એક તરફ રાજદ્વારી વાટાઘાટો અને સમાધાનની વાતો, તો બીજી તરફ રણમેદાનમાં ગુપ્ત મિલિટ્રી ઓપરેશન્સ… મિડલ ઈસ્ટની રાજનીતિ ફરી એકવાર રહસ્યમય અને વિસ્ફોટક વળાંક પર આવીને ઊભી રહી ગઈ છે. અમેરિકાના પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે જાહેરમાં તેહરાન સાથે સમાધાન થવાની સંભાવના વ્યક્ત કરી તેના ગણતરીના કલાકોમાં જ અમેરિકાએ ઈરાનના કેશમ ટાપુ પર હવાઈ હુમલો કર્યો છે.

વોશિંગ્ટન પોસ્ટ અનુસાર, ટ્રમ્પે કહ્યું હતું કે અમેરિકાએ ઈરાન સામે યુદ્ધ જીતી લીધું છે અને તેહરાન શાંતિ માટે ભીખ માંગી રહ્યું છે. એવો દાવો કરવામાં આવે છે કે કેશમ ટાપુ પર અમેરિકાના હુમલામાં ઈરાનને ભારે નુકસાન થયું છે. ટ્રમ્પે એમ પણ કહ્યું હતું કે ઈરાને તેમને તેના નેતાઓની હત્યા બંધ કરવા કહ્યું હતું.

મધ્યસત્ર ચૂંટણીઓ પહેલા, યુએસ અધિકારીઓના જણાવ્યા અનુસાર, યુએસ પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ઈરાનના કેશમ ટાપુ પર બોમ્બમારો કર્યો છે. ઈરાની સુરક્ષા દળોએ આ હુમલાનો જવાબ આપ્યો હતો. યુએસ હુમલા અંગે, ઈરાની સમાચાર એજન્સી આઈઆરએનએએ અહેવાલ આપ્યો છે કે ઈરાનના કેશમ ટાપુ પર અનેક બ્લાસ્ટ સંભળાયા હતા.

તાજેતરના અઠવાડિયામાં વોશિંગ્ટન દ્વારા કરવામાં આવેલા હુમલાઓની શ્રેણીમાં આ નવીનતમ છે. આ હુમલાઓ નાના પાયે કરવામાં આવ્યા છે અને ઇરાદાપૂર્વક ગુપ્ત રાખવામાં આવ્યા છે, જેથી ઈરાન સામે મોટી લશ્કરી ઝુંબેશ ફરી શરૂ કરવાનો કોઈ ઈરાદો ન દેખાય.

યુએસ સેન્ટ્રલ કમાન્ડે હજુ સુધી આ હુમલાઓ પર કોઈ ટિપ્પણી કરી નથી. ગઈકાલે, યુએસ પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પને પૂછવામાં આવ્યું હતું કે શું તેઓ ઈરાન સામે લશ્કરી હુમલા ફરી શરૂ કરવાની તેમની ધમકીનું પાલન કરશે. આ પ્રશ્નના જવાબમાં, તેમણે કહ્યું હતું કે તેહરાન સાથે કોઈ સોદો થઈ શકે છે.

અગાઉ, મીડિયા અહેવાલોમાં, સૂત્રોને ટાંકીને કહેવામાં આવ્યું હતું કે ઇઝરાયલી વડા પ્રધાન બેન્જામિન નેતન્યાહૂ યુએસ મધ્યવર્તી ચૂંટણીઓ પછી ઈરાન પર વધુ એક હુમલો કરવાનો પ્રયાસ કરી રહ્યા છે. જ્યારે ઈરાન સાથે નવેસરથી યુદ્ધ નેતન્યાહૂને કટોકટી સરકાર બનાવવામાં મદદ કરી શકે છે, ત્યારે તે મધ્યવર્તી ચૂંટણીઓમાં યુએસ પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પને પણ ફાયદો કરાવી શકે છે. આજે યુએસમાં મધ્યવર્તી ચૂંટણીઓ યોજાશે.

ભારતીય સમય મુજબ સાંજે 4:30 વાગ્યે મતદાન શરૂ થશે. ટ્રમ્પ સામે સેનેટ અને પ્રતિનિધિ ગૃહમાં પોતાનો બહુમતી જાળવી રાખવાનો પડકાર છે. તેમણે મતદાન પહેલાં જ ઈરાન પર બોમ્બમારો કર્યો છે. તેમણે વારંવાર ઈરાન પર મોટા હુમલાઓની ધમકી આપી છે.

