ભારતમાં ઇલેક્ટ્રિક કારનો ક્રેઝ ઝડપથી વધી રહ્યો છે, પરંતુ વૈશ્વિક જાયન્ટ ટેસ્લા પાછળ રહી ગઈ હોય તેવું લાગે છે. જે કંપનીએ તેની ઇલેક્ટ્રિક કારથી વૈશ્વિક ઇલેક્ટ્રિક વાહન બજારમાં ધમાલ મચાવી દીધી છે તે હવે ભારતમાં ખરીદદારો માટે ખૂબ જ ઉત્સુક છે. આંકડા ચોંકાવનારા છે 7 મહિનામાં 350થી ઓછી કાર વેચાઈ છે. પ્રશ્ન એ ઊભો થાય છે કે, તેની ટેકનોલોજી અને બ્રાન્ડ મૂલ્ય હોવા છતાં, ટેસ્લા ભારતમાં આકર્ષણ કેમ મેળવી શકતી નથી.

ગયા વર્ષે જુલાઈમાં, ટેસ્લાએ ભારતમાં પ્રવેશની ધામધૂમથી જાહેરાત કરી હતી. કંપનીના ભવ્ય શોરૂમનું ઉદ્ઘાટન મુંબઈના બાંદ્રા કુર્લા કોમ્પ્લેક્સ (BKC)માં કરવામાં આવ્યું હતું, જેનું ઉદ્ઘાટન મહારાષ્ટ્રના મુખ્યમંત્રી દેવેન્દ્ર ફડણવીસે પોતે રિબન કાપીને કર્યું હતું. શોરૂમના ઉદ્ઘાટનની સાથે, કંપનીએ ભારતમાં તેની પ્રથમ કાર, મોડેલ Y પણ લોન્ચ કરી, જેની શરૂઆતની કિંમત ₹59.89 લાખ (એક્સ-શોરૂમ, મુંબઈ) હતી. કંપનીએ 25 સપ્ટેમ્બરથી કારનું વેચાણ શરૂ કર્યું.

હવે, લગભગ સાત મહિના પછી (25 સપ્ટેમ્બરથી 26 માર્ચ સુધી), ટેસ્લાનું કુલ વેચાણ ખૂબ ઓછું રહ્યું છે. ફેડરેશન ઓફ ઓટોમોબાઈલ ડીલર્સ એસોસિએશન (FADA) ના તાજેતરના ડેટા દર્શાવે છે કે ટેસ્લા ઈન્ડિયા મોટર્સ એન્ડ એનર્જી પ્રાઈવેટ લિમિટેડ (ટેસ્લા ઈન્ડિયા) એ છેલ્લા નાણાકીય વર્ષ (FY26) માં કુલ 342 કાર વેચી હતી. આનો અર્થ એ થાય કે દેશભરમાં દર મહિને સરેરાશ 43 કાર વેચાય છે.

દરમિયાન, ગયા નાણાકીય વર્ષ અન્ય ઇલેક્ટ્રિક વાહન (EV) ઉત્પાદકો માટે ખૂબ પ્રભાવશાળી રહ્યું છે. નાણાકીય વર્ષ 26 માં, ટુ-વ્હીલર, થ્રી-વ્હીલર, પેસેન્જર વાહનો અને કોમર્શિયલ વાહનો સહિત કુલ EV રિટેલ વેચાણ આશરે 2.452 મિલિયન યુનિટ સુધી પહોંચ્યું. આ વાર્ષિક ધોરણે આશરે 24.6% નો મજબૂત વધારો દર્શાવે છે. આ સ્પષ્ટપણે દરેક સેગમેન્ટમાં બે આંકડાની વૃદ્ધિ દર્શાવે છે, જે EV ક્ષેત્ર માટે એક મહત્વપૂર્ણ સંકેત છે.

ફક્ત ઇલેક્ટ્રિક પેસેન્જર વાહન સેગમેન્ટને ધ્યાનમાં લેતા, ઇલેક્ટ્રિક કારના વેચાણમાં નોંધપાત્ર વધારો જોવા મળ્યો છે. નાણાકીય વર્ષ 26 માં EV પેસેન્જર વાહનોમાં 83.63% નો વધારો થયો છે, જે 199,923 યુનિટ સુધી પહોંચ્યો છે. આ આંકડો 200,000 ની નજીક છે, જે દર્શાવે છે કે દેશભરમાં ઇલેક્ટ્રિક કારની માંગ ઝડપથી વધી રહી છે. જ્યારે સમગ્ર નાણાકીય વર્ષમાં દેશભરમાં 200,000 ઇલેક્ટ્રિક કાર વેચાઈ હતી, ત્યારે ટેસ્લાનું 342 કારનું નજીવું વેચાણ કંપની માટે ચિંતાનું કારણ છે.

