યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સે સત્તાવાર રીતે વિશ્વ આરોગ્ય સંગઠનમાંથી ખસી જવાના નિર્ણયનો અમલ કરી નાખ્યો છે. એક વર્ષ સુધી ચેતવણી આપ્યા બાદ, દેશે ગુરુવારે હૂ માંથી ખસી જવાની પ્રક્રિયા સત્તાવાર રીતે પૂર્ણ કરી. યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ કહે છે કે આ નિર્ણય કોવીડ -19 રોગચાળાના હૂના સંચાલનમાં ખામીઓને લીધે લેવામાં આવ્યો છે.

રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે 2025 માં તેમના રાષ્ટ્રપતિ પદના પહેલા દિવસે એક એક્ઝિક્યુટિવ ઓર્ડર દ્વારા યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સને હૂ માંથી ખસી જવાના તેમના ઇરાદાની જાહેરાત કરી હતી. યુએસ ડિપાર્ટમેન્ટ ઓફ હેલ્થ એન્ડ સ્ટેટ દ્વારા જારી કરાયેલ પ્રેસ રિલીઝ અનુસાર, યુએસ હવે હૂ સાથે ફક્ત એટલું જ કામ કરશે જેટલું સંસ્થામાંથી સંપૂર્ણ ખસી જવાની પ્રક્રિયા પૂર્ણ કરવા માટે જરૂરી છે.

એક વરિષ્ઠ સરકારી આરોગ્ય અધિકારીએ કહ્યું, "અમારી નિરીક્ષક તરીકે ભાગ લેવાની કોઈ યોજના નથી, કે અમે ફરીથી જોડાવાની યોજના પણ નથી.અમેરિકાએ કહ્યું કે તે આંતરરાષ્ટ્રીય સંગઠન દ્વારા નહીં, પણ રોગ દેખરેખ અને અન્ય જાહેર આરોગ્ય પ્રાથમિકતાઓ પર અન્ય દેશો સાથે સીધા કામ કરવાની યોજના ધરાવે છે.

યુએસ કાયદો શું કહે છે

યુએસ કાયદા હેઠળ, યુ.એસ.ને હૂ છોડતા પહેલા એક વર્ષની નોટિસ આપવી અને લગભગ 260 મિલિયન ડોલરના બાકી લેણાં ચૂકવવા જરૂરી હતા. જોકે, યુ.એસ. સ્ટેટ ડિપાર્ટમેન્ટના એક અધિકારીએ કાયદાની આ જરૂરિયાત સાથે અસંમત હતા કે સંસ્થા છોડતા પહેલા ચુકવણી કરવામાં આવે. સ્ટેટ ડિપાર્ટમેન્ટના પ્રવક્તાએ ગુરુવારે ઇમેઇલ દ્વારા જણાવ્યું હતું કે, "અમેરિકન જનતા પહેલાથી જ પૂરતી ચૂકવણી કરી ચૂકી છે.

સરકારે ભંડોળ બંધ કર્યું

આરોગ્ય અને માનવ સેવા વિભાગએ ગુરુવારે જારી કરાયેલા એક દસ્તાવેજમાં જણાવ્યું હતું કે સરકારે હૂને ભંડોળ સંપૂર્ણપણે બંધ કરી દીધું છે. પ્રવક્તાના જણાવ્યા અનુસાર, રાષ્ટ્રપતિ ટ્રમ્પે, તેમના અધિકારનો ઉપયોગ કરીને,હૂને આપવામાં આવતી કોઈપણ વધુ યુએસ સરકારી સહાય સ્થગિત કરી દીધી છે, કારણ કે તે માને છે કે તેનાથી યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સને નોંધપાત્ર આર્થિક નુકસાન થયું છે.ગુરુવારે જીનીવામાં હૂ મુખ્યાલયની બહારથી યુએસ ધ્વજ પણ હટાવી દેવામાં આવ્યો હતો. તાજેતરના અઠવાડિયામાં, યુ.એસ.એ અન્ય ઘણી યુએન એજન્સીઓમાંથી પણ પાછી ખેંચવાની પ્રક્રિયા શરૂ કરી છે.

હૂના કેટલાક ટીકાકારોએ તો સંગઠનને બદલવા માટે એક નવી એજન્સી બનાવવાનું સૂચન પણ કર્યું છે. જોકે, ગયા વર્ષે સમીક્ષા કરાયેલ ટ્રમ્પ વહીવટીતંત્રના એક પ્રસ્તાવ દસ્તાવેજમાં સૂચવવામાં આવ્યું હતું કે અમેરિકાએ હૂ માં સુધારા માટે દબાણ કરવું જોઈએ અને યુએસ નેતૃત્વને મજબૂત બનાવવું જોઈએ. છેલ્લા એક વર્ષમાં, ઘણા વૈશ્વિક આરોગ્ય નિષ્ણાતોએ આ નિર્ણય પર પુનર્વિચારણા કરવાની વિનંતી કરી છે.

હૂ સામે એક મોટો પડકાર

હૂ એ એમ પણ કહ્યું છે કે અમેરિકાએ હજુ સુધી 2024 અને 2025 માટે તેની બાકી ફી ચૂકવી નથી. હ ના પ્રવક્તાના જણાવ્યા અનુસાર, ફેબ્રુઆરીમાં સંસ્થાના એક્ઝિક્યુટિવ બોર્ડની બેઠકમાં યુએસના ઉપાડ અને સંબંધિત મુદ્દાઓ પર ચર્ચા કરવામાં આવશે.વોશિંગ્ટનમાં જ્યોર્જટાઉન યુનિવર્સિટી ખાતે ઓ'નીલ ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ફોર ગ્લોબલ હેલ્થ લોના સ્થાપક ડિરેક્ટર લોરેન્સ ગોસ્ટિને કહ્યું, "આ યુએસ કાયદાનું સ્પષ્ટ ઉલ્લંઘન છે. પરંતુ ટ્રમ્પ તેનાથી છટકી જાય તેવી શક્યતા છે.

યુએસના ખસી જવાથી હૂ ગંભીર નાણાકીય કટોકટીનો સામનો કરી રહ્યું છે. સંગઠને તેની મેનેજમેન્ટ ટીમને અડધી કરવી પડી છે અને ઘણા કાર્યક્રમોનો વ્યાપ ઘટાડવો પડ્યો છે. સમગ્ર સંસ્થામાં બજેટમાં કાપ લાગુ કરવામાં આવ્યો છે. અત્યાર સુધી, અમેરિકા હૂને સૌથી મોટો ભંડોળ આપનાર દેશ હતો, જે તેના કુલ ભંડોળના લગભગ 18 ટકા પૂરો પાડતો હતો. હૂ એ એમ પણ કહ્યું છે કે તે આ વર્ષના મધ્ય સુધીમાં તેના સ્ટાફમાં લગભગ એક ક્વાર્ટરનો ઘટાડો કરશે.