પશ્ચિમ એશિયામાં અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચે તણાવ વધી રહ્યો છે. હોર્મુઝ સ્ટ્રેટની આસપાસ જહાજોને નિયમિતપણે નિશાન બનાવવામાં આવી રહ્યા છે. તાજેતરમાં, સંયુક્ત આરબ અમીરાત (UAE)એ જણાવ્યું હતું કે તેના એક જહાજને ઈરાની મિસાઈલનો શિકાર બનાવાયું હતું. સૌથી મોટો પ્રશ્ન એ છે કે હોર્મુઝમાં પરિસ્થિતિ ક્યારે અને કેવી રીતે સામાન્ય થશે. તેહરાને પહેલાથી જ આનો જવાબ આપી દીધો છે.

ઈરાનની સુપ્રીમ નેશનલ સિક્યુરિટી કાઉન્સિલે જણાવ્યું હતું કે હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ ત્યાં સુધી ફરી ખુલશે નહીં જ્યાં સુધી અમેરિકા "તેનું વર્તન સુધારે નહીં". કાઉન્સિલે બીજી ઘણી માંગણીઓ પણ કરી હતી. ઈરાની અર્ધ-સત્તાવાર મીડિયા અનુસાર, કાઉન્સિલ સેક્રેટરી મોહમ્મદ બાકર જોલ્ઘદરે આ શરતોની યાદી આપતું નિવેદન બહાર પાડ્યું.

કઈ શરતો મુકી

૧. અમેરિકા ફરી ક્યારેય ઈરાનને ધમકી આપશે નહીં.

૨. અમેરિકા ઈરાન અને તેના સાથીઓ સાથે યુદ્ધનો કાયમી ત્યાગ કરશે.

૩. અમેરિકાએ ઈરાની બંદરો પરથી નૌકાદળની નાકાબંધી હટાવવી જોઈએ અને વિસ્તારમાંથી તેના દળો પાછા ખેંચવા જોઈએ.

૪. અમેરિકાએ આ યુદ્ધના પરિણામે ઈરાનને થયેલા નુકસાન માટે ઈરાનને વળતર આપવું જોઈએ.

૫. અમેરિકાએ ઈરાન સામેના તમામ પ્રતિબંધો હટાવવા જોઈએ અને કોઈપણ શરત વિના કોઈપણ સ્થિર સંપત્તિ મુક્ત કરવી જોઈએ.

ઈરાનની આ શરતો પર અમેરિકા તરફથી કોઈ નિવેદન આવ્યું નથી. અમેરિકા શરૂઆતથી જ કહેતું આવ્યું છે કે હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ પર કોઈ કર લાગશે નહીં અને યુદ્ધ પહેલાની સ્થિતિ પુનઃસ્થાપિત કરવામાં આવશે. જોકે, ઈરાન આ સ્વીકારવા તૈયાર નથી.

ઈરાન ઓમાન સાથે મળીને હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ પર કર લાદશે

હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ પર નવા પ્રતિબંધોની શક્યતા વધી ગઈ છે, જે સામાન્ય રીતે યુએસ-ઈરાન યુદ્ધ પહેલા બધા માટે ખુલ્લી હતી, તે વધી ગઈ છે. તેહરાન કહે છે કે તે ઓમાન સાથે હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ પર ફી લાદવાનો પ્રસ્તાવ મૂકી રહ્યું છે. જોકે, ઓમાને આવા કરનો ઇનકાર કર્યો છે. યુદ્ધ પહેલા ઈરાને ક્યારેય આવો પ્રસ્તાવ મૂક્યો ન હતો, પરંતુ અમેરિકાના હુમલાથી તેને હોર્મુઝ સ્ટ્રેટનો હથિયાર તરીકે ઉપયોગ કરવાની તક મળી છે.

બીજી બાજુ, અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચે સતત વાતચીત ચાલી રહી છે. જોકે, તણાવ પણ સતત વધી રહ્યો છે. બીજા રાઉન્ડના યુદ્ધ પછી હાલ શાંતિ છે, પરંતુ તણાવને કારણે હોર્મુઝ પર પ્રતિબંધ છે. ઘણા દેશોના જહાજો પર હુમલો થયો છે. આના કારણે વૈશ્વિક ઉર્જા પુરવઠા શૃંખલા પર ખરાબ અસર પડી છે. આની સૌથી મોટી અસર ખાડી દેશો પર પણ પડી છે. આ દેશોનો મોટાભાગનો વેપાર લાલ સમુદ્રના હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ અથવા બાબ અલ મંડેબ દ્વારા થાય છે. ઈરાન હોર્મુઝમાં જહાજોને નિશાન બનાવી રહ્યું છે. બીજી તરફ, હુથી બળવાખોરો લાલ સમુદ્રમાં જહાજોને નિશાન બનાવી રહ્યા છે.