જો તમે ફેરારી, ઓડી, બીએમડબ્લ્યુ, લેમ્બોર્ગિની અથવા મર્સિડીઝ જેવી લક્ઝરી કાર ખરીદવાનું સ્વપ્ન જોયું હોય, તો હવે તમારું સ્વપ્ન સાકાર થઈ શકે છે. ભારત અને યુરોપિયન યુનિયન (ઈયુ) વચ્ચે લાંબા સમયથી ચાલી રહેલા મુક્ત વેપાર કરાર (એફટીએ) ને મંજૂરી આપવામાં આવી છે. આ ઐતિહાસિક નિર્ણય બાદ, ભારતમાં વિદેશી લક્ઝરી કારની આયાત નોંધપાત્ર રીતે સસ્તી થશે. આનો સીધો ફાયદો તેમને થશે જેઓ ભવિષ્યમાં પ્રીમિયમ કાર ખરીદવા માંગે છે, કારણ કે સરકારે ઈયુ સાથેની ડીલમાં આયાત ડ્યુટી ૧૧૦ ટકામાંથી ઘટાડીને ૧૦ ટકા કરી દીધી છે. જોકે આ ઘટાડો માત્ર ઈમ્પોર્ટ થનાર કાર પર જ લાગુ પડશે, ભારતમાં એસેમ્બલ થનાર ગાડીઓ પર નહીં.

આ મુખ્ય વેપાર કરાર કાર બજારમાં મોટો ફેરફાર લાવવા માટે તૈયાર છે. આ કરાર બાદ યુરોપથી પ્રીમિયમ અને લક્ઝરી કાર ભારતમાં સસ્તી થઈ શકે છે. એવી અપેક્ષા છે કે આ કરાર આ વર્ષે હસ્તાક્ષર કરવામાં આવશે અને આવતા વર્ષે અમલમાં આવી શકે છે.

આનો અર્થ એ થયો કે ભવિષ્યમાં, લેમ્બોર્ગિની, પોર્શ અને ઓડી જેવી યુરોપિયન કંપનીઓની કારની કિંમતો ભારતમાં નોંધપાત્ર રીતે ઓછી થશે. આનો અર્થ એ થયો કે આ કાર ભારતમાં વધુ પોસાય તેવી બની શકે છે. આ ફેરફાર આવતા વર્ષની શરૂઆતથી અમલમાં આવી શકે છે.

આ કરાર કાર બજારને વિવિધ સેગમેન્ટમાં વહેંચે છે. રૂ.2.5 મિલિયન (આશરે 1.5 મિલિયન ડોલર) થી વધુ કિંમતની કાર માટે ક્વોટા નક્કી કરવામાં આવ્યો છે. દર વર્ષે ઓછા કર દરે માત્ર ચોક્કસ સંખ્યામાં કાર ઉપલબ્ધ થશે. વર્ષો આગળ વધતાં આ ક્વોટા ધીમે ધીમે વધશે. સરકારે સ્પષ્ટપણે જણાવ્યું છે કે જો કંપનીઓ ક્વોટા કરતાં વધુ કાર વેચવા માંગતી હોય, તો તેમણે ભારતમાં ફેક્ટરીઓ સ્થાપવી પડશે.

સરકારે ભારતના પોતાના ઓટો ઉદ્યોગને નુકસાન ન થાય તે માટે આ સોદો કાળજીપૂર્વક બનાવ્યો છે. ભારતનું પ્રાથમિક બજાર રૂ 1 મિલિયન અને રૂ.2.5 મિલિયન (આશરે $2.5 મિલિયન) ની કિંમતની કાર માટે છે, અને યુરોપિયન દેશો આ સેગમેન્ટમાં ખાસ રસ ધરાવતા નથી. તેથી, એવું નક્કી કરવામાં આવ્યું છે કે યુરોપિયન દેશો રૂ. 2.5 મિલિયન (આશરે 2.5 મિલિયન દોલાર્વ) થી ઓછી કિંમતની કાર નિકાસ કરશે નહીં. યુરોપિયન કંપનીઓ ઈચ્છે તો ભારતમાં આવી કારનું ઉત્પાદન કરી શકે છે, પરંતુ તેઓ વિદેશથી આયાત કરી શકતા નથી.

જો તેઓ આ વાહનો વેચવા માંગતા હોય, તો તેમણે ભારતમાં ફેક્ટરીઓ સ્થાપવી પડશે. આ સેગમેન્ટ ભારતમાં સૌથી વધુ વેચાણ ધરાવે છે, અને સ્થાનિક કંપનીઓ અહીં પહેલાથી જ મજબૂત છે. આનાથી ટાટા અને મહિન્દ્રા જેવી ભારતીય કંપનીઓ માટે સંપૂર્ણ સુરક્ષિત બજાર સુનિશ્ચિત થશે, અને મધ્યમ શ્રેણીની કારના ભાવ પર નકારાત્મક અસર પડશે નહીં.

વિદેશી કંપનીઓ આવે તે પહેલાં ભારતનું પોતાનું ઈવી ઇકોસિસ્ટમ સંપૂર્ણપણે વિકસિત થાય તે સુનિશ્ચિત કરવા માટે આ પગલું લેવામાં આવ્યું છે. આનાથી ભારતમાં ઇલેક્ટ્રિક કાર ઉત્પાદકોને સમય મળશે.