ભારતમાં ટેસ્લાને પડકાર

ભારતમાં ટેસ્લા માટે સૌથી મોટો પડકાર તેની કિંમત છે. ભારતમાં મોડેલ Y ની કિંમત આશરે ₹60-70 લાખ છે. આ કિંમત યુએસમાં વેચાતા સમાન મોડેલ કરતા 70% વધારે છે, જેનું મુખ્ય કારણ ઊંચી આયાત જકાત (70-100%) છે. ભારત જેવા ભાવ-સંવેદનશીલ બજારમાં, આવી મોંઘી કાર નાના લક્ઝરી ગ્રાહક આધાર સુધી મર્યાદિત છે, કારણ કે ભારતમાં લક્ઝરી કારનો બજાર હિસ્સો ફક્ત 1% છે. પરિણામે, ટેસ્લા 'માસ બ્રાન્ડ' બનવામાં નિષ્ફળ ગઈ અને તેના બદલે એક 'વિશિષ્ટ' ઉત્પાદન રહી.

ટેસ્લા હાલમાં ભારતમાં વાહનોનું ઉત્પાદન કરતી નથી, પરંતુ તેમની આયાત કરે છે. અહીં વેચાતી મોડેલ Y ચીનના શાંઘાઈમાં આવેલી તેની ગીગા ફેક્ટરીમાંથી આયાત કરવામાં આવે છે. આ કાર કમ્પ્લીટ બિલ્ટ યુનિટ (CBU) રૂટ દ્વારા ભારતમાં આવે છે. ટેસ્લાની ગીગા ફેક્ટરી સમગ્ર એશિયન અને યુરોપિયન બજારો માટે સૌથી મોટી આયાત હબ છે. આયાતી મોડેલો ખર્ચમાં વધારો કરે છે, અને આ કારોને 'મેક ઇન ઇન્ડિયા' લાભો મળતા નથી. જો સ્થાનિક ઉત્પાદન શરૂ થાય, તો કિંમતો નોંધપાત્ર રીતે ઓછી થઈ શકે છે.

મર્યાદિત મોડેલ પોર્ટફોલિયો

જ્યારે ભારતીય કાર બજાર ઝડપથી વીજળીકરણ કરી રહ્યું છે, ત્યારે અન્ય બ્રાન્ડ્સ પાસે લગભગ દરેક ગ્રાહક સેગમેન્ટ માટે વિવિધ વાહન વિકલ્પો છે. તે દરમિયાન, ટેસ્લા પાસે ફક્ત એક જ મોડેલ છે, જે લાંબા સમયથી અપડેટ કરવામાં આવ્યું નથી. તેથી, તેની મર્યાદિત સુવિધાઓ અને બ્રાન્ડ નામને કારણે ગ્રાહકોને આકર્ષવા ટેસ્લા માટે પડકાર ઉભો કરે છે. બીજી બાજુ, ટેસ્લાના સ્પર્ધકો, જેમ કે BYD, VinFast, Mercedes-Benz, BMW, Volvo, Hyundai, Tata Motors અને Mahindra, પાસે મજબૂત અને વધતા EV પોર્ટફોલિયો છે. ઘણા કિસ્સાઓમાં, આ કાર ટેસ્લા કરતાં સસ્તી અથવા વધુ ફીચર-લોડેડ છે.

ટેસ્લા સારી છે... તો ખામી ક્યાં છે?

ટેસ્લાએ વૈશ્વિક સ્તરે મજબૂત પ્રતિષ્ઠા મેળવી હશે. સમય સમય પર, એલોન મસ્ક પણ તેમની કારના સંપૂર્ણ સ્વ-ડ્રાઇવ ફીચરને પ્રોત્સાહન આપે છે. જો કે, હાલમાં, આ કાર તેના સ્પર્ધકોની તુલનામાં, ખાસ કરીને ભારતમાં, સુવિધાઓમાં થોડી ખામી ધરાવે છે, કારણ કે સરકારે અહીં FSD ફીચરના ઉપયોગને મંજૂરી આપી નથી. જો કે, કંપની ભારતમાં આ ફીચર માટે 6 લાખ રૂપિયા સુધી ચાર્જ કરે છે. બીજો પડકાર ગ્રાઉન્ડ ક્લિયરન્સ છે; ટેસ્લા મોડેલ Y નું ગ્રાઉન્ડ ક્લિયરન્સ 167 mm (6.58 ઇંચ) છે, જે ભારતીય રસ્તાઓ માટે ખૂબ ઓછું છે.

જો કે, ટેસ્લા ભારતમાં સતત તેનું નેટવર્ક વિસ્તરી રહ્યું છે. હાલમાં, કંપની દિલ્હી, મુંબઈ, ગુરુગ્રામ અને બેંગલુરુ જેવા શહેરોમાં હાજરી ધરાવે છે. ટેસ્લાએ તાજેતરમાં નવી મુંબઈના નેક્સસ મોલમાં તેનું પહેલું ઇન-મોલ સુપરચાર્જર સ્ટેશન પણ સ્થાપિત કર્યું છે, જેનાથી દેશભરમાં ચાર્જિંગ સ્ટેશનની કુલ સંખ્યા પાંચ થઈ ગઈ છે. જેના સંદર્ભમાં કંપનીનો દાવો છે કે, સુપરચાર્જરની મદદથી, મોડેલ Y ઇલેક્ટ્રિક કારને માત્ર 15 મિનિટમાં ચાર્જ કરી શકાય છે, જે વપરાશકર્તાને 275 કિલોમીટર સુધીની રેન્જ આપે છે.