ગઈકાલે, સ્પેસએક્સના ફાલ્કન હેવી રોકેટે ફ્લોરિડાના કેનેડી સ્પેસ સેન્ટરથી નાસાના શક્તિશાળી નવા ટેલિસ્કોપને સફળતાપૂર્વક અવકાશમાં લોન્ચ કર્યો હતો. શરૂઆતમાં, હવામાન અંગે ચિંતાઓ હતી, પરંતુ આકાશ સ્વચ્છ રહ્યું અને રોકેટ સરળતાથી ઉડાન ભરી ગયું હતું. નેન્સી ગ્રેસ રોમન સ્પેસ ટેલિસ્કોપ નામનો આ આશરે ચાર બિલિયન ડોલરનો પ્રોજેક્ટ હવે પૃથ્વીથી આશરે 1.6 મિલિયન કિલોમીટર દૂર લેગ્રેન્જ પોઈન્ટ-ટુ તરફ આગળ વધી રહ્યો છે.
આ મિશનનો સમયગાળો પાંચ વર્ષનો હોવાનું જણાવાયું છે, પરંતુ જો બળતણ પૂરતું હોય, તો તે દસ વર્ષ સુધી કાર્ય કરી શકે છે. રોમન ટેલિસ્કોપ મુખ્યત્વે શ્યામ ઊર્જા અને શ્યામ દ્રવ્યને સમજવા માટે બનાવવામાં આવ્યું છે, જે બ્રહ્માંડના બે સૌથી મોટા રહસ્યોને ઉકેલે છે.
વૈજ્ઞાનિકો કહે છે કે બ્રહ્માંડનો લગભગ 68 ટકા ભાગ શ્યામ ઊર્જા છે અને 27 ટકા શ્યામ દ્રવ્ય છે. ફક્ત 5 ટકા સામાન્ય દ્રવ્ય છે જે આપણે જોઈ શકીએ છીએ, જેમ કે તારાઓ, ગ્રહો અને ગેસ.
૧૯૯૮માં, એવું જાણવા મળ્યું કે બ્રહ્માંડનું વિસ્તરણ ઝડપથી થઈ રહ્યું છે અને આ પાછળ બ્લેક એનર્જી હોવાનું માનવામાં આવે છે. રોમના વૈજ્ઞાનિકો અત્યાર સુધીનો સૌથી મોટો થ્રીડી નકશો બનાવશે, જેમાં બે અબજથી વધુ તારામંડળોનો સમાવેશ થશે. આ બ્લેક દ્રવ્યના ખેંચાણ અને બ્લેક એનર્જીના દબાણ બંનેની વધુ સારી સમજ પ્રદાન કરશે.
નાસાના વૈજ્ઞાનિકોએ સમજાવ્યું કે તે હબલ અને જેમ્સ વેબ ટેલિસ્કોપથી નોંધપાત્ર રીતે અલગ છે. તેની દ્રષ્ટિ હબલ જેવી જ તીક્ષ્ણ છે, પરંતુ તેની અનોખી વિશેષતા એ છે કે તે આકાશને ખૂબ ઝડપથી સ્કેન કરી શકે છે.
તે એક મહિનામાં સમગ્ર આકાશગંગાને આવરી લેશે, જ્યારે હબલને આવું કરવામાં લગભગ સો વર્ષ લાગશે. વેબને ઝૂમ લેન્સ માનવામાં આવે છે, જે ખૂબ જ ઊંડો દૃશ્ય પ્રદાન કરે છે, જ્યારે રોમન વાઇડ-એંગલ લેન્સની જેમ કાર્ય કરશે, જે મોટું દૃશ્ય પ્રદાન કરશે.
વધુમાં રોમન હજારો નવા એક્સોપ્લેનેટ્સ એટલે કે આપણા સૌરમંડળની બહારના ગ્રહો શોધી કાઢશે. આ આપણને આપણા પોતાના જેવા જ ગ્રહો વિશે સમજ આપશે. વૈજ્ઞાનિકો માને છે કે ટેલિસ્કોપ લોન્ચ ઘણીવાર અગાઉ અકલ્પનીય શોધો તરફ દોરી જાય છે.
મિશન નિર્ધારિત સમય કરતાં નવ મહિના વહેલું શરૂ થયું હતું. ભંડોળની મુશ્કેલીઓ શરૂઆતમાં કેટલાક પડકારોનો સામનો કરવો પડ્યો, પરંતુ કોંગ્રેસે તેને બચાવી લીધો હતો. હવે, વૈજ્ઞાનિક સમુદાય રોમન પાસેથી ડેટાની રાહ જોઈ રહ્યો છે.