સરકારનો ઉદ્દેશ્ય ફક્ત સસ્તી કાર પૂરી પાડવાનો નથી, પરંતુ વિદેશી કંપનીઓને ભારતમાં ફેક્ટરીઓ સ્થાપવા માટે પણ સમજાવવાનો છે. આ કરાર મુજબ, કર છૂટ ફક્ત ચોક્કસ ક્વોટા સુધી જ ઉપલબ્ધ રહેશે. જો કોઈ કંપની તે ક્વોટા કરતાં વધુ વાહનો વેચવા માંગે છે, તો તેણે ભારતમાં પ્લાન્ટ સ્થાપવો પડશે. આનાથી ભારતમાં વિદેશી ટેકનોલોજી જ નહીં, પણ હજારો યુવાનોને રોજગાર પણ મળશે. આ નિર્ણય મેક ઇન ઇન્ડિયા ઝુંબેશને મોટો વેગ આપશે, જે ભવિષ્યમાં ભારતને વૈશ્વિક ઓટો હબ બનાવશે.

હાલમાં, ટાટા મોટર્સ, રેનો અને સ્કોડા જેવી કંપનીઓ ભારતમાં તેમના રોકાણો વધારવાની તૈયારી કરી રહી છે. રેનો નવી વ્યૂહરચના સાથે ભારતમાં પાછા ફરવાની તૈયારી કરી રહી છે. ફોક્સવેગન ગ્રુપ પણ સ્કોડા દ્વારા નવા રોકાણોની યોજના બનાવી રહ્યું છે.

આ સોદાથી સૌથી વધુ ફાયદો લેમ્બોર્ગિની અને ફેરારી જેવી સુપરકારને થશે, જેની કિંમત કરોડો છે. આ કાર પરનો ટેક્સ બોજ રૂ.1 કરોડથી વધુ ઘટાડી શકાય છે. હવે, રૂ.50-60 લાખનું બજેટ ધરાવતા લોકો પણ મોટી લક્ઝરી કાર વિશે વિચારવાનું શરૂ કરી શકે છે.

ડ્યુટી 110 ટકા થી ઘટાડીને 10 ટકા કરવામાં આવશે

પહેલાં, ભારતમાં આયાત કરવામાં આવતી હાઇ-એન્ડ કાર પર 70 ટકા થી 110 ટકા સુધીની ભારે આયાત ડ્યુટી લાગતી હતી. આનો અર્થ એ થયો કે ભારતમાં આયાત કરાયેલી કારની કિંમત રૂ. 1 કરોડ હશે, અને તે ભારતમાં આવે ત્યાં સુધીમાં તેનું કર મૂલ્ય રૂ. 2 કરોડ (આશરે $20 મિલિયન) કરતાં વધી જશે. જોકે, નવા સોદા હેઠળ, મર્યાદિત સંખ્યામાં વાહનો (2.5 લાખ વાહનો સુધી) માટે આ ડ્યુટી ઘટાડીને માત્ર 10 ટકા કરવામાં આવી છે. આ મુક્તિ ક્વોટા સિસ્ટમ હેઠળ આપવામાં આવશે, એટલે કે ઓછા કર ફક્ત ચોક્કસ મર્યાદા સુધી જ લાગુ થશે.

ભારત વિશ્વનું ત્રીજું સૌથી મોટું કાર બજાર

ભારત વિશ્વનું ત્રીજું સૌથી મોટું કાર બજાર છે, અને 2030 સુધીમાં વાર્ષિક વેચાણ 6 મિલિયન સુધી પહોંચવાની અપેક્ષા છે. જો ભારત યુરોપિયન યુનિયનને 100,000 કારના વેચાણની મંજૂરી આપે છે, તો તેને બદલામાં ત્યાં 250,000 કાર નિકાસ કરવાનો ક્વોટા મળશે. યુરોપિયન બજાર આપણા કરતા ઘણું મોટું છે, અને ભારતીય કારોને સંપૂર્ણપણે કરમુક્ત પ્રવેશ મળશે. આનાથી ભારતની કાર નિકાસમાં નોંધપાત્ર વધારો થવાની ધારણા છે.

ઇલેક્ટ્રિક કાર માટે કોઈ કર મુક્તિ નહીં

આજકાલ ઇલેક્ટ્રિક વાહનો માટેનો ક્રેઝ વધી રહ્યો છે, પરંતુ આ સોદો ઈવી માટે થોડો અલગ અભિગમ અપનાવે છે. ભારતમાં ઇલેક્ટ્રિક કાર બજાર હજુ પણ વિકાસ પામી રહ્યું છે. ઇલેક્ટ્રિક કાર બજારને ધ્યાનમાં રાખીને, સરકારે પ્રથમ પાંચ વર્ષ માટે વિદેશી ઈવી પર કર મુક્તિ ન આપવાનો નિર્ણય લીધો છે. સરકાર ઇચ્છે છે કે ભારતીય કંપનીઓ પ્રથમ પાંચ વર્ષમાં તેમની હાજરી સ્થાપિત કરે. આ પછી, પાંચમા વર્ષથી શરૂ કરીને, વિવિધ સેગમેન્ટ માટે 30 થી 35 ટકા સુધીના કરમાં ધીમે ધીમે ઘટાડો કરવામાં આવશે.

અહીં એસેમ્બલ થતી કારની કિંમતો ઘટશે નહીં.

ભારતમાં સૌથી વધુ લોકપ્રિય મર્સિડીઝ-બેન્ઝ અને બીએમડબલ્યુ કાર પહેલાથી જ સ્થાનિક એસેમ્બલી દ્વારા બનાવવામાં આવે છે. આનો અર્થ એ છે કે ભાગો આયાત કરવામાં આવે છે અને પછી અહીં એસેમ્બલ કરવામાં આવે છે. આ કાર પર આયાત ડ્યુટી ફક્ત 15-16.5 ટકા છે, તેથી ઈયુ સાથે એફટીએ તેમની કિંમતોને ખાસ અસર કરશે નહીં.