કેન્દ્ર સરકાર દેશના આર્થિક વિકાસ પ્રત્યે અત્યંત સજાગ છે અને સમાજના ગરીબ વર્ગોની આર્થિક ઉન્નતિ પર વિશેષ ધ્યાન આપી રહી છે. આ સંદર્ભમાં, સરકાર વારંવાર નવી યોજનાઓ અમલમાં મૂકતી હોય છે. આ સતત પ્રયાસોના ભાગરૂપે, કેન્દ્ર સરકારે હવે અસંગઠિત ક્ષેત્રના કામદારો માટે એક યોજના શરૂ કરી છે, જે તેમને પેન્શનનો લાભ પૂરો પાડશે.

પ્રધાનમંત્રી શ્રમ યોગી માનધન યોજના હેઠળ, પાત્ર કામદારોને 60 વર્ષની વય પૂર્ણ થવા પર રૂ.3,000નું માસિક પેન્શન મળશે. આ એક સ્વૈચ્છિક અને ફાળો આધારિત પેન્શન યોજના છે, જેનો ઉદ્દેશ્ય કામદારોને તેમના વૃદ્ધાવસ્થાના સમયમાં આર્થિક સુરક્ષા પૂરી પાડવાનો છે.

આ યોજના માટે કોણ પાત્ર છે?

આ યોજનાના લાભો ફેરિયાઓ, રિક્ષાચાલકો, ઘરકામ કરતા કામદારો, બાંધકામ મજૂરો, ખેતમજૂરો, કચરો વીણનારાઓ અને અસંગઠિત ક્ષેત્રના અન્ય કામદારોને મળી શકે છે. આ યોજના દ્વારા, આવા કામદારોને તેમના વૃદ્ધાવસ્થાના સમયમાં નિયમિત આવકનો આધાર મળશે. કૃપા કરીને નોંધ લો કે આ યોજના અસંગઠિત ક્ષેત્રના એવા કામદારો માટે છે જેઓ હાલમાં 'એમ્પ્લોયીઝ પ્રોવિડન્ટ ફંડ ઓર્ગેનાઈઝેશન' (EPFO), 'એમ્પ્લોયીઝ સ્ટેટ ઈન્સ્યોરન્સ કોર્પોરેશન' (ESIC) અથવા 'નેશનલ પેન્શન સિસ્ટમ' (NPS) હેઠળ આવરી લેવાયેલા નથી.

યોજના માટે પાત્રતાના માપદંડો
સરકારે 'પ્રધાનમંત્રી શ્રમ યોગી માન-ધન' (PMSYM) યોજનામાં જોડાવા માટે અમુક પાત્રતાના માપદંડો નક્કી કર્યા છે. ઉદાહરણ તરીકે, અરજદારની ઉંમર ૧૮ થી ૪૦ વર્ષની વચ્ચે હોવી જોઈએ. આ ઉપરાંત, તેમની માસિક આવક ₹૧૫,૦૦૦ કે તેથી ઓછી હોવી જોઈએ. વધુમાં, અરજદાર આવકવેરો ભરતા (income taxpayer) ન હોવા જોઈએ.

આ યોજના ફાળા પર આધારિત છે; પેન્શનનો લાભ મેળવવા માટે, કામદારોએ તેમની ઉંમરના આધારે નક્કી કરેલી ચોક્કસ રકમનો નિયમિત ફાળો આપવો પડે છે. આ યોજનામાં જોડાનાર કામદાર માટે માસિક ફાળો રૂ.55થી 200 સુધીનો હોઈ શકે છે. કેન્દ્ર સરકાર પણ લાભાર્થી વતી એટલી જ રકમનું યોગદાન આપે છે. ૬૦ વર્ષની ઉંમર પૂર્ણ થયા પછી, પાત્ર લાભાર્થીને દર મહિને ૩,૦૦૦નું પેન્શન મળશે.

નોંધણી ક્યાં કરાવવી?

જે કામદારો આ યોજનામાં જોડાવા માંગતા હોય, તેઓ તેમના નજીકના 'કોમન સર્વિસ સેન્ટર' (CSC) ની મુલાકાત લઈ શકે છે. ત્યાં આધાર કાર્ડ અને બેંક ખાતાની વિગતો આપીને નોંધણી પ્રક્રિયા પૂર્ણ કરી શકાય છે. આ ઉપરાંત, યોજનાની સત્તાવાર વેબસાઇટ 'maandhan.in' ની મુલાકાત લઈને પણ માહિતી મેળવી શકાય છે. અરજી કરતા પહેલા, પાત્રતા અને ફાળાની જરૂરિયાતો સંબંધિત નિયમોને ધ્યાનપૂર્વક વાંચી લેવા.