ભારતના ટોચના ડ્રગ રેગ્યુલેટર હેઠળ રચાયેલી એક નિષ્ણાત સમિતિએ પ્રિસ્ક્રિપ્શન-માત્ર અને ઉચ્ચ-જોખમી દવાઓની જાહેરાતોને રોકવા માટે હાલના નિયમોમાં ફેરફાર કરવાની ભલામણ કરી છે. ગયા મહિને એક બેઠકમાં, સેન્ટ્રલ ડ્રગ્સ સ્ટાન્ડર્ડ્સ કંટ્રોલ ઓર્ગેનાઇઝેશન (CDSCO)ની ડ્રગ કન્સલ્ટેટિવ કમિટીએ ડિજિટલ પ્લેટફોર્મ પર દવાઓના વધતા અને મોટાભાગે અનિયંત્રિત પ્રમોશન પર ગંભીર ચિંતા વ્યક્ત કરી હતી. આ દવાઓમાં જીવનરક્ષક ઇન્જેક્ટેબલ્સ, એન્ટિબાયોટિક્સ, હોર્મોનલ થેરાપી, સાયકોટ્રોપિક દવાઓ, કેન્સર સારવાર અને નાર્કોટિક્સનો સમાવેશ થાય છે.
મંજૂરી વિના કઈ દવાઓ પ્રતિબંધિત છે?
એક અહેવાલ મુજબ, વર્તમાન ડ્રગ-લાઇસન્સની શરતો પહેલાથી જ કેન્દ્ર સરકારની મંજૂરી વિના શેડ્યૂલ H, H1 અને X માં સૂચિબદ્ધ દવાઓની જાહેરાતને પ્રતિબંધિત કરે છે. CDSCOના એક અધિકારીએ સમજાવ્યું કે આ નિયમ સ્પષ્ટપણે એવા લાઇસન્સધારકોને આવરી લેતો નથી જેઓ દવાઓ વેચે છે અથવા વિતરણ કરે છે, અને માર્કેટર્સ આ છટકબારીનો ઉપયોગ કરી રહ્યા છે.
સોશિયલ મીડિયા પર વધતી જાહેરાત
ઈ-ફાર્મસી પ્લેટફોર્મ પર આ મુદ્દો વધુ ગંભીર બન્યો છે. રાજ્ય નિયમનકારોએ વારંવાર ફરિયાદ કરી છે કે ઘણા પ્લેટફોર્મ ગ્રાહકોને આકર્ષવા માટે પ્રિસ્ક્રિપ્શન-માત્ર દવાઓનો આક્રમક રીતે પ્રચાર કરી રહ્યા છે, ઘણીવાર ભારે ડિસ્કાઉન્ટ સાથે. અધિકારીઓના જણાવ્યા મુજબ, સોશિયલ મીડિયા ચેનલો પર આવા પ્રચારો પણ ઝડપથી વધ્યા છે, જે એન્ટિબાયોટિકના દુરુપયોગ અને સ્વ-દવાને વધારે છે, જે પહેલાથી જ ગંભીર જાહેર આરોગ્ય પડકારો છે.
હવે વિનંતી વિના આવા પ્રમોશનલ મેસેજો મોકલવા
તાજેતરમાં, મોન્જારો અને વેગોવી જેવી નવી GLP-1 વજન ઘટાડવાની દવાઓ માટે પ્રમોશનલ ટેક્સ્ટ સંદેશાઓ અંગે ફરિયાદો સામે આવી છે, તે હકીકત હોવા છતાં કે આ દવાઓ ફક્ત નિષ્ણાત ડૉક્ટર દ્વારા જ સૂચવવામાં આવવી જોઈએ.
CDSCO મંજૂરી ફરજિયાત
એન્ટિબાયોટિક્સના વધતા દુરુપયોગને રોકવા માટે, CDSCO ભારતમાં લોન્ચ થાય તે પહેલાં દરેક નવી એન્ટિબાયોટિક માટે, પહેલાથી જ મંજૂર સક્રિય ઘટકો ધરાવતી દવાઓ માટે પણ તેની મંજૂરી ફરજિયાત બનાવવાનું વિચારી રહી છે. આ પગલું સ્થાનિક અને વૈશ્વિક સ્તરે એન્ટિમાઇક્રોબાયલ પ્રતિકાર અંગે વધતી ચિંતાઓના સમયે આવ્યું છે. નિષ્ણાત પેનલે એવી પણ ભલામણ કરી છે કે નવી દવા અને ક્લિનિકલ ટ્રાયલ નિયમો, 2019 માં વ્યાખ્યાયિત કર્યા મુજબ, બધી એન્ટિમાઇક્રોબાયલ દવાઓને નવી દવાની વ્યાખ્યામાં શામેલ કરવામાં આવે. આનો અર્થ એ છે કે દરેક એન્ટિબાયોટિક, ભલે તે અગાઉ મંજૂર કરવામાં આવી હોય કે નહીં, તેનું ઉત્પાદન અને માર્કેટિંગ કરતા પહેલા CDSCO મંજૂરીની જરૂર પડી શકે છે.