મિડલ ઈસ્ટમાં વધી રહેલા ભૌગોલિક-રાજકીય તણાવ અને હોર્મુઝની સમુદ્રધુનીમાં સર્જાયેલી અસ્થિરતા વચ્ચે ભારતની ઉર્જા સુરક્ષા માટે એક અત્યંત સુખદ અને મહત્વપૂર્ણ સમાચાર આવ્યા છે. આજે વહેલી સવારે 42,000 મેટ્રિક ટનથી વધુ લિક્વિફાઇડ પેટ્રોલિયમ ગેસ (એલપીજી) લઈને 'જગ વસંત' નામનું વિશાળ જહાજ ગુજરાતના કંડલા પોર્ટ પર આવી પહોંચ્યું છે. જ્યારે સમગ્ર વિશ્વમાં ઈંધણના પુરવઠાને લઈને ચિંતા છે, ત્યારે ભારત માટે આ જથ્થો સ્થાનિક ગેસ સપ્લાયને સ્થિર રાખવામાં પાયાની ભૂમિકા ભજવશે.
કંડલા પોર્ટ ઓથોરિટીના જણાવ્યા અનુસાર, ગેસના આ પ્રચંડ જથ્થાને વહેલી તકે બજાર સુધી પહોંચાડવા માટે ખાસ વ્યૂહરચના અપનાવવામાં આવી છે. આ માટે 'મિડ-સી ટ્રાન્સફર' ટેકનિકનો ઉપયોગ કરવામાં આવશે. આ પ્રક્રિયામાં જહાજને જેટી પર લાંગરવાની રાહ જોવાને બદલે સમુદ્રની વચ્ચે જ સુરક્ષિત રીતે ગેસને અન્ય નાની સિસ્ટમો અથવા પોર્ટની સબ-પાઈપલાઈન સુવિધાઓમાં ટ્રાન્સફર કરવામાં આવે છે. આનાથી માત્ર સમયની બચત જ નથી થતી, પરંતુ સપ્લાય ચેઈન પણ વધુ વેગવંતી બને છે, જે વર્તમાન કટોકટીમાં અનિવાર્ય છે.
વર્તમાન સંઘર્ષની સ્થિતિમાં હોર્મુઝના રસ્તેથી જહાજો પસાર કરવા અત્યંત જોખમી બન્યા છે. હાલમાં આ દરિયાઈ માર્ગ પરથી પસાર થવા માટે માત્ર પસંદગીના દેશોને જ છૂટછાટ આપવામાં આવી રહી છે. ભારત અને ઈરાન વચ્ચેના મજબૂત અને પરંપરાગત રાજદ્વારી સંબંધોને કારણે ભારતને આ મામલે વિશેષ છૂટ મળી રહી છે. આ જ કારણ છે કે યુદ્ધગ્રસ્ત માહોલ હોવા છતાં અત્યાર સુધીમાં ભારતના ચાર જેટલા અત્યંત મહત્વના ઓઈલ અને ગેસ ટેન્કરો કોઈ પણ વિઘ્ન વિના સુરક્ષિત રીતે ભારતીય બંદરો પર પહોંચી શક્યા છે.
આ સતત આવી રહેલા પુરવઠાને કારણે ભારતીય બજારમાં રાંધણ ગેસ અને પેટ્રોલિયમ ઉત્પાદનોની અછત સર્જાય તેવી શક્યતા નહિવત બની ગઈ છે. સરકાર અને ઓઈલ કંપનીઓના આગોતરા આયોજન તેમજ આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે ભારતના મજબૂત કદને કારણે મિડલ ઈસ્ટની કટોકટીની અસર ભારતના રસોડા કે પરિવહન ક્ષેત્ર પર પડવા દેવામાં આવી નથી. 'જગ વસંત'નું આગમન એ વાતની સાબિતી છે કે ભારત કોઈપણ વૈશ્વિક પડકાર વચ્ચે પોતાની ઉર્જા વ્યવસ્થા જાળવી રાખવા સક્ષમ છે. અગાઉ 16 માર્ચે શિવાલિક, 17 માર્ચે નંદા દેવી, 18 માર્ચે જગ લાડકી અને 11 માર્ચે શેનલોંગ નામના જહાજો હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ પસાર કરી સુરક્ષિત ગુજરાતના બંદરો પર આવી પહોંચ્યા હતા.