ઈરાન અને અમેરિકા વચ્ચેના તણાવને કારણે હોરમૂઝની સામુદ્રધુની દ્વારા થતો ક્રૂડ ઓઈલનો પુરવઠો જ્યારે ખોરવાઈ ગયો હતો ત્યારે ભારતે અન્ય વિવિધ વિકલ્પો તપાસ્યા હતા. ભારત રશિયા પાસેથી પણ ક્રૂડ ઓઈલ મેળવી રહ્યું હતું. જોકે રશિયા અને યુક્રેન વચ્ચે ચાલી રહેલું યુદ્ધ આ પુરવઠાને પણ ખોરવી શકે છે. એવી સ્થિતિ જે ભારત માટે મુશ્કેલ પરિસ્થિતિ ઊભી કરી શકે છે.
કેપ્લરના વિશ્લેષક સુમિત રિતોલિયાના જણાવ્યા અનુસાર, રશિયા-યુક્રેન યુદ્ધ શરૂ થયા પછી ભારતે રશિયા પાસેથી મોટા જથ્થામાં ક્રૂડ ઓઈલની આયાત કરવાનું શરૂ કર્યું હતું. રશિયા એક મુખ્ય પુરવઠાકાર તરીકે ઉભરી આવ્યું, જેનું મુખ્ય કારણ એ હતું કે તેમનું તેલ અન્ય દેશોની સરખામણીમાં ઘણીવાર સસ્તું મળતું હતું. જોકે, દરિયાઈ પરિવહન ખર્ચમાં થયેલા વધારાને કારણે રશિયન તેલનો આ ફાયદો હવે ઘટ્યો છે. શિપિંગના વધેલા ખર્ચને કારણે, જે તેલ એક સમયે સસ્તું ગણાતું હતું, તેની કુલ કિંમતમાં વધારો થયો છે.
જો રશિયાથી ભારતને મળતું તેલ અચાનક બંધ થઈ જાય, તો દેશની ઓઈલ રિફાઈનરીઓએ તેલના નવા સ્ત્રોતો શોધવાના પડકારનો સામનો કરવો પડશે. આવી સ્થિતિમાં, ભારતે મધ્ય પૂર્વ, આફ્રિકા અને અન્ય પ્રદેશો તરફ વળવું પડી શકે છે, જેનાથી તેલની ખરીદી અને પરિવહન બંનેનો ખર્ચ વધી શકે છે.
પરિણામે, ભારતીય રિફાઈનરીઓ હવે મધ્ય પૂર્વના દેશોમાંથી તેલ મેળવવા પર વધુ ભાર આપી રહી છે. આ દેશોથી અંતર ઓછું હોવાને કારણે પરિવહન ખર્ચ ઘટાડવામાં મદદ મળે છે. જો રશિયાથી આવતો તેલનો પુરવઠો અચાનક બંધ થઈ જાય, તો તેની જગ્યાએ અન્ય દેશોમાંથી તેલ મેળવવું એટલું સરળ નહીં હોય. આ માત્ર વધુ કિંમત ચૂકવવાનો વિષય નથી. તેમાં તેલની ઉપલબ્ધતા, ટેન્કરોની વ્યવસ્થા અને વ્યાપક સપ્લાય ચેઈનને લગતા નોંધપાત્ર પડકારો સામેલ છે.
રશિયા ઉપરાંત, વેનેઝુએલા પણ ભારત માટે ક્રૂડ ઓઈલનો એક સંભવિત સ્ત્રોત બની શકે છે. વેનેઝુએલામાં મળતું હેવી ક્રૂડ કેટલીક રિફાઈનરીઓ માટે ફાયદાકારક સાબિત થઈ શકે છે. હેવી ક્રૂડ ઓઈલ સામાન્ય રીતે વધુ ઘટ્ટ હોય છે અને તેમાં સલ્ફરનું પ્રમાણ પણ વધારે હોઈ શકે છે. તેને પેટ્રોલ અને ડીઝલ જેવા ઉપયોગી ઈંધણમાં રૂપાંતરિત કરવા માટે વિશિષ્ટ ટેકનોલોજી અને સાધનોની જરૂર પડે છે. જે રિફાઈનરીઓ પાસે આવી સુવિધાઓ છે, તેઓ આ પ્રકારનું તેલ પ્રમાણમાં ઓછી કિંમતે ખરીદી શકે છે અને તેને વધુ મૂલ્યવાન ઉત્પાદનોમાં ફેરવી શકે છે.
જોકે હાલમાં વેનેઝુએલાથી ભારતને મળતા તેલના પુરવઠામાં વધારો થવાની શક્યતા મર્યાદિત જણાય છે. રિટોલિયાના જણાવ્યા અનુસાર, વેનેઝુએલાએ જૂની તેલ ઉત્પાદન સુવિધાઓને ફરીથી કાર્યરત કરીને અને નિકાસ માળખાકીય સુવિધાઓમાં સુધારો કરીને જાન્યુઆરીથી તેના ઉત્પાદન અને નિકાસમાં વધારો કર્યો હતો. જોકે, છેલ્લા બે-ત્રણ મહિનામાં આ વૃદ્ધિ મોટાભાગે સ્થિર થઈ ગઈ છે. તેમનું અનુમાન છે કે, નોંધપાત્ર રોકાણ વિના, વેનેઝુએલા તેના દૈનિક તેલ ઉત્પાદન અને નિકાસમાં વધુમાં વધુ ૧,૦૦,૦૦૦ થી ૨,૦૦,૦૦૦ બેરલનો જ વધારો કરી શકે તેમ છે.
વધુમાં, ભારત તેની તેલ રિફાઇનરીઓની ક્ષમતા વિસ્તારવાની પ્રક્રિયામાં છે. તેનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય પેટ્રોલ, ડીઝલ અને પેટ્રોકેમિકલ ઉત્પાદનો માટેની વધતી જતી સ્થાનિક માંગને પૂરી કરવાનો છે. પેટ્રોકેમિકલ ઉત્પાદનોનો ઉપયોગ પ્લાસ્ટિક, પેકેજિંગ, કાપડ અને અન્ય વિવિધ ઔદ્યોગિક ચીજવસ્તુઓના ઉત્પાદનમાં થાય છે.