દેશભરમાં સામાન્ય કરતાં ૧૩ ટકા ઓછો વરસાદ નોંધાયા બાદ ચોમાસાની ઋતુ પૂર્ણ થઈ છે. ભારતીય હવામાન વિભાગે ગઈકાલે સત્તાવાર રીતે ચોમાસાની ઋતુના અંતની જાહેરાત કરી હતી. હાલમાં ચોમાસાની વિદાય પ્રક્રિયા ચાલી રહી છે અને વિદાય લેતી વખતે પણ દેશના અમુક ભાગોમાં વરસાદ પડી રહ્યો છે. ૧ ઓક્ટોબરના રોજ દક્ષિણ ભારત અને પૂર્વોત્તર ભારતના કેટલાક ભાગોમાં વરસાદની શક્યતા છે, જ્યારે ઉત્તર અને પશ્ચિમ ભારતના મોટાભાગના વિસ્તારોમાં હવામાન સૂકું રહેવાની ધારણા છે.

હવામાન વિભાગની ૩૦ સપ્ટેમ્બરની આગાહી મુજબ, કેરળ, દક્ષિણ આંતરિક કર્ણાટક અને તમિલનાડુ, પુડુચેરી તથા કરાઈકલના કેટલાક ભાગોમાં ભારે વરસાદની પ્રબળ શક્યતા છે. આ ઉપરાંત કેરળ, દરિયાકાંઠાના કર્ણાટક અને દક્ષિણ કર્ણાટકના અનેક સ્થળોએ તેમજ તમિલનાડુ, પુડુચેરી અને લક્ષદ્વીપના છૂટાછવાયા સ્થળોએ વરસાદની અપેક્ષા છે. અહીં છૂટાછવાયા વરસાદનો અર્થ એવા મર્યાદિત વિસ્તારો છે જ્યાં લગભગ ૨૫ ટકા હવામાન મથકો પર વરસાદ નોંધાઈ શકે છે.

તેની સામે, ઉત્તર અને પશ્ચિમ ભારતના મોટાભાગના વિસ્તારો જેમાં પંજાબ, હરિયાણા, ચંદીગઢ, દિલ્હી, હિમાચલ પ્રદેશ, જમ્મુ-કાશ્મીર, રાજસ્થાન, ઉત્તર પ્રદેશ, બિહાર, મરાਠવાડા, વિદર્ભ અને પશ્ચિમ મધ્ય પ્રદેશનો સમાવેશ થાય છે. ત્યાં હવામાન સૂકું રહેવાની આગાહી કરવામાં આવી છે. આઈએમડી અનુસાર, ચોમાસું સામાન્ય રીતે સપ્ટેમ્બરના મધ્યમાં વાયવ્ય ભારતમાંથી વિદાય લેવાનું શરૂ કરે છે અને ઓક્ટોબરના મધ્ય સુધીમાં દેશમાંથી સંપૂર્ણપણે વિદાય લે છે. હાલમાં, ચોમાસાની વિદાય રેખા ગુરદાસપુર, ચંદીગઢ, મુઝફ્ફરનગર, અલીગઢ, ધોલપુર, ઉદયપુર અને ડીસા થઈને ગુજરાતના નલિયા સુધી પહોંચી છે.

આઈએમડી જણાવે છે કે આગામી બેથી ત્રણ દિવસમાં પંજાબ, હરિયાણા, રાજસ્થાન અને ઉત્તર પ્રદેશના બાકીના ભાગોમાંથી ચોમાસાની વિદાય માટે અનુકૂળ પરિસ્થિતિ સર્જાવાની શક્યતા છે. જમ્મુ-કાશ્મીર, હિમાચલ પ્રદેશ અને ઉત્તરાખંડના સમગ્ર વિસ્તાર તેમજ ગુજરાત અને મધ્ય પ્રદેશના મોટાભાગના ભાગોમાંથી ચોમાસાની વિદાય માટે હવામાનની સ્થિતિ અનુકૂળ બનવાની સંભાવના છે. આગામી દિવસોમાં બિહાર, ઝારખંડ, છત્તીસગઢ અને મહારાષ્ટ્રના કેટલાક વિસ્તારોમાં ચોમાસાની વિદાયની પ્રક્રિયા આગળ વધી શકે છે.

બુધવારે સવારે 8:30 વાગ્યા સુધીના 24 કલાક દરમિયાન કર્ણાટકના અનેક વિસ્તારોમાં સારો વરસાદ નોંધાયો હતો. તુમાકુરુ જિલ્લાના કિબ્બાનાહલ્લીમાં 10 સેમી વરસાદ નોંધાયો હતો, જે આ સમયગાળા માટે આઈએમડી દ્વારા નોંધાયેલ સૌથી વધુ વરસાદ હતો. કેરળ અને માહે, રાયલસીમા તેમજ તમિલનાડુ, પુડુચેરી અને કરાઈકલના છૂટાછવાયા વિસ્તારોમાં 40-50 કિમી પ્રતિ કલાકની ઝડપે ફૂંકાતા પવનો સાથે ગાજવીજની શક્યતા છે. આંધ્રપ્રદેશ, કર્ણાટકના આંતરિક વિસ્તારો અને ઓડિશામાં 30-40 કિમી પ્રતિ કલાકની ઝડપે પવન ફૂંકાવાની શક્યતા છે; આંધ્રપ્રદેશમાં જમીનની સપાટી પર તેજ પવન પણ ફૂંકાઈ શકે છે.

1 ઓક્ટોબરે પણ ઉત્તર-પૂર્વ ભારતમાં હવામાનની ગતિવિધિ ચાલુ રહેવાની ધારણા છે. આસામ અને મેઘાલય તેમજ નાગાલેન્ડ, મણિપુર, મિઝોરમ અને ત્રિપુરામાં ગાજવીજ સાથે વરસાદની શક્યતા છે. અરુણાચલ પ્રદેશ, આસામ અને મેઘાલય તેમજ નાગાલેન્ડ-મણિપુર-મિઝોરમ-ત્રિપુરા ક્ષેત્રમાં છૂટાછવાયા વરસાદની અપેક્ષા છે. પૂર્વ મધ્ય પ્રદેશમાં પણ હવામાનની સ્થિતિ બદલાઈ શકે છે અને ત્યાં ગાજવીજ સાથે વરસાદ પડી શકે છે. આઈએમડી અનુસાર, ઉત્તર-પૂર્વમાં વરસાદનું કારણ ઉત્તર મ્યાનમાર અને તેને અડીને આવેલા દક્ષિણ-પૂર્વ બાંગ્લાદેશ, મિઝોરમ અને ઉત્તર-પૂર્વ બંગાળની ખાડીના વિસ્તારોમાં સર્જાયેલું લો-પ્રેશર (હવાનું ઓછું દબાણ) ક્ષેત્ર છે. આ સિસ્ટમ ઉત્તર-ઉત્તરપશ્ચિમ દિશામાં મિઝોરમ અને ત્રિપુરા તરફ આગળ વધે તેવી શક્યતા છે અને આગામી 12 કલાકમાં તે નબળી પડીને લો-પ્રેશર વિસ્તારમાં ફેરવાઈ શકે છે.