સૌરાષ્ટ્રના લોકપ્રિય રાજકોટના લોકમેળાની પૂર્ણાહુતિ બાદ હવે મેળાના વિશાળ ગ્રાઉન્ડ પર ચારેય તરફ કચરાના સામ્રાજ્ય અને ગંદકીના ગંજ જોવા મળી રહ્યા છે. લાખોની મેદની અને બહારગામથી આવેલા સેંકડો વેપારીઓ પાછળ એંઠવાડ, પ્લાસ્ટિકની બોટલો, કાગળના કપ અને ગંદકીનો મોટો જથ્થો છોડીને ગયા છે. આટલા મોટા વિસ્તારમાં પથરાયેલા કચરાને સાફ કરવાની અને મેદાનને પૂર્વવત કરવાની અત્યંત વિકટ જવાબદારી હવે મનપાના સફાઈ કર્મચારીઓના શિરે આવી પડી છે.

મેળા દરમિયાન અને ત્યારબાદ પણ નાગરિકો દ્વારા દાખવવામાં આવેલી અણસમજ તેમજ જવાબદારીના અભાવને કારણે સફાઈ કામદારોની મુશ્કેલીઓમાં અનેકગણો વધારો થયો છે. કચરાપેટીઓ ઉપલબ્ધ હોવા છતાં લોકો ગમે ત્યાં કચરો ફેંકતા હોવાથી સફાઈ કર્મચારીઓને અસહ્ય દુર્ગંધ અને ગંદકી વચ્ચે કલાકો સુધી સતત મહેનત કરવી પડી રહી છે. કડક તડકા અને આરોગ્યના જોખમ વચ્ચે કામ કરી રહેલા આ કામદારોની હાલાકી અતિશય વધી ગઈ છે.

મેળા જેવા ભવ્ય આયોજનો આપણી સંસ્કૃતિ અને આનંદનું પ્રતીક છે, પરંતુ તેની પાછળ જાહેર સ્વચ્છતા જાળવવી એ દરેક નાગરિકની નૈતિક ફરજ છે. તંત્ર દ્વારા સફાઈ ઝુંબેશ તો ચલાવવામાં આવી રહી છે, પરંતુ ભવિષ્યમાં આવા કાર્યક્રમોમાં ગંદકી ન થાય તે માટે લોકોમાં સ્વચ્છતા પ્રત્યે જાગૃતતા લાવવી અત્યંત જરૂરી બની ગઈ છે. જો નાગરિકો પોતે જવાબદારી સમજીને કચરો યોગ્ય જગ્યાએ ફેંકશે તો જ સફાઈ કર્મચારીઓની હાલાકી ઓછી થશે.