મોંઘવારી પર લગામ લગાવવા માટે કેન્દ્ર સરકારે એક મોટો અને મહત્વપૂર્ણ નિર્ણય લીધો છે. દેશમાં ખાંડના ભાવને નિયંત્રણમાં રાખવા અને સટ્ટાખોરી રોકવા માટે સરકારે ખાંડના ડીલરો પર સ્ટોક લિમિટ (સ્ટોક મર્યાદા) લાદવાનો આદેશ જારી કર્યો છે.

નવા નિયમો અનુસાર, હવે કોઈ પણ ખાંડ ડીલર ૩૦ દિવસથી વધુ સમય માટે ખાંડનો સ્ટોક રાખી શકશે નહીં. આ ઉપરાંત, કેન્દ્ર સરકારે ડીલરો માટે મહત્તમ ૪,૦૦૦ ક્વિન્ટલની સ્ટોક મર્યાદા નક્કી કરી છે. આ નવો આદેશ ૧ ઓગસ્ટ, ૨૦૨૬ થી ૩૦ નવેમ્બર, ૨૦૨૬ સુધી દેશભરમાં અમલમાં રહેશે. આ નિર્ણય અંગેનો સંપૂર્ણ વિગતવાર અહેવાલ નીચે મુજબ છે:

નબળા ચોમાસાની આશંકાઓ વચ્ચે ખાંડના ભાવમાં ઉછાળો ન આવે તે હેતુથી કેન્દ્ર સરકારે અગાઉથી જ ખાંડની નિકાસ પર પ્રતિબંધ મૂકી દીધો હતો. હવે સ્થાનિક બજારમાં પુરવઠો જાળવી રાખવા માટે આ નવો આદેશ જારી કરવામાં આવ્યો છે.

ખાદ્ય અને ગ્રાહક બાબતોના મંત્રાલય દ્વારા જારી કરાયેલી સત્તાવાર અધિસૂચના અનુસાર, આ પાબંધી 'આવશ્યક વસ્તુ ધારો, ૧૯૫૫' (Essential Commodities Act) ની કલમ ૩ અને 'ખાંડ (નિયંત્રણ) આદેશ, ૨૦૨૫' હેઠળ મળેલા અધિકારોનો ઉપયોગ કરીને લાદવામાં આવી છે.

જાહેર વિતરણ વ્યવસ્થા (PDS) ને મુક્તિ આપાઈ
સરકારે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે આ સ્ટોક મર્યાદાનો નિયમ સરકારી ખાતામાં રાખવામાં આવેલા ખાંડના જથ્થા પર લાગુ નહીં થાય. આ ઉપરાંત, રાજ્ય સરકાર દ્વારા પસંદ કરાયેલા ડીલરો અથવા તેમના દ્વારા અધિકૃત અધિકારીઓ દ્વારા 'જાહેર વિતરણ વ્યવસ્થા' (PDS) હેઠળ રેશનિંગની વાજબી ભાવની દુકાનો (Fair Price Shops) દ્વારા વિતરણ કરવા માટે રાખવામાં આવેલા ખાંડના સ્ટોકને આ મર્યાદામાંથી મુક્તિ આપવામાં આવી છે, જેથી સામાન્ય ગરીબ નાગરિકોને રાશન મેળવવામાં કોઈ મુશ્કેલી ન પડે.

રાજ્ય સરકારોને કડક અમલવારી કરવા સૂચના
કેન્દ્રીય મંત્રાલયે તમામ રાજ્ય સરકારો અને કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશોના વહીવટીતંત્રોને આદેશ આપ્યો છે કે તેઓ પોતપોતાના વિસ્તારોમાં ડીલરો માટે સ્ટોક અને કારોબારની મર્યાદાઓ નક્કી કરે અને ચકાસણી કરે. રાજ્ય સરકારો કડક સરપ્રાઈઝ ચેકિંગ કરીને એ વાત સુનિશ્ચિત કરશે કે કોઈ પણ વેપારી કે ડીલર કેન્દ્ર સરકારે નક્કી કરેલી મર્યાદા કે સમયગાળાથી વધુ સ્ટોક ન રાખે.

​​​​​​​દેશમાં ખાંડનો પૂરતો જથ્થો ઉપલબ્ધ: ISMA
બીજી તરફ, ઈન્ડિયન સુગર મિલર્સ એસોસિએશન (ISMA) એ માર્કેટિંગ વર્ષ ૨૦૨૫-૨૬ માટે ઈથેનોલ માટેના ઉપયોગ બાદ દેશમાં કુલ ખાંડનું ઉત્પાદન ૨.૯૩ કરોડ ટન રહેવાનો અંદાજ મૂક્યો છે. આ ઉત્પાદન વર્ષ ૨૦૨૪-૨૫ માં નોંધાયેલા ૨.૬૧ કરોડ ટન કરતાં વધુ છે.

ખાંડ ઉદ્યોગની સર્વોચ્ચ સંસ્થાઓ 'ઇસ્મા' (ISMA) અને 'NFCSF' એ દેશમાં ખાંડનો પૂરતો ભંડાર હોવાની ખાતરી આપી છે. તેમણે જથ્થાબંધ અને છૂટક વેપારીઓ તેમજ સંસ્થાકીય ખરીદદારોને અપીલ કરી છે કે તેઓ ભાવ વધારાના વાતાવરણમાં 'સટ્ટાકીય ખરીદી' કે બિનજરૂરી સંગ્રહખોરી કરવાથી બચે, કારણ કે દેશમાં વપરાશ માટે ખાંડની કોઈ અછત નથી.