બેંક ફિક્સ્ડ ડિપોઝિટ ઉપરાંત, જનતાનો મોટો વર્ગ પોસ્ટ ઓફિસ નાની બચત યોજનાઓમાં રોકાણ કરે છે. સરકાર પોસ્ટ ઓફિસ દ્વારા વિવિધ યોજનાઓ ચલાવે છે, જેમ કે PPF, સુકન્યા સમૃદ્ધિ અને સિનિયર સિટીઝન સેવિંગ્સ સ્કીમ, જેના વ્યાજ દર ત્રિમાસિક ધોરણે નક્કી થાય છે. આ જોખમમુક્ત યોજનાઓ છે જે ગેરંટીકૃત આવક પ્રદાન કરે છે. ધીરજ અને યોગ્ય આયોજન સાથે, તમે નિવૃત્તિ પછી માત્ર નોંધપાત્ર રકમ જ નહીં, પણ નિયમિત આવક પણ સુરક્ષિત કરી શકો છો.

આજે, આપણે પોસ્ટ ઓફિસ યોજનાઓમાં એક અનોખા રોકાણ વિકલ્પની ચર્ચા કરીશું, જ્યાં તમે નાની રકમ બચાવીને નિવૃત્તિ પછી લાખો રૂપિયા એકઠા કરી શકો છો અને ત્રિમાસિક પેન્શન પણ મેળવી શકો છો. જો કે, આ માટે તમારે બે નાની બચત યોજનાઓમાં વૈકલ્પિક રીતે રોકાણ કરવાની જરૂર છે. પબ્લિક પ્રોવિડન્ટ ફંડ (PPF) અને સિનિયર સિટીઝન સેવિંગ્સ સ્કીમ (SCSS).

પહેલા પબ્લિક પ્રોવિડન્ટ ફંડ (PPF)માં રોકાણ કરો.

PPF એક એવી યોજના છે જે તમને લાંબા ગાળા માટે રોકાણ કરવા પર નોંધપાત્ર રકમ એકઠી કરવાની મંજૂરી આપે છે. સરકાર 7.1% વાર્ષિક વ્યાજ દર આપે છે. કોઈપણ વ્યક્તિ તેમાં રોકાણ શરૂ કરી શકે છે. તેની પાકતી મુદત ૧૫ વર્ષ છે, પરંતુ તમે તેને બે વાર 5 વર્ષ વધારી શકો છો. આ એક કરમુક્ત યોજના છે, કારણ કે મહત્તમ રોકાણ મર્યાદા દર વર્ષે રૂ.૧.૫ લાખ છે અને આવકવેરા કાયદાની કલમ ૮૦સી હેઠળ રૂ.૧.૫ લાખ સુધી કપાત માટે પાત્ર છે.

દિવસ દીઠ રૂ.૪૧૬ની બચત

હવે પ્રશ્ન એ ઊભો થાય છે કે વ્યક્તિએ તેમાં કેટલું રોકાણ કરવું જોઈએ? જો તમે વાર્ષિક ધોરણે PPFમાં રૂ.૧.૫ લાખનું રોકાણ કરવામાં અસમર્થ છો તો તમારે માસિક રૂ.૧૨,૫૦૦નું રોકાણ કરવું જોઈએ. જો તમે માસિક ધોરણે આ રકમ પણ જમા કરવામાં અસમર્થ છો, તો દરરોજ રૂ.૪૧૬ની બચત કરીને તમે PPFમાં વાર્ષિક રૂ.૧.૫ લાખ જમા કરી શકો છો. આ સંપૂર્ણપણે કરમુક્ત રહેશે.

જો તમે આ ૧૫ વર્ષ માટે કરો છો તો પરિપક્વતા પર, ૭.૧ ટકાના વ્યાજ દરે તમારી પાસે આશરે રૂ.૪૧.૩૫ લાખની ડિપોઝિટ હશે, જેમાં કુલ રૂ.૨૨.૫૦ લાખનું રોકાણ અને રૂ.૧૮.૮૫ લાખનું વ્યાજ હશે.

૨૦ વર્ષ પછી, આ રકમ આશરે રૂ.૬૭.૬૯ લાખ થશે, જેમાં કુલ રોકાણ રૂ.૩૦ લાખ અને વ્યાજ આશરે રૂ.૩૭.૬૯ લાખ થશે.

૨૫ વર્ષ પછી, આ કુલ રકમ રૂ.૧.૦૩ કરોડ થશે, જેમાં કુલ રોકાણ રૂ.૩૭.૫૦ લાખ અને વ્યાજ આવક રૂ.૬૫.૫૦ લાખ થશે.

SCSSમાં હમણાં જ રોકાણ શરૂ કરો

વરિષ્ઠ નાગરિક બચત યોજના એક એવી યોજના છે જે ૬૦ અને તેથી વધુ ઉંમરના લોકો માટે ખુલ્લી છે. જો કે, જો કોઈ કર્મચારી ૫૫ વર્ષની ઉંમરે સ્વેચ્છાએ નિવૃત્ત થયો હોય, તો તેઓ ૫૫ વર્ષની ઉંમરે પણ રોકાણ કરી શકે છે. એક જ ખાતામાંથી રૂ.૧૫ લાખ અને સંયુક્ત ખાતામાંથી રૂ.૩૦ લાખનું મહત્તમ એકમ રોકાણ કરી શકાય છે. આ યોજના ૮.૨% વ્યાજ દર આપે છે.

ધારો કે તમે ૩૫ વર્ષની ઉંમરે PPFમાં રોકાણ કર્યું છે. ૨૫ વર્ષ પછી, જ્યારે તમે ૬૦ વર્ષના થશો, ત્યારે તમને PPFમાંથી રૂ.૧.૦૩ કરોડ મળશે. હવે, તમે આ રકમમાંથી ફક્ત રૂ.30 લાખનું રોકાણ SCSSમાં સંયુક્ત ખાતા હેઠળ કરી શકો છો, જેનાથી તમારી પાસે હજુ પણ રૂ.73 લાખ બાકી રહેશે. SCSSમાં રૂ.30 લાખનું રોકાણ કરવાથી તમને સંપૂર્ણ પાંચ વર્ષ માટે ત્રિમાસિક ધોરણે રૂ.61,500 વ્યાજ મળશે. પાંચ વર્ષ પછી, તમે રૂ.30 લાખની મૂળ રકમ ઉપાડી શકો છો અથવા તેને બીજા ત્રણ વર્ષ માટે લંબાવી શકો છો.

વાર્ષિક વ્યાજ: રૂ. 30,00,000ના 8.2% = રૂ.2,46,000

ત્રિમાસિક વ્યાજ: રૂ. 2,46,000/4 = રૂ.61,500

એ નોંધનીય છે કે એકવાર તમે રોકાણ કરો છો, પછી ભલે સરકાર પછીથી દરમાં ફેરફાર કરે, તે જ વ્યાજ દર સમગ્ર પરિપક્વતા સમયગાળા માટે લાગુ રહે છે.