આજે ભારતીય રૂપિયો ડોલર સામે ગગડીને સૌથી નીચા સ્તરે પહોંચી ગયો છે. ડોલર સામે 90.41 પર ખુલતા સૌથી નીચી સપાટીનો રેકોર્ડ બની ગયો છે. સતત ગગડી રહેલા રૂપિયા પાછળનું કારણ વિદેશી રોકાણકારોએ સ્થાનિક શેરોમાંથી બહાર નીકળવાનું ચાલુ રાખ્યું અને ચલણ મુખ્ય મનોવૈજ્ઞાનિક સ્તરને પાર કર્યા પછી તેના પર અવમૂલ્યન પૂર્વગ્રહ મજબૂત બન્યો.

ગઈકાલે રૂપિયો 90.29ના તેના અગાઉના સર્વકાલીન નીચલા સ્તરને વટાવીને, યુએસ ડોલર સામે 90.41 પર નબળો પડ્યો છે.

રૂપિયો એશિયાના સૌથી ખરાબ પ્રદર્શન કરનારાઓમાંનો એક છે, જે એક વર્ષ પહેલાં ડોલર સામે પાંચ ટકાથી વધુ ઘટ્યો હતો, કારણ કે ભારતીય માલ પર 50 ટકા સુધીના ભારે યુએસ ટેરિફથી તેના સૌથી મોટા બજારમાં નિકાસને નુકસાન થયું હતું અને વિદેશી રોકાણકારો માટે સ્થાનિક ઇક્વિટીનું આકર્ષણ પણ ઘટ્યું હતું.

વિદેશી મૂડીના પ્રવાહ અને ક્રૂડ ઓઇલના ઊંચા ભાવ વચ્ચે, બુધવારે પહેલીવાર રૂપિયો 90 પ્રતિ ડોલરથી નીચે આવી ગયો. આંતરબેંક વિદેશી વિનિમય બજારમાં રૂપિયો 25 પૈસા ઘટીને 90.21 પ્રતિ ડોલર (કામચલાઉ) પર બંધ થયો હતો. આ સંદર્ભમાં, કોટક મહિન્દ્રા મ્યુચ્યુઅલ ફંડના મેનેજિંગ ડિરેક્ટર શાહે કહ્યું કે પ્રવાહ અને અન્ય પરિબળો ટૂંકા ગાળામાં રૂપિયાને અસ્થાયી રૂપે મજબૂત અથવા નબળો બનાવી શકે છે, પરંતુ લાંબા ગાળામાં રૂપિયામાં કાયમી વધારો થવાની કોઈ શક્યતા નથી.

શાહે આ બાબતમાં ભારતીય રિઝર્વ બેંકની ભૂમિકાની પ્રશંસા કરતા કહ્યું કે કેન્દ્રીય બેંક વિનિમય દર નક્કી કરતી નથી પરંતુ તીવ્ર વધઘટને રોકવા માટે મર્યાદિત રીતે હસ્તક્ષેપ કરે છે. તેમણે કહ્યું, "બજાર રૂપિયાની દિશા નક્કી કરશે, આરબીઆઈ નહીં. શાહે પડોશી દેશોમાંથી રોકાણને રોકવા માટે 2020 માં જારી કરાયેલ પ્રેસ નોટ 3 ની સમીક્ષા માટે પણ હિમાયત કરી. તેમણે કહ્યું કે ભારતે મૂડી પ્રવાહ આકર્ષવાના રસ્તાઓ શોધવા જ જોઈએ, અને વિદેશી સીધું રોકાણ આ માટે એક મહત્વપૂર્ણ માધ્યમ છે.

રૂપિયાનું મૂલ્ય પ્રતિ ડોલર દીઠ 90 હવે ન્યુ નોર્મલ?

રૂપિયાના રેકોર્ડ નીચા સ્તરે પહોંચવા વચ્ચે, પ્રધાનમંત્રી આર્થિક સલાહકાર પરિષદના પાર્ટ-ટાઇમ સભ્ય નિલેશ શાહે બુધવારે જણાવ્યું હતું કે ભવિષ્યમાં રૂપિયાનો વિનિમય દર ઘટતો રહી શકે છે, અને 90ના સ્તરને હવે ન્યુ નોર્મલ માનવું જોઈએ. કોટક મહિન્દ્રા મ્યુચ્યુઅલ ફંડના મેનેજિંગ ડિરેક્ટર શાહે મુંબઈમાં પત્રકારોને જણાવ્યું હતું કે રૂપિયાના દબાણના મુખ્ય કારણો ભારતમાં ઉચ્ચ ફુગાવો અને વેપારી ભાગીદારોની તુલનામાં ઓછી ઉત્પાદકતા છે. તેમણે કહ્યું, રૂપિયો ઘટવાનો છે કારણ કે આપણો ફુગાવો આપણા વેપારી ભાગીદારો કરતા વધારે છે, જ્યારે ઉત્પાદકતા ઓછી છે. આવી સ્થિતિમાં, દર વર્ષે રૂપિયામાં બે-ત્રણ ટકાનો ઘટાડો સામાન્ય ગણવો જોઈએ. શાહે સમજાવ્યું કે વાસ્તવિક અસરકારક વિનિમય દર મૂલ્યાંકન પણ રૂપિયાના મૂલ્યમાં બે થી ત્રણ ટકાનો ઘટાડો સૂચવે છે. તેમણે ઉમેર્યું કે નિકાસ સ્પર્ધાત્મકતા જાળવવા માટે રૂપિયામાં થોડો ઘટાડો જરૂરી છે. જ્યારે તેમને પૂછવામાં આવ્યું કે શું રૂ. 90 પ્રતિ ડોલર હવે ભારતીય ચલણ માટે ન્યુ નોર્મલ બની ગયું છે, ત્યારે તેમણે સંમતિ આપતા કહ્યું, જો ભારત-અમેરિકા વેપાર કરાર થાય તો પણ રૂપિયો રૂ. 90 ની આસપાસ રહેવાની શક્યતા છે.