ન્યૂયોર્કમાં સંયુક્ત રાષ્ટ્ર મહાસભા દરમિયાન ઈરાન અને અમેરિકા વચ્ચે વાતચીતને પ્રોત્સાહન આપવાના પ્રયાસો વચ્ચે હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ અંગે એક મોટું નિવેદન બહાર આવ્યું છે. ઈરાનના એક વરિષ્ઠ અધિકારીએ જણાવ્યું છે કે જો અમેરિકા સૈન્ય દબાણ ઘટાડે અને ઈરાની બંદરો પરની નાકાબંધી હટાવે તો ઈરાન સાત દિવસમાં હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ ફરી ખોલી શકે છે. ઈરાને મધ્યસ્થી દ્વારા અમેરિકાને આ પ્રસ્તાવ પહેલાથી જ પહોંચાડી દીધો છે.

ઈરાનના વિદેશ પ્રધાન અબ્બાસ અરાઘચીએ પણ અમેરિકાના રાજદૂત સ્ટીવ વિટકોફ સાથેની વાતચીતમાં હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ અંગે તેહરાનની શરતોની રૂપરેખા આપી હતી. ઈરાની પક્ષના જણાવ્યા મુજબ, આમાં અમેરિકાના નૌકાદળના નાકાબંધી હટાવવા, સ્થિર ઈરાની સંપત્તિઓને મુક્ત કરવા અને તમામ મોરચે દુશ્મનાવટનો અંત લાવવાનો સમાવેશ થાય છે. ઈરાની પ્રતિનિધિમંડળને ન્યૂયોર્કમાં વાટાઘાટો આગળ વધારવા માટે પણ અધિકૃત કરવામાં આવ્યા છે.

હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ અંગે રાજદ્વારી પ્રયાસો ફક્ત ઈરાન અને અમેરિકા પૂરતા મર્યાદિત નથી. કતારે જણાવ્યું છે કે તે તેહરાન અને વોશિંગ્ટન વચ્ચે સંવાદનો માર્ગ ખોલવા માટે પાકિસ્તાન સાથે કામ કરી રહ્યું છે. સાઉદી અરેબિયા, ઇજિપ્ત, પાકિસ્તાન અને તુર્કીએ પણ સંવાદ અને રાજદ્વારી માટે સમર્થન વ્યક્ત કર્યું છે.

અરાઘચીએ ન્યૂયોર્કમાં કતારના વડા પ્રધાન અને વિદેશ પ્રધાન મોહમ્મદ બિન અબ્દુલરહેમાન અલ થાની સાથે મુલાકાત કરી હતી. આ દરમિયાન, યુએસ પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ગલ્ફ નેતાઓ સાથે મુલાકાત કરી હતી. ટ્રમ્પે જણાવ્યું હતું કે અમેરિકા તમામ પક્ષોનું સાંભળે છે અને ઈરાન સાથે વાટાઘાટો આગળ વધી શકે છે.

જોકે, વાટાઘાટોના પ્રયાસો બંને પક્ષો તરફથી કઠોર નિવેદનો સાથે છે. સંયુક્ત રાષ્ટ્રમાં પોતાના સંબોધન દરમિયાન, ટ્રમ્પે ઈરાન પર દબાણ વધારવાની હાકલ કરી હતી અને બાદમાં તેહરાનને ઝડપી નિર્ણય લેવા વિનંતી કરી હતી.

ઈરાને સ્પષ્ટપણે સંકેત આપ્યો છે કે વાટાઘાટોમાં હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ તેના માટે એક મુખ્ય મુદ્દો છે. ઈરાની સંસદના ડેપ્યુટી સ્પીકર, અલી નિકઝાદે જણાવ્યું હતું કે વાટાઘાટો હવે હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ પર કેન્દ્રિત છે, અને ઈરાન આ મુદ્દા પર પાછળ નહીં હટે.

ન્યૂ યોર્કમાં ચાલી રહેલા રાજદ્વારી ઉથલપાથલ વચ્ચે હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ હવે ઈરાન અને અમેરિકા વચ્ચે ચર્ચાનો સૌથી મહત્વપૂર્ણ મુદ્દો હોય તેવું લાગે છે. ઈરાને સ્ટ્રેટ ખોલવા માટે સાત દિવસનો સમય સૂચવ્યો છે, પરંતુ અમેરિકાએ પહેલા લશ્કરી દબાણ ઘટાડવા અને ઈરાની બંદરો પરનો નાકાબંધી હટાવવા જેવી શરતો સાથે સંમત થવું પડશે.