ગુજરાત પોલીસના સાયબર સેન્ટર ઓફ એક્સેલન્સને સાયબર ગુનાખોરી નાબૂદ કરવાની દિશામાં એક ઐતિહાસિક સફળતા મળી છે. સીઆઈડી ક્રાઈમ અને રેલવેના વરિષ્ઠ અધિકારીઓની સીધી દેખરેખ હેઠળ ચાલી રહેલા એક ગુપ્ત ઓપરેશનમાં અંદાજે રૂપિયા ૨૨૬ કરોડથી વધુનું મસમોટું આંતરરાષ્ટ્રીય ક્રિપ્ટોકરન્સી નેટવર્ક શોધી કાઢવામાં આવ્યું છે. આ સમગ્ર નેટવર્ક આતંકવાદી ફંડિંગ, ડ્રગ્સની હેરાફેરી અને ડાર્ક વેબ માર્કેટપ્લેસ સાથે જોડાયેલા 'ડર્ટી ક્રિપ્ટો'ના મની લોન્ડરિંગના કાળા કારોબારમાં સક્રિયપણે સામેલ હતું. પોલીસની આ તપાસમાં તાજેતરમાં વધુ બે માસ્ટરમાઇન્ડ આરોપીઓની ધરપકડ કરવામાં આવી છે, જેને પગલે આ હાઈટેક કેસમાં પકડાયેલા કુલ ગુનેગારોની સંખ્યા હવે ૧૦ પર પહોંચી ગઈ છે.
બ્લોકચેન એનાલિસિસ દ્વારા ક્રિપ્ટોના જટિલ નેટવર્કનો પર્દાફાશ
રાજ્યભરમાં સાયબર નાણાકીય ગુનાઓ સામે ચાલી રહેલી કડક અને સઘન ઝુંબેશના ભાગરૂપે આ આંતરરાષ્ટ્રીય તપાસની શરૂઆત કરવામાં આવી હતી. તપાસકર્તાઓએ આધુનિક બ્લોકચેન એનાલિસિસ ટૂલ્સ અને ઉચ્ચ સ્તરીય ટેકનિકલ ઈન્ટેલિજન્સનો ઉપયોગ કરીને દેશ-વિદેશમાં ફેલાયેલી ક્રિપ્ટોકરન્સી ટ્રાન્ઝેક્શનની એક અત્યંત જટિલ જાળ શોધી કાઢી છે. પોલીસની ઊંડાણપૂર્વકની તપાસમાં એવા ચોંકાવનારા પુરાવા મળ્યા છે કે, આ આંતરરાષ્ટ્રીય નેટવર્ક દ્વારા ગેરકાયદે રીતે મેળવેલા કરોડો રૂપિયાના ફંડ્સ ડાર્ક વેબ પર પ્રતિબંધિત ડ્રગ્સના વેચાણ, મની લોન્ડરિંગની ગેરકાયદેસર પ્રવૃત્તિઓ તેમજ ભારત વિરોધી આતંકવાદી સંગઠનોને પીઠબળ પૂરું પાડતી શંકાસ્પદ આંતરરાષ્ટ્રીય સંસ્થાઓ સાથે સીધા જોડાયેલા હતા.
પિતાના KYC દસ્તાવેજોનો દુરુપયોગ કરી પુત્ર જ ઓપરેટ કરતો હતો વોલેટ
આ સનસનાટીભર્યા મામલાનો ખુલાસો ત્યારે થયો જ્યારે ટેકનિકલ સર્વેલન્સ દરમિયાન સબ્બીર અલી સરાની નામના એક વ્યક્તિ સાથે લિંક થયેલું ક્રિપ્ટોકરન્સી વોલેટ શંકાના દાયરામાં આવ્યું હતું. પોલીસે જ્યારે આ વોલેટની તપાસ કરી ત્યારે માલૂમ પડ્યું કે, આ વોલેટમાં સબ્બીર અલીની કોઈ સીધી સંડોવણી નહોતી, પરંતુ તેમના જ કેવાયસી (KYC) એટલે કે આધાર કાર્ડ અને અન્ય સરકારી દસ્તાવેજોનો ઉપયોગ કરીને આ એકાઉન્ટ ખોલવામાં આવ્યું હતું. આ કાવતરા પાછળ સબ્બીર અલીનો જ ૨૩ વર્ષનો સગો પુત્ર હાદીરજા શબ્બીરઅલી સરાની અને તેનો સાથીદાર મોહમ્મદ ઝામીન અબ્બાસ અલી જીગર સામેલ હતા. આ બંને શખ્સોએ દસ્તાવેજોની ચોરી અને દુરુપયોગ કરીને આ ક્રિપ્ટોકરન્સી એકાઉન્ટ બનાવ્યું હતું અને બેકએન્ડથી તેને ગુપ્ત રીતે ઓપરેટ કરતા હતા.
