શિયાળા દરમિયાન વધતા વાયુ પ્રદૂષણ સામે લડવા માટે સરકારનો નિર્ણય

રાષ્ટ્ર્રીય રાજધાનીમાં વાયુ પ્રદૂષણ સામે લડવા માટે સરકારે એક મોટું પગલું ભયુ છે. ૧ નવેમ્બરથી, ફકત બીએસ–વીઆઈ ધોરણોનું પાલન કરતા વાણિિયક માલસામાન વાહનોને જ દિલ્હીમાં પ્રવેશવાની મંજૂરી આપવામાં આવશે. આ આદેશ કમિશન ફોર એર કવોલિટી મેનેજમેન્ટ અને દિલ્હી ટ્રાન્સપોર્ટ ડિપાર્ટમેન્ટના સંયુકત નિર્દેશો હેઠળ જારી કરવામાં આવ્યો હતો. આ નિર્ણયનો હેતુ શિયાળાની ઋતુ દરમિયાન વધતા પ્રદૂષણને નિયંત્રિત કરવાનો છે.કમિશન ફોર એર કવોલિટી મેનેજમેન્ટએ તેના આદેશમાં સ્પષ્ટ્રતા કરી છે કે બીએસ–વીઆઈથી નીચેના ધોરણો ધરાવતા અન્ય રાયોમાં નોંધાયેલા વાણિિયક માલસામાન વાહનોના દિલ્હીમાં પ્રવેશ પર હવે સંપૂર્ણપણે પ્રતિબધં રહેશે. આમાં હળવા, મધ્યમ અને ભારે માલસામાન વાહનોનો સમાવેશ થાય છે. આ પ્રતિબંધને રસ્તાઓ પરથી જૂના પ્રદૂષિત વાહનોને દૂર કરવા તરફ એક મહત્વપૂર્ણ પગલું માનવામાં આવે છે.જો કે, સરકારે પરિવહન ઉધોગને થોડી રાહત આપી છે કે બીએસ–વીઆઈ એન્જિનવાળા વાણિિયક વાહનોને ૩૧ ઓકટોબર, ૨૦૨૬ સુધી અસ્થાયી

(પહેલા પાનાનું ચાલુ)
કંપનીઓને તેમના કાફલાને ધીમે ધીમે બીએસ–વીઆઈ ધોરણોમાં અપગ્રેડ કરવાની મંજૂરી આપવામાં આવશે.
ટ્રાન્સપોર્ટરની ચિંતા વધી
ઓલ ઈન્ડિયા મોટર ટ્રાન્સપોર્ટ કોંગ્રેસના પ્રમુખ ભીમ વાધવાએ જણાવ્યું હતું કે સરકાર દ્રારા આપવામાં આવેલ એક વર્ષનો સંક્રમણ સમયગાળો ઉધોગ માટે રાહત છે. પરંતુ આપણે એ પણ જોવાની જર છે કે આનાથી નાના ઓપરેટરો પર કેટલો બોજ પડશે.દરમિયાન, ઓલ ઈન્ડિયા મોટર એન્ડ ગુડસ ટ્રાન્સપોર્ટ એસોસિએશનના જનરલ સેક્રેટરી રાજેન્દ્ર કપૂરે જણાવ્યું હતું કે, અમે અધિકારીઓ સાથે મુલાકાત કરીશું અને માંગ કરીશું કે આ નિયમ તબક્કાવાર રીતે લાગુ કરવામાં આવે. જૂના વાહનોના માલિકોને સ્ક્રેપેજ નીતિ હેઠળ યોગ્ય વળતર મળવું જોઈએ.ટ્રાન્સપોર્ટ એસોસિએશનોના જણાવ્યા અનુસાર, દરરોજ આશરે ૬૦,૦૦૦ વાણિિયક વાહનો દિલ્હીમાં માલનું પરિવહન કરે છે, જેમાંથી લગભગ ૩૫ ટકા હજુ પણ બીએસ–વીઆઈ ધોરણો પર કાર્ય કરે છે.
બીએસ–વીઆઈ ધોરણ શું છે અને તે શા માટે જરી છે
બીએસ–વીઆઈએ ભારત સરકારનું ઉત્સર્જન ધોરણ છે, જે ૧ એપ્રિલ,૨૦૨૦થી લાગુ કરવામાં આવ્યું છે. તેને યુરો–વીઆઈની સમકક્ષ ગણવામાં આવે છે. આ ધોરણ હેઠળ, એન્જિન અને ઈંધણ બંને નાઇટ્રોજન ઓકસાઇડ , પાર્ટિકયુલેટ મેટર અને કાર્બન મોનોકસાઇડના વાહનોના ઉત્સર્જનને નોંધપાત્ર રીતે ઘટાડવા માટે રચાયેલ છે.બીએસ–વીઆઈ ડીઝલ વાહનો અગાઉ ઉપલબ્ધ વાહનો કરતાં ૭૦–૮૦% ઓછું પ્રદૂષણ ઉત્સર્જન કરે છે, જે ફકત હવાને શુદ્ધ જ નથી કરતું પરંતુ એન્જિનની કાર્યક્ષમતામાં પણ સુધારો કરે છે.
દિલ્હી સરકારની તૈયારી અને દેખરેખ
દિલ્હી પરિવહન વિભાગે તમામ પ્રવેશ બિંદુઓ પર રેડિયો ફ્રીકવન્સી આઇડેન્ટિફિકેશન આધારિત સ્કેનિંગ સિસ્ટમ સક્રિય કરી છે. આ ખાતરી કરશે કે ફકત ધોરણોનું પાલન કરતા વાહનોને જ પ્રવેશવાની મંજૂરી છે. ફકત પ્રવેશવાની મંજૂરીવાળા વાહનોને જ મંજૂરી છે. વધુમાં, પરિવહન વિભાગે જણાવ્યું છે કે આ નિયમનું ઉલ્લંઘન કરનારા વાહનોને છ૨૦,૦૦૦ સુધીનો દડં કરવામાં આવશે અને જો તેઓ વારંવાર ઉલ્લંઘન કરશે તો તેમના પરમિટ રદ કરવામાં આવી શકે છે.

