પશ્ચિમ એશિયા (મિડલ ઈસ્ટ) માં ચાલી રહેલા તણાવ વચ્ચે એક અત્યંત મહત્વપૂર્ણ અને મોટા રાજકીય સમાચાર સામે આવ્યા છે. અખાતી (ખાડી) દેશોએ ઈરાન સાથેના વધતા જતા યુદ્ધને અટકાવવા માટે એક વિશાળ આર્થિક અને મુત્સદ્દીગીરીનું પેકેજ પ્રસ્તાવિત કર્યું છે.

સૂત્રો અને આંતરરાષ્ટ્રીય અહેવાલો મુજબ, જો ઈરાન યુદ્ધ અટકાવવા અને સંઘર્ષ વિરામ પર સહમત થાય, તો ખાડીના દેશો તેને તાત્કાલિક ૨૦૦ અબજ ડોલર (200 Billion Dollars) ની આર્થિક સહાય આપવા તૈયાર છે. આ ઉપરાંત, સંયુક્ત આરબ અમીરાત (UAE) એ ઈરાની નાગરિકો માટે દુબઈમાં ૨૦,૦૦૦ નોકરીઓ આપવાની ઓફર કરી છે. આ સમગ્ર ઘટનાક્રમ અંગેનો વિગતવાર અહેવાલ નીચે મુજબ છે.

'ફાઇનાન્શિયલ ટાઇમ્સ' અને 'એક્સિઓસ' ના અહેવાલો અનુસાર, ખાડીના ઓછામાં ઓછા ૪ મુખ્ય દેશો – સાઉદી અરેબિયા, યુએઈ (UAE), ઓમાન અને કતાર – એ અમેરિકાને સ્પષ્ટ શબ્દોમાં જણાવી દીધું છે કે તેઓ ઈરાન સામેના યુદ્ધના પક્ષમાં નથી. કતાર હાલમાં આ મામલે સત્તાવાર મધ્યસ્થ (Mediator) ની ભૂમિકા ભજવી રહ્યું છે.

તાજેતરમાં જ સાઉદી અરેબિયાના સંરક્ષણ મંત્રીએ વોશિંગ્ટનમાં અમેરિકી પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ અને ઉપપ્રમુખ જેડી વેન્સ સાથે મુલાકાત કરીને આ ક્ષેત્રમાં શાંતિ જાળવવાની અપીલ કરી હતી.

ઓફર અને કરારના મુખ્ય મુદ્દાઓ
ઈરાનને સંતોષવા અને હોર્મુઝની સાધન-સામગ્રી તથા ઓઈલ રૂટને ફરીથી સુરક્ષિત કરવા માટે ખાડી દેશોએ નીચે મુજબના પ્રસ્તાવો મૂક્યા છે:

નાણાકીય સહાય: ઈરાનની આર્થિક સ્થિતિ સુધારવા અને યુદ્ધ અટકાવવા માટે ઈરાનને તાત્કાલિક ૨૦૦ અબજ ડોલર આપવામાં આવશે.

રોજગારીની તકો: યુએઈ (UAE) એ પ્રસ્તાવ મૂક્યો છે કે યુદ્ધ વિરામ થાય તો ૨૦,૦૦૦ ઈરાની નાગરિકોને દુબઈમાં નોકરીઓ માટેના દરવાજા ખોલી દેવામાં આવશે.

દરિયાઈ સુરક્ષા: ઓમાને પ્રસ્તાવ આપ્યો છે કે જો ઈરાન તેની સીમામાંથી પસાર થતા જહાજો પર હુમલા બંધ કરે, તો ઓમાનની ખાડીમાં ઈરાનના ઓઈલ ટેન્કરોને પણ સુરક્ષિત રહેવા દેવાશે.

પ્રતિબંધો હટાવવાની પેરવી: આ દેશોએ અમેરિકા અને પશ્ચિમી દેશો સમક્ષ ઈરાન પરથી આર્થિક પ્રતિબંધો હટાવવાની પણ ભલામણ કરી છે.

શા માટે શાંતિ ઈચ્છે છે આ અખાતી દેશો?
ઈરાન સાથેના આ યુદ્ધના કારણે અખાતી દેશોનો ઈંધણ (તેલ અને ગેસ) નો વેપાર સંપૂર્ણપણે ઠપ્પ થઈ ગયો છે:

૧. સ્ટ્રેટ ઓફ હોર્મુઝ (Hormuz) બંધ થવું: હોર્મુઝ જળડમરૂમધ્ય બંધ થવાને કારણે કતારનો ગેસ સપ્લાય અને યુએઈનો તેલ વેપાર અટકી ગયો છે.

​​​​​​​૨. હૂથી અને કતૈબના હુમલા: ભૂતકાળમાં સાઉદી અરેબિયા લાલ સમુદ્ર (Red Sea) ના રસ્તે ઓઈલ નિકાસ કરતું હતું, પરંતુ હાલમાં હૂથી વિદ્રોહીઓએ ત્યાં ઘેરાબંધી કરી દીધી છે.
૩. ઓઈલ પ્લાન્ટ્સ પર ખતરો: સાઉદી અરેબિયાના મુખ્ય ઓઈલ પ્લાન્ટ્સ પર કતૈબ અને હૂથી જૂથો સતત હુમલા કરી રહ્યા છે, જેથી આ દેશો પોતાની અર્થવ્યવસ્થા બચાવવા માટે કોઈ પણ ભોગે યુદ્ધ રોકવા માગે છે.