આતંકવાદી સંગઠનો સાથે કનેક્શન અને 'ડર્ટી ક્રિપ્ટો' ફંડિંગ
પોલીસના સત્તાવાર સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર, બ્લોકચેન એનાલિસિસની બારીકાઈથી કરાયેલી તપાસમાં સામે આવ્યું છે કે, આ વિવાદાસ્પદ વોલેટમાં અંદાજે ૫,૦૦૦ USDT (યુએસ ડોલરના મૂલ્ય સાથે જોડાયેલી સ્ટેબલ ક્રિપ્ટોકરન્સી) જમા થયા હતા. આ ફંડ્સ સંપૂર્ણપણે 'ડર્ટી ક્રિપ્ટો' (ગેરકાયદેસર અને ગુનાહિત વ્યવહારોમાંથી મેળવેલી ડિજિટલ સંપત્તિ) કેટેગરીના હતા. અધિકારીઓએ જણાવ્યું કે, આ ફંડ્સ એવા ક્રિપ્ટોકરન્સી વ્યવહારો સાથે લિંક થયેલા હતા જેમાં આતંકવાદી ફંડિંગ અને વિશ્વભરમાં ગેરકાયદે નાણાકીય કામગીરી કરવા બદલ આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે સખત પ્રતિબંધિત કરાયેલી વિદેશી સંસ્થાઓ અને આતંકી આકાઓ સામેલ છે.
ભાવનગરના બે શખ્સોની ધરપકડ
આ ઓપરેશન દરમિયાન ગાંધીનગર સાયબર ક્રાઇમની ટીમે ભાવનગર જિલ્લામાંથી બે મુખ્ય આરોપીઓની ધરપકડ કરી છે. જેમાં પ્રથમ આરોપી (૧) હાદીરજા શબ્બીરઅલી સરાની (ઉંમર ૨૩) છે, જે ભાવનગરના ખંભાત વિસ્તારનો રહેવાસી છે અને ઓટોમેશન ક્ષેત્રનો ઉદ્યોગસાહસિક છે. જ્યારે બીજો આરોપી (૨) મોહમ્મદ ઝામીન અબ્બાસ અલી જીગર (ઉંમર ૩૬) છે, જે ભાવનગરના આંબાચોક વિસ્તારનો રહેવાસી છે.
પોલીસ દ્વારા આ બંને દેશદ્રોહી પ્રવૃત્તિમાં સામેલ આરોપીઓ સામે ભારતીય ન્યાય સંહિતા (BNS), ૨૦૨૩ હેઠળ સંગઠિત ગુનાહિત પ્રવૃત્તિ, દેશ વિરોધી ગુનાહિત કાવતરું અને રાષ્ટ્રીય સુરક્ષાને સીધી અસર કરતા ગંભીર કૃત્યોની કલમો હેઠળ ગુનો નોંધવામાં આવ્યો છે. આ ઉપરાંત ડિજિટલ ફ્રોડ હોવાને કારણે ઇન્ફોર્મેશન ટેક્નોલોજી (IT) એક્ટ, ૨૦૦૦ હેઠળ ઓળખની ચોરી અને કમ્પ્યુટર સંસાધનો દ્વારા છેતરપિંડી આચરવાની કલમો પણ ઉમેરવામાં આવી છે. હાલ પોલીસ આ નેટવર્કના મૂળ સુધી પહોંચવા માટે બંને આરોપીઓના રિમાન્ડ મેળવી દેશભરમાં ફેલાયેલા અન્ય સાગરીતોને પકડવા ચક્રો ગતિમાન કર્યા છે.