કંપનીઓને તેમના કાફલાને ધીમે ધીમે બીએસ–વીઆઈ ધોરણોમાં અપગ્રેડ કરવાની મંજૂરી આપવામાં આવશે.
ટ્રાન્સપોર્ટરની ચિંતા વધી
ઓલ ઈન્ડિયા મોટર ટ્રાન્સપોર્ટ કોંગ્રેસના પ્રમુખ ભીમ વાધવાએ જણાવ્યું હતું કે સરકાર દ્રારા આપવામાં આવેલ એક વર્ષનો સંક્રમણ સમયગાળો ઉધોગ માટે રાહત છે. પરંતુ આપણે એ પણ જોવાની જર છે કે આનાથી નાના ઓપરેટરો પર કેટલો બોજ પડશે.દરમિયાન, ઓલ ઈન્ડિયા મોટર એન્ડ ગુડસ ટ્રાન્સપોર્ટ એસોસિએશનના જનરલ સેક્રેટરી રાજેન્દ્ર કપૂરે જણાવ્યું હતું કે, અમે અધિકારીઓ સાથે મુલાકાત કરીશું અને માંગ કરીશું કે આ નિયમ તબક્કાવાર રીતે લાગુ કરવામાં આવે. જૂના વાહનોના માલિકોને સ્ક્રેપેજ નીતિ હેઠળ યોગ્ય વળતર મળવું જોઈએ.ટ્રાન્સપોર્ટ એસોસિએશનોના જણાવ્યા અનુસાર, દરરોજ આશરે ૬૦,૦૦૦ વાણિિયક વાહનો દિલ્હીમાં માલનું પરિવહન કરે છે, જેમાંથી લગભગ ૩૫ ટકા હજુ પણ બીએસ–વીઆઈ ધોરણો પર કાર્ય કરે છે.
બીએસ–વીઆઈ ધોરણ શું છે અને તે શા માટે જરી છે
બીએસ–વીઆઈએ ભારત સરકારનું ઉત્સર્જન ધોરણ છે, જે ૧ એપ્રિલ,૨૦૨૦થી લાગુ કરવામાં આવ્યું છે. તેને યુરો–વીઆઈની સમકક્ષ ગણવામાં આવે છે. આ ધોરણ હેઠળ, એન્જિન અને ઈંધણ બંને નાઇટ્રોજન ઓકસાઇડ , પાર્ટિકયુલેટ મેટર અને કાર્બન મોનોકસાઇડના વાહનોના ઉત્સર્જનને નોંધપાત્ર રીતે ઘટાડવા માટે રચાયેલ છે.બીએસ–વીઆઈ ડીઝલ વાહનો અગાઉ ઉપલબ્ધ વાહનો કરતાં ૭૦–૮૦% ઓછું પ્રદૂષણ ઉત્સર્જન કરે છે, જે ફકત હવાને શુદ્ધ જ નથી કરતું પરંતુ એન્જિનની કાર્યક્ષમતામાં પણ સુધારો કરે છે.
દિલ્હી સરકારની તૈયારી અને દેખરેખ
દિલ્હી પરિવહન વિભાગે તમામ પ્રવેશ બિંદુઓ પર રેડિયો ફ્રીકવન્સી આઇડેન્ટિફિકેશન આધારિત સ્કેનિંગ સિસ્ટમ સક્રિય કરી છે. આ ખાતરી કરશે કે ફકત ધોરણોનું પાલન કરતા વાહનોને જ પ્રવેશવાની મંજૂરી છે. ફકત પ્રવેશવાની મંજૂરીવાળા વાહનોને જ મંજૂરી છે. વધુમાં, પરિવહન વિભાગે જણાવ્યું છે કે આ નિયમનું ઉલ્લંઘન કરનારા વાહનોને છ૨૦,૦૦૦ સુધીનો દડં કરવામાં આવશે અને જો તેઓ વારંવાર ઉલ્લંઘન કરશે તો તેમના પરમિટ રદ કરવામાં આવી શકે છે.