આજે MPC બેઠકના પરિણામો જાહેર કરતા, રિઝર્વ બેંક ઓફ ઈન્ડિયાએ રેપો રેટમાં કોઈ ફેરફાર કર્યો નથી અને બીજો મોટો સુધારો કર્યો છે. જે પ્લાસ્ટિકની નોટ્સને લગતો છે. તાજેતરમાં, મોદી સરકારે 10 રૂપિયા અને 20 રૂપિયાના મૂલ્યમાં પ્લાસ્ટિકની ચલણી નોટો જારી કરવાના કેન્દ્રીય બેંકના પ્રસ્તાવને મંજૂરી આપી હતી અને હવે રિઝર્વ બેંકના ગવર્નર સંજય મલ્હોત્રાએ જણાવ્યું છે કે આ નાણાકીય વર્ષ 2028ની શરૂઆતમાં લોન્ચ કરવામાં આવશે.

રિઝર્વ બેંકે આ લક્ષ્ય નક્કી કર્યું 

આરબીઆઈ એમપીસીના પરિણામોની જાહેરાત કરતા ગવર્નર સંજય મલ્હોત્રાએ જણાવ્યું હતું કે આરબીઆઈ નાણાકીય વર્ષ 2028ની શરૂઆત સુધીમાં પ્લાસ્ટિકની ચલણી નોટો ચલણમાં લાવવાનું લક્ષ્ય રાખે છે અને તૈયારીઓ ચાલુ છે. એમપીસીની બેઠક પછી મીડિયા બ્રીફિંગમાં, તેમણે જણાવ્યું હતું કે પોલિમર નોટો માટે એક પાયલોટ પ્રોગ્રામ ચાલી રહ્યો છે અને તેઓ આ નોટો બજારમાં રજૂ કરતા પહેલા ટ્રાયલ અને મૂલ્યાંકન કરશે.

મોદી સરકારે મંજૂરી આપી છે

10-20 રૂપિયાની પ્લાસ્ટિક નોટો અંગે RBI તરફથી આ મુખ્ય અપડેટ તાજેતરમાં નાણા મંત્રાલયે સંસદમાં પ્રસ્તાવને મંજૂરી આપ્યા પછી આવ્યું છે. એ નોંધવું જોઈએ કે નરેન્દ્ર મોદી સરકારે તાજેતરમાં 10 અને 20 રૂપિયાના મૂલ્યમાં પોલિમર નોટો માટે ફિલ્ડ ટ્રાયલ પ્રસ્તાવને મંજૂરી આપી હતી.

સંસદમાં પ્લાસ્ટિક નોટો સંબંધિત માહિતી શેર કરતી વખતે, મોદી સરકારે જણાવ્યું હતું કે રૂ.10 અને રૂ.20 મૂલ્યના 100 કરોડ (એક અબજ) પોલિમર નોટોના ફિલ્ડ ટ્રાયલ કરવામાં આવશે. સફળ ટ્રાયલ પછી, આ પ્લાસ્ટિક નોટો નિયમિતપણે જારી કરવાની યોજના છે.

હાલની કાગળની નોટોનું શું થશે?

રૂ.10 અને રૂ.20ની પ્લાસ્ટિક નોટોના ટ્રાયલને મંજૂરી આપતા, સરકારે સ્પષ્ટ કર્યું કે આનો હાલમાં ચલણમાં રહેલી કાગળની નોટો પર કોઈ અસર થશે નહીં. આનો અર્થ એ છે કે કાગળની નોટો બંધ કરવામાં આવશે નહીં; તેના બદલે, તે પોલિમર નોટો સાથે અસ્તિત્વમાં રહેશે. સરકારે જણાવ્યું છે કે હાલમાં કાગળની ચલણને પોલિમર નોટોથી સંપૂર્ણપણે બદલવાનો કોઈ પ્રસ્તાવ નથી.

પ્લાસ્ટિકની નોટોનું આયુષ્ય વર્તમાન કાગળની નોટો કરતાં લાંબુ હોવાનો દાવો કરવામાં આવે છે. જો કે, પ્લાસ્ટિક નોટો સંબંધિત આ પ્રોજેક્ટ હાલમાં તેના પ્રારંભિક તબક્કામાં છે. વધુમાં, આ નોટો નિયમિત રીતે જારી થયા પછી ડિજિટલ ચુકવણી પરની અસરનું મૂલ્યાંકન કરવામાં આવશે.

આ દેશોમાં પ્લાસ્ટિકની નોટો પહેલેથી જ આવી ગઈ છે

ભારતમાં પ્લાસ્ટિકની ચલણી નોટોને ચલણમાં લાવવા માટે કામ ચાલી રહ્યું છે, અને તે પહેલીવાર ચલણમાં પ્રવેશવાના છે. આ પ્લાસ્ટિક નોટો સૌપ્રથમ 1988માં ઓસ્ટ્રેલિયામાં રજૂ કરવામાં આવી હતી અને હવે તેનો ઉપયોગ 50થી વધુ દેશોમાં થાય છે. તેમનો અનોખો ફાયદો એ છે કે આ પ્લાસ્ટિકની નોટો પરંપરાગત કાગળના ચલણ કરતાં વધુ ટકાઉ છે, પરંતુ તેમની નકલ કરવી પણ વધુ મુશ્કેલ છે.