શિયાળાની ગુલાબી ઠંડીમાં સવારના કુમળા તડકાની રાહ જોવી કોને ન ગમે? આપણે સૌ બાળપણથી જ સૂર્યને પીળા અથવા કેસરી રંગના ગોળા તરીકે જોતા આવ્યા છીએ. ચિત્રકામની સ્પર્ધા હોય કે વાર્તાના પુસ્તકો, સૂરજ હંમેશા લાલ કે પીળો જ રહ્યો છે. પરંતુ શું તમે જાણો છો કે આ આપણી એક મોટી ગેરસમજ છે? વિજ્ઞાન કહે છે કે સૂર્યનો અસલી રંગ પીળો કે લાલ નથી!

સૂર્યનો અસલી રંગ જાણીને તમે પણ ચોંકી જશો
આપણને ભલે સૂરજ પીળો દેખાતો હોય, પણ હકીકતમાં સૂર્યનો વાસ્તવિક રંગ સફેદ છે. 'ScienceABC' ના એક વૈજ્ઞાનિક લેખ મુજબ સૂર્ય એ શ્વેત પ્રકાશનો એક અતિ તેજસ્વી ગોળો છે. જો આપણે પૃથ્વીના વાતાવરણની બહાર જઈને જોઈએ, તો તે આપણને બિલકુલ સફેદ દેખાશે.

તો પછી આપણને પીળો કે લાલ કેમ દેખાય છે?
તમારા મનમાં સવાલ થતો હશે કે જો સૂરજ સફેદ છે, તો પૃથ્વી પરથી તે પીળો કેમ દેખાય છે? આની પાછળનું કારણ પૃથ્વીનું વાતાવરણ (Atmosphere) છે.

પ્રકાશનું વિખેરણ (Scattering): સૂર્યનો પ્રકાશ જ્યારે પૃથ્વીના વાતાવરણમાં પ્રવેશે છે, ત્યારે વાતાવરણમાં રહેલા રજકણો અને વાયુઓ વાદળી, લીલા અને જાંબલી જેવા રંગોને વધુ સરળતાથી ચારે બાજુ વિખેરી નાખે છે.

પીળા રંગનું પ્રભુત્વ: પીળો, નારંગી અને લાલ જેવા રંગોનું વિખેરણ ઓછું થાય છે. આ જ કારણ છે કે દિવસ દરમિયાન સૂર્ય આપણને પીળો દેખાય છે.

સંધ્યાકાળનો નજારો: જ્યારે સૂર્ય ક્ષિતિજની (Horizon) નજીક હોય (એટલે કે ઉગતી કે આથમતી વખતે), ત્યારે પ્રકાશને વાતાવરણના વધુ જાડા પડમાંથી પસાર થવું પડે છે. આ સમયે મોટાભાગના રંગો વિખેરાઈ જાય છે અને માત્ર લાલ કે નારંગી રંગ જ આપણી આંખો સુધી પહોંચે છે.

અવકાશમાં સૂર્ય દેખાય છે સફેદ
અંતરિક્ષયાત્રીઓ જ્યારે પૃથ્વીના વાતાવરણની બહાર નીકળી જાય છે, ત્યારે તેમને સૂર્યનો અસલી રંગ જોવા મળે છે. ત્યાં કોઈ વાતાવરણ ન હોવાથી પ્રકાશનું સ્કેટરિંગ થતું નથી. પરિણામે, અવકાશમાં સૂર્ય કોઈ પણ કલર ફિલ્ટર વગર એક શ્વેત (સફેદ) પ્રકાશના ગોળા જેવો ચમકતો નજરે પડે છે.

વૈજ્ઞાનિક તથ્ય 
સૂર્યમાંથી નીકળતો પ્રકાશ હકીકતમાં મેઘધનુષના સાતેય રંગોનું મિશ્રણ છે, જે જ્યારે સાથે મળે છે ત્યારે સફેદ રંગ બનાવે છે. આપણું વાતાવરણ માત્ર તેને 'કલરફુલ' બનાવીને આપણી સામે રજૂ કરે છે!