દેશની સૌથી મોટી કંપની, રિલાયન્સ ઇન્ડસ્ટ્રીઝ, આગામી નાણાકીય વર્ષના પ્રથમ છ મહિનામાં ગુજરાતના કચ્છમાં તેના મેગા રિન્યુએબલ એનર્જી પ્રોજેકટમાંથી સૌર ઉર્જા ઉત્પાદન શ કરવાની અપેક્ષા રાખે છે. આ પ્રોજેકટ સિંગાપોરના કદ કરતા લગભગ ત્રણ ગણા વિસ્તારમાં ફેલાયેલો છે. આ પ્રોજેકટ રિલાયન્સ ઇન્ડસ્ટ્રીઝના સ્વચ્છ ઉર્જા તરફના વ્યાપક પ્રયાસો અને ૨૦૩૫ સુધીમાં ચોખ્ખી–શૂન્ય કાર્બન ઉત્સર્જન પ્રા કરવાના તેના લયનો એક ભાગ છે. તેના બીજા ત્રિમાસિક નાણાકીય પરિણામોની જાહેરાત બાદ રોકાણકારોને આપેલી પ્રેઝન્ટેશનમાં, રિલાયન્સે જણાવ્યું હતું કે કચ્છમાં ૫૫૦,૦૦૦ એકર જમીન પર પ્રોજેકટનો વિકાસ સરળતાથી ચાલી રહ્યો છે. એન્જિનિયરિંગ અને શકયતા અભ્યાસ પૂર્ણ થઈ ગયા છે, અને હાલમાં સ્થળ પર જમીન વિકાસ વિવિધ તબક્કામાં છે.કંપનીના પ્રેઝન્ટેશનમાં જણાવાયું હતું કે સ્થાનિક જરિયાતો અને ગ્રીન ઈંધણ ઉત્પાદન બંને માટે સૌર ઉર્જા ઉત્પાદન આગામી વર્ષના પ્રથમ છ મહિનામાં શ થવાની ધારણા છે. ચાર વર્ષ પહેલાં, રિલાયન્સના ચેરમેન અને મેનેજિંગ ડિરેકટર મુકેશ અંબાણીએ નવા ઉર્જા વ્યવસાયોમાં ૧૦ બિલિયન ડોલરના રોકાણની જાહેરાત કરી હતી. ૧૯૯૦ના દાયકામાં અંબાણીએ શ કરેલા જૂથના વિશાળ પેટ્રોલિયમ રિફાઇનરી ઓપરેશન્સને ધ્યાનમાં રાખીને આને એક મહત્વપૂર્ણ પરિવર્તન તરીકે જોવામાં આવ્યું

પ્રોજેક્ટ કેવી રીતે કાર્ય કરશે

કંપનીએ જણાવ્યું હતું કે તે ધીમે ધીમે તેની સોલાર ફોટોવોલ્ટેઇક ગીગા–ફેકટરીનું વિસ્તરણ કરી રહી છે. રિલાયન્સે જણાવ્યું હતું કે ચાર પીવી મોડુલ લાઇન પહેલેથી જ કાર્યરત છે, અને પ્રથમ સેલ લાઇન ટૂંક સમયમાં કાર્યરત થવાની અપેક્ષા છે. તેમણે વધુમાં જણાવ્યું હતું કે કંપની તેની લક્ષિત ક્ષમતા પ્રા કરવા અને મોડુલર રીતે વધુ વિસ્તરણ કરવાના માર્ગ પર છે. પીવી સોલાર મેન્યુફેકચરિંગ ચેઇનમાં પોલિ સિલિકોનનું ઉત્પાદન શામેલ છે. આ પછી ઇન્ગોટ અને વેફરનું ઉત્પાદન થાય છે – પોલિ સિલિકોન ઓગાળીને ઠંડુ કરીને ઇન્ગોટ (મોનોક્રિસ્ટલાઇન સિલિન્ડર અથવા મલ્ટિક્રિસ્ટલાઇન બ્લોકસ) બનાવે છે. આ ગઠ્ઠાઓને પછી પાતળા વેફરમાં કાપવામાં આવે છે, જે સોલાર સેલનો આધાર બનાવે છે​​​​​​​

