાની જોગવાઈ હોવા છતાં, ચોક્કસ પરિસ્થિતિઓમાં, વ્યક્તિ રિટર્ન ફાઇલ કરવા માટે આઈટીઆર 1 ફોર્મનો ઉપયોગ કરી શકશે નહીં. જો તમે કોઈ કંપનીના ડિરેક્ટર છો અથવા કોઈ અનલિસ્ટેડ કંપનીના ઇક્વિટી શેરમાં રોકાણ કર્યું છે અથવા કલમ 194એએન હેઠળ ટીડીએસ કાપવામાં આવ્યો છે અથવા ઇએસઓપી પર ટેક્સ મુલતવી રાખવામાં આવ્યો છે અથવા તમારી પાસે દેશની બહાર કોઈ મિલકત છે, તો તમે આઈટીઆર-1 ફોર્મ ભરી શકશો નહીં.

વ્યવસાય અને વ્યવસાયમાંથી આવક, કલમ 44એડી, 44એડીએ અથવા 44એઇ હેઠળ કર ગણતરી, રૂ. 50 લાખ સુધીની આવક, એચયુએફ અને કંપનીઓ (એલએલપી સિવાય), કલમ 112એ હેઠળ રૂ. 1.25 લાખ સુધીના લાંબા ગાળાના મૂડી લાભ માટે આઈટીઆર-4 ફોર્મ ભરી શકાય છે.