દેશના શિક્ષણ જગત અને રાજકારણમાં એક અભૂતપૂર્વ અને ઐતિહાસિક ઘટનાક્રમ સામે આવ્યો છે. નીટ-યુજી (NEET-UG) પરીક્ષાના પેપર લીક વિવાદ બાદ વિદ્યાર્થીઓના ભયાનક આક્રોશ અને જંતર-મંતર પર ચાલેલા આંદોલન સામે આખરે ઝૂકીને કેન્દ્રીય શિક્ષણ મંત્રી ધર્મેન્દ્ર પ્રધાને પોતાના પદ પરથી રાજીનામું આપી દીધું છે.

સૌથી રસપ્રદ વાત એ છે કે કોઈ પ્રમુખ રાજકીય પક્ષે નહીં, પરંતુ અભિજીત દીપકેના નેતૃત્વ હેઠળ અને ‘કોકરોચ જનતા પાર્ટી’ (CJP) ના બેનર હેઠળ એકઠા થયેલા દેશના 'Gen-Z' યુવાનો અને વિદ્યાર્થીઓએ આ વિજય હાંસલ કર્યો છે. આ આંદોલને માત્ર સરકારને નિર્ણય બદલવા મજબૂર નથી કરી, પરંતુ છેલ્લા ૧૨ વર્ષથી નિષ્ફળ રહેલા વિપક્ષી પક્ષોને પણ એક મોટો પાઠ ભણાવ્યો છે. આ ઐતિહાસિક વિરોધ પ્રદર્શન અને રાજકીય પરિવર્તન અંગેનો સંપૂર્ણ વિગતવાર અહેવાલ નીચે મુજબ છે.

"ઝૂકતી હૈ દુનિયા, ઝુકાને વાલા ચાહીએ" – આ શબ્દો કોકરોચ જનતા પાર્ટી (CJP) ના સ્થાપક અભિજીત દીપકે શનિવારે કેન્દ્રીય શિક્ષણ મંત્રી ધર્મેન્દ્ર પ્રધાનના રાજીનામા બાદ કહ્યા હતા. પોતાના પ્રતિક્રિયા આપતાં દીપકે જણાવ્યું કે, "અમે જે કહ્યું હતું તે કરીને બતાવ્યું. જો દેશનો યુવા ડરે નહીં અને સરકાર સામે ઝૂકે નહીં, તો આપણે કોઈનું પણ રાજીનામું લઈ શકીએ છીએ."

છેલ્લા ૧૨ વર્ષમાં આંદોલન સામે સરકારનું પહેલું રાજીનામું
ધર્મેન્દ્ર પ્રધાનના રાજીનામાનું રાજકીય મહત્વ એ વાત પરથી સમજી શકાય છે કે ૨૦૧૪ પછી છેલ્લા ૧૨ વર્ષોમાં દેશમાં અનેક મોટા વિવાદો અને વિરોધ પ્રદર્શનો થયા, પરંતુ કેન્દ્ર સરકારના કોઈ મંત્રીએ આંદોલનના દબાણમાં આવીને રાજીનામું આપવું પડ્યું ન હતું.

અગાઉ જ્યારે કોંગ્રેસ દ્વારા ભાજપના નેતાઓના રાજીનામાની માંગ કરવામાં આવી રહી હતી, ત્યારે સંરક્ષણ મંત્રી રાજનાથ સિંહે કહ્યું હતું કે, "અહીં મંત્રીઓ રાજીનામા નથી આપતા, આ યુપીએ નથી પરંતુ એનડીએ છે." ૨૦૨૧માં કોવિડ સંકટ સમયે કેન્દ્રીય સ્વાસ્થ્ય મંત્રી હર્ષવર્ધનને હટાવવામાં આવ્યા હતા, પરંતુ તે એક મંત્રીમંડળ ફેરબદલનો ભાગ હતો. આથી વિદ્યાર્થીઓના વિરોધના દબાણમાં મંત્રીનું પદ છોડવું એ વર્તમાન સરકારના કાર્યકાળની પ્રથમ ઘટના છે.

સોનમ વાંગચુકના અનશનથી આંદોલનને મળી નવી દિશા
અભિજીત દીપકે યુવા વિદ્યાર્થીઓને એકજૂથ કરીને યોગ્ય દિશા આપી, પરંતુ આ આંદોલનને ખરી મજબૂતી પર્યાવરણવાદી અને સામાજિક કાર્યકર્તા સોનમ વાંગચુકના જોડાયા બાદ મળી. જંતર-મંતર પર સોનમ વાંગચુકના ૨૬ દિવસના આમરણ અણશન અને હાથમાં ગુલાબનું ફૂલ લઈને સત્યાગ્રહ કરવાની શૈલીએ આખા દેશનું ધ્યાન ખેંચ્યું હતું. જ્યારે વહીવટીતંત્ર પ્રદર્શનકારીઓ સાથે વાતચીતમાં વિલંબ કરી રહ્યું હતું, ત્યારે વાંગચુકના અનશને આંદોલનનું ફોકસ જાળવી રાખ્યું હતું.

મીમ (Meme) થી શરૂ થયેલી CJP ની ક્રાંતિકારી સફર
આ વર્ષે ૧૫ મેના રોજ સુપ્રીમ કોર્ટના ચીફ જસ્ટિસ સૂર્યકાંતની એક ટિપ્પણી બાદ અભિજીત દીપકે સોશિયલ મીડિયા પર વ્યંગાત્મક રીતે 'કોકરોચ જનતા પાર્ટી' ની શરૂઆત કરી હતી. "આળસું અને બેરોજગારોનો અવાજ" ની ટેગલાઇન સાથે તેમણે એક વેબસાઇટ શરૂ કરી હતી.

​​​​​​​જ્યારે જૂન મહિનાની શરૂઆતમાં NEET-UG પેપર લીકનો મુદ્દો ગરમ થયો, ત્યારે દીપકે વિદેશથી ભારત પરત આવીને જંતર-મંતર પર પ્રદર્શનનું નેતૃત્વ કરવાનો નિર્ણય લીધો. શરૂઆતમાં ઓનલાઇન ફોલોઅર્સને ગ્રાઉન્ડ પર લાવવા પડકારજનક હતા, પરંતુ વિદ્યાર્થીઓના ભવિષ્યના પ્રશ્ને આ મીમ ચળવળ એક વિશાળ જનઆંદોલનમાં ફેરવાઈ ગઈ.

વિપક્ષ માટે મોટો સંદેશ
CJP ના આ સફળ આંદોલને દેશના વિપક્ષી પક્ષોને સ્પષ્ટ સંદેશ આપ્યો છે કે માત્ર ટ્વિટર કે સંસદમાં હંગામો કરવાથી પરિણામ નથી મળતા. જો નેતૃત્વમાં સાચો જુસ્સો હોય અને મુદ્દો જનતાના હિતનો હોય, તો કોઈપણ સત્તાને ઝૂકવા મજબૂર કરી શકાય છે.