કંપની ૨૪ કલાક વીજળી આપવા ગીગાફેક્ટરી પણ સ્થાપશે

આગળ સેલ મેન્યુફેકચરિંગ આવે છે – સિલિકોન વેફર્સ ડોપિંગ, સફાઈ અને કોટિંગ સહિત વિવિધ પગલાંઓમાંથી પસાર થાય છે. કોષોને પેટર્ન આપવા માટે લેસર સ્ક્રિબિંગનો ઉપયોગ થાય છે, અને ઇલેકિટ્રકલ કનેકશન માટે કોપર રિબન લાગુ કરવામાં આવે છે. બહત્પવિધ કોષોને એકસાથે જોડવામાં આવે છે અને કાચની શીટસ અને એન્કેપ્સ્યુલન્ટ વચ્ચે લેમિનેટેડ કરીને વોટરપ્રૂફ મોડુલ અથવા પેનલ બનાવવામાં આવે છે. આ મોડુલોને પછી રેકિંગ સિસ્ટમ્સ સાથે એરેમાં એસેમ્બલ કરવામાં આવે છે, જે સૂર્યપ્રકાશવાળા વિસ્તારોમાં તેમને સ્થાપિત કરવા માટે સહાયક માળખાં છે. સૂર્યપ્રકાશ ફકત દિવસ દરમિયાન જ ઉપલબ્ધ હોય છે, તેથી રિલાયન્સ બેટરી મૂલ્ય શૃંખલા માટે ૨૪ કલાક વીજળી પૂરી પાડવા માટે ગીગાફેકટરી પણ સ્થાપિત કરી રહી છે. કંપનીએ જણાવ્યું હતું કે બેટરી એનર્જી સ્ટોરેજ ગીગાફેકટરી પર કામ ઝડપથી આગળ વધી રહ્યું છે.

ગ્રીન એનર્જી ગીગા કોમ્પ્લેકસની ખાસિયતો

વધુમાં, રિલાયન્સે એક નવા સંકલિત નવીનીકરણીય ઉર્જા ઉત્પાદન કેન્દ્ર – ધીભાઈ અંબાણી ગ્રીન એનર્જી ગીગા કોમ્પ્લેકસ – પર કામ શ કયુ – જેનું નામ જૂથના સ્થાપકના નામ પરથી રાખવામાં આવ્યું છે. આ વર્ષે કંપનીની વાર્ષિક શેરહોલ્ડર મીટિંગમાં, ચેરમેનના સૌથી નાના પુત્ર, અનતં અંબાણીએ તેના સ્કેલની ઝલક રજૂ કરી. આ પ્રોજેકટમાં ટેસ્લાની ગીગાફેકટરી કરતા ચાર ગણો મોટો બાંધકામ વિસ્તાર, ૧૦૦ એફિલ ટાવર બનાવવા માટે પૂરતો મોટો સ્ટીલ ઓર્ડર અને ચદ્રં સુધી પહોંચવા અને પાછા ફરવા માટે પૂરતા લાંબા કેબલનું નેટવર્ક શામેલ હતું. રિલાયન્સની સ્વચ્છ ઉર્જા યોજનાઓમાં સૌર પીવી, બેટરી સ્ટોરેજ, ગ્રીન હાઇડ્રોજન અને ટકાઉ ઉડ્ડયન બળતણનો સમાવેશ થાય છે.કંપની ૨૦ ગીગાવોટની સૌર પીવી ઉત્પાદન ક્ષમતા અને ૧૦૦ ગીગાવોટ–કલાકની બેટરી ગીગા–ફેકટરી સ્થાપિત કરવા તરફ આગળ વધી રહી છે. રિલાયન્સે ૨૦૩૨ સુધીમાં દર વર્ષે ૩ મિલિયન ટન ગ્રીન હાઇડ્રોજનનું ઉત્પાદન કરવાનું પણ વચન આપ્યું છે, અને તે ઇલેકટ્રોલાઇઝર, બેટરી સ્ટોરેજ અને સોલાર પેનલ જેવા ઉપકરણોનું ઉત્પાદન પણ કરશે