પ્રયાગરાજમાં સંગમ નદીના કિનારે યોજાતા માઘ મેળાનો આજે બીજો સ્નાન ઉત્સવ છે. પોષ પૂર્ણિમા સ્નાન ઉત્સવ દરમિયાન ૩૧ લાખથી વધુ શ્રદ્ધાળુઓનું સુરક્ષિત સ્નાન સફળતાપૂર્વક સુનિશ્ચિત કર્યા પછી, મેળા વહીવટીતંત્ર હવે મકરસંક્રાંતિ સ્નાન ઉત્સવ પર સ્નાનઘાટો પર ખાસ વ્યવસ્થા કરવામાં આવી છે. શ્રદ્ધાળુઓ માટે ચાલવાનું ઓછું કરવા માટે ઘાટ નજીક પાર્કિંગની વ્યવસ્થા કરવામાં આવી છે. આ સમયગાળા દરમિયાન એક કરોડથી વધુ શ્રદ્ધાળુઓએ સ્નાન કર્યું હતું.

૨૦૨૪ના માઘ મેળામાં, આ તહેવાર દરમિયાન ૨૮.૯૫ લાખથી વધુ શ્રદ્ધાળુઓએ સ્નાન કર્યું હતું. આ વખતે લગભગ ત્રણ ગણા વધુ શ્રદ્ધાળુઓ ઉમટી પડ્યા હતા. માઘ મેળા અધિકારી ઋષિરાજ કહે છે કે ભીડ વ્યવસ્થાપન અને સુગમ ટ્રાફિક માટે, ૪૨ કામચલાઉ પાર્કિંગ લોટ વિકસાવવામાં આવ્યા છે, જે એક લાખથી વધુ વાહનોને સમાવી શકે છે.

માઘ મેળા 2025-26 માટે, કુલ 12,100 ફૂટ લંબાઈના ઘાટ બનાવવામાં આવ્યા છે, જેમાં ચેન્જિંગ રૂમ, પૂલ, પલંગ અને શૌચાલય સહિતની તમામ જરૂરી મૂળભૂત સુવિધાઓ પૂરી પાડવામાં આવી છે. મેળાના અધિકારીના જણાવ્યા અનુસાર, માઘ મેળા દરમિયાન ગંગામાં પાણીની ઉપલબ્ધતા સુનિશ્ચિત કરવા માટે કાનપુરના ગંગા બેરેજમાંથી દરરોજ 8,000 ક્યુસેક પાણી છોડવામાં આવી રહ્યું છે. પ્રયાગરાજમાં બંને નદીઓમાં વહેતા તમામ 81 નાળાઓને ટેપ કરવામાં આવ્યા છે. ગંગાના પાણીનું સતત નિરીક્ષણ કરવામાં આવી રહ્યું છે.

સરકારી સૂચનાઓ પર, માઘ મેળા દરમિયાન સ્વચ્છતા, સલામતી અને સરળ પરિવહન પર વિશેષ ભાર મૂકવામાં આવ્યો છે. મેળાના અધિકારી ઋષિરાજ જણાવે છે કે માઘ મેળાને ખુલ્લામાં શૌચક્રિયા મુક્ત દુર્ગંધ મુક્ત અને ગંગામાં શૂન્ય વિસર્જન થાય તે સુનિશ્ચિત કરવા માટે આશરે 25,880 શૌચાલય, 11,000 ડસ્ટબિન, 1 મિલિયનથી વધુ લાઇનર બેગ, 25 સક્શન વાહનો અને 3,300 સફાઈ કર્મચારીઓ તૈનાત કરવામાં આવ્યા છે. ભક્તોની સરળ અને અનુકૂળ અવરજવર માટે બાઇક ટેક્સી અને ગોલ્ફ કાર્ટની વ્યવસ્થા કરવામાં આવી છે.

માઘ મેળાના પોલીસ અધિક્ષક નીરજ પાંડે જણાવે છે કે મેળા વિસ્તારમાં 17 પોલીસ સ્ટેશન અને 42 પોલીસ ચોકીઓ, 20 ફાયર સ્ટેશન, 7 ફાયર સ્ટેશન, 20 ફાયર વોચ ટાવર, 1 વોટર પોલીસ સ્ટેશન, 1 વોટર પોલીસ કંટ્રોલ રૂમ અને 4 વોટર પોલીસ સબ-કંટ્રોલ રૂમ સ્થાપિત કરવામાં આવ્યા છે. 8 કિલોમીટરથી વધુ ઊંડા પાણીના બેરિકેડ અને 2 કિલોમીટર નદી લાઇન (સિંગલ-વે ટ્રાફિક માટે) સ્થાપિત કરવામાં આવી છે.

મેળા વિસ્તારમાં સુરક્ષા માટે અર્ધલશ્કરી દળો તૈનાત કરવામાં આવ્યા છે. શહેર અને મેળા વિસ્તારમાં પહેલાથી જ સ્થાપિત સીસીટીવી કેમેરા ઉપરાંત, AI સક્ષમ કેમેરા સહિત 400 થી વધુ કેમેરા દ્વારા ભીડનું નિરીક્ષણ, ભીડની ઘનતા વિશ્લેષણ, ઘટના રિપોર્ટિંગ, સ્વચ્છતા અને સુરક્ષા દેખરેખ માટે વ્યવસ્થા કરવામાં આવી છે.