શું તમે ક્યારેય દવાના લેબલ પર લાલ અને વાદળી રેખા જોઈ છે? શું આ ફક્ત લેબલ પરની એક ડિઝાઇન છે કે તેનો કોઈ ખાસ અર્થ છે? મોટાભાગના લોકો કદાચ જાણતા નથી કે લેબલ પરની આ લાલ અને વાદળી રેખાઓનો અર્થ શું છે. જો કે, દરેક દવાના લેબલ પર આ નિશાન હોતું નથી. તો, ચાલો જાણીએ કે તેનો અર્થ શું છે. દવાના લેબલ પર લાલ અને વાદળી પટ્ટાઓ શા માટે લગાવવામાં આવે છે?

દવાના લેબલ પર લાલ રેખાનો અર્થ શું થાય છે?

જો દવાના લેબલ પર એક સાદી લાલ રેખા દેખાય તો તેનો અર્થ એ થાય કે દવા ફક્ત ડૉક્ટર દ્વારા જ લખી શકાય છે. સરળ શબ્દોમાં કહીએ તો આ ખરીદનાર અને વેચનાર બંને માટે ચેતવણી છે કે ડૉક્ટરની સલાહ વિના આ દવાઓનો ઉપયોગ ન કરો. આ દવાઓ જાતે ફાર્મસીમાંથી ખરીદશો નહીં. લાલ રેખા ફાર્માસિસ્ટને પણ યાદ અપાવે છે કે તેઓ પ્રિસ્ક્રિપ્શન વિના આ દવાઓ વેચી શકતા નથી.

કઈ દવાઓમાં લાલ રેખા હોય છે?

મોટાભાગની એન્ટિબાયોટિક્સ, પીડા નિવારક, માનસિક દવાઓ અને હોર્મોનલ દવાઓના લેબલ પર લાલ રેખા હોય છે. ડૉક્ટરની સલાહ વિના આ દવાઓ લેવાથી સ્વાસ્થ્ય માટે હાનિકારક બની શકે છે. જો એન્ટિબાયોટિક્સનો ખોટી રીતે ઉપયોગ કરવામાં આવે છે તો શરીરમાં બેક્ટેરિયા સંપૂર્ણપણે નાબૂદ થતા નથી. પરિણામે, બાકીના બેક્ટેરિયા ધીમે ધીમે દવા પ્રત્યે પ્રતિરોધક બને છે. આ સ્થિતિને એન્ટિમાઇક્રોબાયલ રેઝિસ્ટન્સ કહેવામાં આવે છે. આ દવાને ફરીથી બિનઅસરકારક બનાવે છે. સમય જતાં, આ સુપરબગ્સમાં વિકસી શકે છે જે એન્ટિબાયોટિક્સ પ્રત્યે પ્રતિરોધક છે. જો દર્દીઓને ચેપ લાગે તો તેની સારવાર કરવી મુશ્કેલ બને છે.

પ્રિસ્ક્રિપ્શન લેબલ પર વાદળી રેખા શેડ્યૂલ G દવાઓ દર્શાવે છે, જેને તબીબી દેખરેખ/લાંબા ગાળાની દેખરેખની જરૂર છે.

પ્રિસ્ક્રિપ્શન લેબલ પર લાલ રેખા પ્રિસ્ક્રિપ્શન-માત્ર દવાઓ (શેડ્યૂલ H/H1) દર્શાવે છે, જેમ કે એન્ટિબાયોટિક્સ.

પ્રિસ્ક્રિપ્શન લેબલ પર લીલી રેખા ઓવર-ધ-કાઉન્ટર (OTC) દવાઓ દર્શાવે છે, જે સામાન્ય ઉપયોગ માટે સલામત છે.

પ્રિસ્ક્રિપ્શન લેબલ પર કાળી રેખા ગંભીર આડઅસરોનું ઊંચું જોખમ દર્શાવે છે.