લાખો કેન્દ્ર સરકારના કર્મચારીઓ અને પેન્શનરો હાલમાં 8મા પગાર પંચ પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરી રહ્યા છે. દરેક વ્યક્તિ જાણવા માંગે છે કે નવો પગાર ક્યારે લાગુ થશે, ફિટમેન્ટ ફેક્ટર શું હશે અને પગાર વધારો કેટલો હશે. દરમિયાન, 8મા પગાર પંચે તેની પ્રક્રિયા ઝડપી બનાવી છે અને કર્મચારી સંગઠનો, યુનિયનો અને વિવિધ હિસ્સેદારો સાથે નિયમિત બેઠકો યોજવાનું શરૂ કર્યું છે. કમિશનનો ઉદ્દેશ્ય કર્મચારીઓ અને સરકાર બંને માટે સંતુલિત પગાર માળખું વિકસાવવાનો છે, જેમાં તમામ હિસ્સેદારો પાસેથી ઇનપુટ લેવામાં આવશે. કમિશનની ભલામણો લગભગ 5 મિલિયન કેન્દ્ર સરકારના કર્મચારીઓ અને આશરે 6.5 મિલિયન પેન્શનરો પર સીધી અસર કરશે. આમાં સંરક્ષણ ક્ષેત્રના કર્મચારીઓ અને પેન્શનરોનો સમાવેશ થાય છે, એટલે કે કુલ આશરે 11.5 મિલિયન લોકો કમિશનના નિર્ણયોથી પ્રભાવિત થશે.

સુપ્રીમ કોર્ટના ભૂતપૂર્વ ન્યાયાધીશ જસ્ટિસ રંજના પ્રકાશ દેસાઈની અધ્યક્ષતામાં 8મા પગાર પંચની રચના કરવામાં આવી છે. ભૂતપૂર્વ IAS અધિકારી પંકજ જૈન સભ્ય સચિવ તરીકે સેવા આપે છે, જ્યારે વડા પ્રધાનની આર્થિક સલાહકાર પરિષદના સભ્ય, નાણાકીય નિષ્ણાત પ્રોફેસર પુલક ઘોષ પણ કમિશનના સભ્ય છે. કમિશને 5 માર્ચ, 2026 ના રોજ કર્મચારીઓ, મંત્રાલયો, પેન્શન સંગઠનો અને કર્મચારી સંગઠનો પાસેથી સૂચનો માંગવાની પ્રક્રિયા શરૂ કરી હતી. આ પ્રક્રિયા માટેની અંતિમ તારીખ શરૂઆતમાં 30 એપ્રિલ હતી, જે પછીથી 31 મે અને પછી 15 જૂન, 2026 સુધી લંબાવવામાં આવી હતી. કમિશન હવે 30 જૂન, 2026 સુધી ફક્ત ઓનલાઈન પોર્ટલ દ્વારા સંબંધિત ડેટા અને જરૂરી માહિતી સ્વીકારી રહ્યું છે.

કમિશન દેશભરના વિવિધ રાજ્યોમાં પ્રવાસ કરી રહ્યું છે અને ગ્રાઉન્ડ-લેવલ મુદ્દાઓ અને માંગણીઓને સમજવા માટે કર્મચારી સંગઠનો સાથે બેઠકો કરી રહ્યું છે. એપ્રિલ, મે અને જૂનમાં ઘણા રાજ્યોમાં બેઠકો યોજાઈ હતી. જુલાઈ 2026 માટે બે મહત્વપૂર્ણ બેઠકો પણ સુનિશ્ચિત થયેલ છે. પહેલી બેઠક 6 અને 7 જુલાઈએ ઓડિશાની રાજધાની ભુવનેશ્વરમાં યોજાશે, જ્યારે બીજી બેઠક 9 અને 10 જુલાઈએ કોલકાતામાં યોજાશે. આ બેઠકોમાં કર્મચારી સંગઠનો, પેન્શનરોના સંગઠનો અને અન્ય હિસ્સેદારોના પ્રતિનિધિઓ સાથે ચર્ચા કરવામાં આવશે. જોકે, આ બેઠકો માટે નોંધણી માટેની છેલ્લી તારીખ 15 જૂન હતી.

આ બેઠકોમાં કર્મચારીઓના પગાર, મોંઘવારી ભથ્થું (DA), વિવિધ ભથ્થાં, પેન્શન વ્યવસ્થા, પગાર માળખું અને સેવા કરાર જેવા મુખ્ય મુદ્દાઓ પર ચર્ચા થઈ રહી છે. કર્મચારી સંગઠનો ફિટમેન્ટ ફેક્ટર વધારવા, લઘુત્તમ વેતનમાં નોંધપાત્ર વધારો કરવા અને પેન્શન સુરક્ષાને મજબૂત બનાવવા જેવી માંગણીઓ કરી રહ્યા છે. આ બધા સૂચનોનો અભ્યાસ કર્યા પછી કમિશન તેનો અંતિમ અહેવાલ તૈયાર કરશે.

હાલમાં, કમિશને સલાહકાર પદો માટે લાયક ઉમેદવારો પાસેથી અરજીઓ પણ મંગાવી છે. કુલ 20 પદો ભરવામાં આવશે, જેનો કાર્યકાળ એક વર્ષ અથવા કમિશનનો કાર્યકાળ સમાપ્ત થાય ત્યાં સુધી રહેશે. આ નિષ્ણાતોની મદદથી, કમિશન તેના અહેવાલને વધુ વ્યાપક બનાવવાનો પ્રયાસ કરશે.

અગાઉના પગાર પંચોના રેકોર્ડના આધારે, કમિશન સામાન્ય રીતે તેની રચનાના આશરે 18 મહિનાની અંદર સરકારને તેની ભલામણો સબમિટ કરે છે. પરિણામે, 8મા પગાર પંચનો અહેવાલ ફેબ્રુઆરી 2027 સુધીમાં જાહેર થવાની ધારણા છે. જોકે, ઓલ ઈન્ડિયા NPS એમ્પ્લોઈઝ ફેડરેશન (AINPSEF) ના રાષ્ટ્રીય પ્રમુખ ડૉ. મનજીત સિંહ પટેલ માને છે કે સરકાર નવા નાણાકીય વર્ષ, એટલે કે એપ્રિલ 2027 પહેલા કોઈ મોટી જાહેરાત કરી શકે છે. જોકે, અંતિમ નિર્ણય સરકારની મંજૂરી પછી જ લાગુ કરવામાં આવશે.

નિષ્ણાતો કહે છે કે રિપોર્ટ જાહેર થયા પછી પણ, નવા પગારને લાગુ કરવામાં બે થી ત્રણ વર્ષ લાગી શકે છે. જો કમિશન 2027 માં તેની ભલામણો રજૂ કરે છે, તો વાસ્તવિક પગાર વધારો 2029 અથવા 2030 સુધીમાં સંપૂર્ણપણે લાગુ થઈ શકે છે. કર્મચારીઓને થોડી વધુ રાહ જોવી પડી શકે છે, પરંતુ કમિશનની વારંવારની બેઠકો અને ઝડપી પ્રક્રિયા ચોક્કસપણે સૂચવે છે કે સરકાર આ વખતે પગાર અને પેન્શન સુધારાને ગંભીરતાથી લઈ રહી છે. આગામી મહિનાઓમાં 8મા પગાર પંચને લગતી દરેક બેઠક અને નિર્ણય લાખો કર્મચારીઓ અને પેન્શનરો માટે મહત્વપૂર્ણ સાબિત થશે.