આ તાજેતરના હુમલા એવા સમયે થયા છે જ્યારે તેહરાન અને વોશિંગ્ટન વચ્ચે પરોક્ષ રાજદ્વારી વાટાઘાટો ચાલી રહી છે. ઈરાનના વિદેશ મંત્રાલયના પ્રવક્તા, ઇસ્માઇલ બકાઈએ સોમવારે જણાવ્યું હતું કે બંને દેશો મધ્યસ્થી દ્વારા સંદેશાઓનું આદાન-પ્રદાન કરી રહ્યા છે. તેમણે એ પણ પુષ્ટિ આપી હતી કે નાયબ વિદેશ પ્રધાન કાઝેમ ગરીબાબાદીએ કતાર મધ્યસ્થી દ્વારા વાટાઘાટો આગળ વધારવા માટે દોહાની મુલાકાત લીધી હતી.

આ વર્ષે 28 ફેબ્રુઆરીએ અમેરિકા અને ઇઝરાયલે ઈરાન સામે હુમલા શરૂ કર્યા હતા. તેના જવાબમાં, તેહરાને આ ક્ષેત્રમાં ઇઝરાયલી અને અમેરિકન સંપત્તિઓને નિશાન બનાવી હતી. ત્યારબાદ એપ્રિલમાં બંને પક્ષો વચ્ચે યુદ્ધવિરામ થયો હતો. અમેરિકા અને ઈરાને 18 જૂને હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાં નેવિગેશનની સ્વતંત્રતા પર સમજૂતી કરાર પર હસ્તાક્ષર કર્યા હતા, પરંતુ સ્ટ્રેટની સુરક્ષા અંગે મતભેદોને કારણે તેનો અમલ થયો નથી.

તણાવની અસર વૈશ્વિક ક્રૂડ ઓઈલ બજાર પર જોવા મળી

મધ્ય પૂર્વમાં ફરી વધતા સૈન્ય તણાવની અસર વૈશ્વિક ક્રૂડ ઓઈલ બજાર પર જોવા મળી રહી છે. અમેરિકાએ ઈરાનના કેશ્મ ટાપુ પર હુમલો કરતાં આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં ક્રૂડ ઓઈલના ભાવમાં એશિયન ટ્રેડિંગ દરમિયાન વધારો નોંધાયો હતો. બ્રેન્ટ ક્રૂડ ફ્યુચર્સનો ભાવ 48 સેન્ટ એટલે કે 0.5 ટકા વધીને પ્રતિ બેરલ 105.25 ડોલર થયો હતો. જ્યારે અમેરિકન વેસ્ટ ટેક્સાસ ઇન્ટરમીડિયેટ ક્રૂડના ભાવમાં પણ 47 સેન્ટ એટલે કે 0.5 ટકાનો વધારો થયો હતો અને ભાવ પ્રતિ બેરલ 96.93 ડોલર પર પહોંચ્યો હતો.

બે યુએસ ડ્રોન તોડી પાડ્યા હોવાનો યુએનનો દાવો

ઈરાનના ઇસ્લામિક રિવોલ્યુશનરી ગાર્ડ કોર્પ્સએ એક મહત્વપૂર્ણ દાવો કર્યો છે. તેઓએ જણાવ્યું હતું કે ઈરાને હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાં કેશ્મ ટાપુની દક્ષિણમાં બે યુએસ ડ્રોન તોડી પાડ્યા છે. આઈઆરજીસી એરોસ્પેસ ફોર્સે આ બે એમ્ક્યુએમ-170 ડ્રોન સામે ઇલેક્ટ્રોનિક વોર સીસ્ટમનો ઉપયોગ કર્યો હતો. આનાથી ઈરાની દળો દ્વારા કબજે કરાયેલા આવા ડ્રોનની કુલ સંખ્યા ચાર થઈ ગઈ છે.

અમેરિકામાં મધ્યસત્ર ચૂંટણીના મતદાનના તરત પહેલાં હુમલો

આજે અમેરિકામાં મધ્યસત્ર ચૂંટણી છે. નેતન્યાહૂએ મંગળવારે અમેરિકાની મધ્યસત્ર ચૂંટણી પછી ટ્રમ્પને ઈરાન સામે નવેસરથી લશ્કરી કાર્યવાહી કરવા વિનંતી કરી હતી, પરંતુ અમેરિકાએ મતદાન પહેલાં જ આ કાર્યવાહી કરી છે. અહેવાલ મુજબ, ટ્રમ્પ અને નેતન્યાહૂએ શનિવારે ફોન પર વાતચીત કરી હતી. વાતચીતમાં વોશિંગ્ટન અને તેહરાન વચ્ચે ચાલી રહેલા સંપર્ક તેમજ લશ્કરી કાર્યવાહી ફરી શરૂ કરવાની શક્યતા અંગે વિગતવાર ચર્ચા કરવામાં આવી હતી.