દેશમાં પ્રદુષણ કેટલી હદે ઘાતક બની રહ્યું છે તેનો પુરાવો તાજેતરમાં હાથ ધરવામાં આવેલા સર્વે બાદના રીપોર્ટના આકડા પરથી મળી રહે છે. 2022ના વર્ષમાં માનવ-સર્જિત પીએમ ૨.૫ પ્રદૂષણથી ૨૦૨૨માં ભારતમાં ૧.૭ મિલિયનથી વધુ મૃત્યુ થયા. આ ચોંકાવનારો આંકડો આરોગ્ય અને આબોહવા પરિવર્તન પરના લેન્સેટ રિપોર્ટમાં જાહેર કરવામાં આવ્યો છે. રિપોર્ટમાં એ પણ નોંધવામાં આવ્યું છે કે 2024 માં હવામાન પરિવર્તનને કારણે, દરેક વ્યક્તિને ગરમીના લગભગ સાત વધારાના દિવસોનો સામનો કરવો પડ્યો.

રિપોર્ટમાં જણાવાયું છે કે 2022 માં ભારતમાં 1,718,000 મૃત્યુ માટે માનવસર્જિત પીએમ 2.5 પ્રદૂષણ જવાબદાર હતું, જે 2010 કરતા 38 ટકા વધુ છે. 2020-2024 દરમિયાન, ભારતમાં દર વર્ષે સરેરાશ 10,200 મૃત્યુ જંગલની આગથી થતા પીએમ 2.5 પ્રદૂષણને કારણે થયા હતા, જે 2003-2012 ના દર કરતા 28 ટકા વધુ છે. દરમિયાન, અશ્મિભૂત ઇંધણ (કોલસો અને લિક્વિફાઇડ ગેસ) ના કારણે 752,000 (44 ટકા) મૃત્યુ થયા. માર્ગ પરિવહન માટે પેટ્રોલના ઉપયોગથી 269,000 મૃત્યુ થયા.અશ્મિભૂત ઇંધણ પર સતત વધતી જતી નિર્ભરતા અને આબોહવા પરિવર્તનને અનુકૂલન કરવામાં નિષ્ફળતા લોકોના જીવન, આરોગ્ય અને આજીવિકા પર અસર કરી રહી છે. આરોગ્ય જોખમોનું નિરીક્ષણ કરતા 20 સૂચકાંકોમાંથી બાર અભૂતપૂર્વ સ્તરે પહોંચી ગયા છે. સંશોધકોએ શોધી કાઢ્યું છે કે 1990 ના દાયકાથી ગરમી સંબંધિત મૃત્યુમાં 23 ટકાનો વધારો થયો છે, જે દર વર્ષે 546,000 સુધી પહોંચે છે.

અબજોનું વૈશ્વિક નુકસાન

વૈશ્વિક સ્તરે, ભારે ગરમીને કારણે શ્રમ ક્ષમતાના નુકસાનને કારણે 2024 સુધીમાં $194 બિલિયનની આવકનું નુકસાન થવાનો અંદાજ છે. આ વર્ષે, ગરમીના સંપર્કને કારણે દર વર્ષે 247 બિલિયન સંભવિત શ્રમ કલાકો ગુમાવ્યા હતા. પ્રતિ વ્યક્તિ નુકસાન આશરે 420 કલાક છે, જે 1990-1999 ની સરખામણીમાં 124 ટકાનો વધારો છે.

ભારતમાં ગરમીના દિવસોમાં વધારો

અહેવાલ મુજબ, 2024 માં, ભારતમાં દરેક વ્યક્તિએ સરેરાશ 19.8 ગરમીના મોજાના દિવસોનો સામનો કરવો પડ્યો હતો. આમાંથી, 6.6 ગરમીના દિવસો આબોહવા પરિવર્તનનું પરિણામ હતા