સેન્ટર ફોર ઇમિગ્રેશન સ્ટડીઝના એક અહેવાલ મુજબ, ટ્રમ્પ વહીવટીતંત્રે ગયા વર્ષે ભારતીય અને ચીની વિદ્યાર્થીઓને જારી કરાયેલા એફ-વન વિદ્યાર્થી વિઝાની સંખ્યામાં ભારે ઘટાડો કર્યો હતો. અહેવાલ મુજબ, 2025માં યુએસમાં ભારતીય અને ચીની નાગરિકોને જારી કરાયેલા વિદ્યાર્થી વિઝાની સંખ્યામાં પાછલા વર્ષોની તુલનામાં અડધોઅડધ ઘટાડો થયો છે. બીજી તરફ હવેથી યુએસસીઆઈએસના ઇમિગ્રેશન અધિકારીઓને એવો અધિકાર આપવામાં આવ્યો કે  અધૂરા વિઝા, ગ્રીન કાર્ડ અરજીઓ હવે સંપૂર્ણપણે રદ કરશે.

2024-25 શૈક્ષણિક વર્ષમાં, 1,177,766 વિદેશી વિદ્યાર્થીઓ યુએસ ઉચ્ચ શિક્ષણ સંસ્થાઓમાં અભ્યાસ કરી રહ્યા હતા. આમાં ભારતના 363,019 અને ચીનના 2,65,919 વિદ્યાર્થીઓનો સમાવેશ થાય છે. કુલ વિદેશી વિદ્યાર્થી વસ્તીના 53 ટકા બંને દેશોના વિદ્યાર્થીઓ હતા.

ઓપીટી કાર્યક્રમ વિદેશી વિદ્યાર્થીઓને તેમની ડિગ્રી પૂર્ણ કર્યા પછી યુએસમાં કામ કરવાની મંજૂરી આપે છે. આ કાર્યક્રમને પણ વિઝા કાપથી અસર થઈ છે. આઈઆઈઈ ડેટા અનુસાર, 2024-25માં ઓપીટી હેઠળ 2,94,253 વિદેશી વિદ્યાર્થીઓ કામ કરી રહ્યા હતા. આમાં ભારતના ૧૪૩,૭૪૦ વિદ્યાર્થીઓ અને ચીનના ૬૧,૯૮૧ વિદ્યાર્થીઓનો સમાવેશ થાય છે. ૨૦૨૪માં ઓપીટી હેઠળ કામ કરતા ૧,૬૫,૫૨૪ વિદેશી વિદ્યાર્થીઓમાંથી ૬૮ ટકા ભારત અને ચીનના નાગરિકો હતા. આમાં ૭૯,૩૩૧ ભારતીય અને ૩૩,૮૦૭ ચીની વિદ્યાર્થીઓનો સમાવેશ થાય છે.

સીઆઈએસ જણાવે છે કે જો ભારત અને ચીનના વિદ્યાર્થીઓની સંખ્યા ઘટે છે તો ઓપીટી દ્વારા યુએસ શ્રમ બજારમાં પ્રવેશતા વિદેશી વ્યાવસાયિકોની સંખ્યાને પણ અસર થઈ શકે છે.

અહેવાલ મુજબ, ગયા વર્ષે મે અને ઓગસ્ટ વચ્ચે ૨૨,૧૪૯ ભારતીયોને એફ-વન વિદ્યાર્થી વિઝા આપવામાં આવ્યા હતા. ૨૦૨૪માં સમાન સમયગાળા દરમિયાન, યુએસ વહીવટીતંત્રે ૫૮,૬૯૪ વિઝા જારી કર્યા હતા, જે ૬૨ ટકાનો ઘટાડો દર્શાવે છે. ચીની વિદ્યાર્થીઓની વાત કરીએ તો મે અને ઓગસ્ટ 2025 વચ્ચે ચીની વિદ્યાર્થીઓને 40,034 વિઝા આપવામાં આવ્યા હતા. 2024માં, આ સંખ્યા 61,075 હતી, જે 34 ટકાનો ઘટાડો દર્શાવે છે.

એવું નોંધાયું છે કે જો કોઈ વિદ્યાર્થી સ્નાતક થયા પછી યુએસમાં રહેવા અને કામ કરવા માંગે છે તો તેણે સરકારને 1,00,000 ડોલરની ભારે ફી ચૂકવવી પડશે. જો કે, આ બાબતે કોઈ સત્તાવાર નિવેદન જાહેર કરવામાં આવ્યું નથી. વોલ સ્ટ્રીટ જર્નલના અહેવાલ મુજબ, શિક્ષણ પછીના કાર્ય ફી ઉપરાંત, નવા વિઝા નિયમો પણ જારી કરવામાં આવ્યા છે. આ હેઠળ, આંતરરાષ્ટ્રીય વિદ્યાર્થીઓ તેમના અભ્યાસ પછી લાંબા સમય સુધી યુએસમાં રહી શકશે નહીં. જો કે, આ હજુ સુધી અંતિમ સ્વરૂપ આપવામાં આવ્યું નથી.

ઓપીટીએ વિદ્યાર્થીના અભ્યાસ ક્ષેત્ર સાથે સંબંધિત કામચલાઉ નોકરીનો ઉલ્લેખ કરે છે જે એફ-વન વિઝા પર યુએસમાં આવ્યા છે. પાત્ર વિદ્યાર્થીઓ 12 મહિનાનું ઓપીટી કાર્ય મેળવી શકે છે. વર્તમાન સિસ્ટમ વિદ્યાર્થીઓને જ્યાં સુધી તેમનો અભ્યાસ ચાલુ હોય અને વિઝાની આવશ્યકતાઓ પૂર્ણ થાય ત્યાં સુધી યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સમાં રહેવાની મંજૂરી આપે છે. જો તેમનો અભ્યાસ લંબાવવામાં આવે છે, તો લાગુ નિયમો અનુસાર સમય લંબાવવામાં આવે છે. આ સિસ્ટમ હવે સમાપ્ત થવા જઈ રહી છે.

યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સે તેના ઇમિગ્રેશન નિયમોમાં મોટો ફેરફાર કરીને તેને વધુ કડક બનાવી દીધા છે. હવેથી યુએસસીઆઈએસના ઇમિગ્રેશન અધિકારીઓને એવો અધિકાર આપવામાં આવ્યો છે કે જો વિઝા, ગ્રીન કાર્ડ કે નાગરિકતા માટેની અરજી અધૂરી હશે, તો તેઓ અરજદાર પાસે વધારાના પુરાવા કે દસ્તાવેજો માંગ્યા વિના જ અરજી સીધી રદ કરી શકશે. આ તાત્કાલિક અમલી બનેલા નિર્ણયથી અમેરિકામાં અભ્યાસ, નોકરી કે સ્થાયી થવા માંગતા હજારો ભારતીય અરજદારો પર મોટી અસર પડી શકે છે.

નવી માર્ગદર્શિકા મુજબ, અરજી સબમિટ કરતી વખતે જ તમામ જરૂરી પ્રારંભિક પુરાવા જોડેલા હોવા ફરજિયાત છે. જો અરજીમાં જરૂરી દસ્તાવેજો ખૂટતા હશે, તો અધિકારીઓ હવે 'રિક્વેસ્ટ ફોર એવિડન્સ' કે 'નોટિસ ઓફ ઇન્ટેન્ટ ટુ ડિનાય' જારી કર્યા વિના જ વિનંતી ફગાવી દેશે. પોતાની યોગ્યતા અને પાત્રતા સ્થાપિત કરવાની સંપૂર્ણ જવાબદારી અરજદારની રહેશે. એજન્સીએ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે ફોર્મની સૂચનાઓમાં તમામ જરૂરી કાગળોનો ઉલ્લેખ પહેલેથી જ હોય છે.

એજન્સીનું માનવું છે કે આ કડક નિર્ણયથી સમય અને સંસાધનોનો યોગ્ય ઉપયોગ થશે. ખોટી અને આધારવિનાની અરજીઓમાં ઘટાડો થશે, જેનાથી પેન્ડિંગ કેસોનો બેકલોગ ઘટશે અને સાચી અરજીઓનો નિકાલ ઝડપથી થઈ શકશે. જોકે, ખાસ કિસ્સાઓમાં જો અધિકારીને લાગશે તો તેઓ પોતાની મરજીથી વધારાના પુરાવા માંગી પણ શકે છે, પરંતુ તે અધિકારીના વિવેકબુદ્ધિ પર આધારિત રહેશે.

બાઈડન શાસનકાળની નીતિમાં ફેરફાર

આ નવો ફેરફાર બાઈડન વહીવટ દરમિયાન અપનાવવામાં આવેલી નીતિથી બિલકુલ ઊલટો છે. અગાઉના નિયમ હેઠળ અરજી અધૂરી હોય તો પણ તેને સીધી નકારવાને બદલે પહેલાં સુધારા માટે નોટિસ આપવા પ્રોત્સાહિત કરવામાં આવતા હતા. જોકે, યુએસસીઆઈએસના જણાવ્યા મુજબ, જૂની પદ્ધતિને કારણે ખામીયુક્ત અરજીઓનો ભરાવો થતો હતો અને અન્ય સાચી અરજીઓની પ્રોસેસિંગ ધીમી પડી જતી હતી. આ સિવાય, કેટલાક લોકો નિર્ણયની રાહ જોતી વખતે કામ કરવાના કામચલાઉ હક મેળવવા માટે પણ આવી અડધી-પડધી પ્લેસહોલ્ડર અરજીઓ કરતા હતા, જેના પર હવે લગામ લાગશે.​​​​​​​

અરજદારો માટે શું બદલાશે?

આ નીતિ પાંચમી ઓગસ્ટ, ૨૦૨૬ના રોજ અથવા ત્યાર પછી પેન્ડિંગ અને નવી ફાઇલ થયેલી તમામ ઇમિગ્રેશન અરજીઓ પર લાગુ થશે. હવેથી રોજગાર વિઝા, ફેમિલી ગ્રીન કાર્ડ, સ્ટેટસ બદલવા કે નાગરિકતા માટે અરજી કરનારા તમામ લોકો પર દબાણ વધશે. અરજદારોએ ફાઇલિંગ કરતી વખતે જ ખાતરી કરવી પડશે કે તમામ દસ્તાવેજો પૂરા છે, કારણ કે ભૂલ સુધારવા માટે હવે બીજી તક નહીં મળે.